Madde 2
(1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Serbest Ticaret Aniaşmasının Yeni Eklerinin Düzenlenmesi ve İçindekiler
Tablosunda Değişiklik Yapılması
1.
İşbu Protokolün Tden 13'e kadar plan Ekleri, bu Protokolün ayrılmaz bir parçasını
oluşturacaktır.
2.
Serbest Ticaret Anlaşması'nın içindekiler tablosu, işbu Protokoi'ün Ek 1'inde belirtilen yeni
içindekiler tablosu ile değiştirilecektir.
'(f
' '!
- r;
/
\
,>•
■■ <8,
" fâfâi
^
'
-».V
V*.
r
•
*
1/54
i
Madde 3
(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
T.C CUMHURBAŞKANLIĞI
Sayı
: Z-90666677-599- 1^003
] 5 Kasım 2023
Konu : Protokol
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
29 Eylül 2022 tarihinde Ankara'da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile
Malezya Hükümeti Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına Ek 1. ProtokoP'ü Anayasanın
90 ıncı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım.
%
Recep Tayyip ERDOĞAN]
Cumhurbaşkanı
Ek:
1- Protokol (Türkçe, İngilizce)
2- Genel Gerekçe
TBMM
KANUNLAR vc KARARLAR BŞK.LIGl
15 Kasın* 2023
Numara;
TBMM
GENEL EVRAK
15 Kasını 2023
No:
GENEL GEREKÇE
'"■.'"î™" (S») " N».n 2014 Inihiode iral.n™,
1 ASm 2015 mis
Bu çerçevede, 2017-2022 yılları arasında STA'ya hizmet ticareti ve yatırım baslıklarının
29EyS?022tS^
^
SS 4M°S„rXT?
hSeri it .5.™I h- ^
ülkemizde 63 adet'^Mal
s™eH sfrkett i ^5"
;sMgSSss?'
serm.
(^-o^ol)
""■
iSyle »pllS
? seviyesindedir. Hâlihazırda havaalanı yönetimi ve yer
«'mak üzere Ağustos 2023 itibariyle
«'^^et faaliyet göstermektedir, ülkemizce, Malezya
"""
'■"«
Malezya'ya 2002-2023 Eylül döneminde 100 milyon ABD Doları tutannda
ATO
Malezya'dünyanın
daki stokenyatırımlarımız
264 milyon
A^D DoSf7
Dolanna u aşmıştır. Mevcut yatmmlarımız arasında;
büyük kapasiteye
sahip
SzemeTet^er-T
e^tncTt e t ■ P "'T
"'^Slantı hatları, PVC ve metalmendil
stLilizat^Si
5
üretim Tesis' ile
£mfz
arasında T
bulunmaktadır.
Malezya
ile
kem z arasında
son donemde gelişen savunmayatırımlanmız
sanayi alanındaki
işbirliğininAyrıca,
bir sonucu
olarak
SSlerTntr''
T^^ı'
k'™.dönemde
bununla bağlantılı
siber güvenlik ve diğer yazılım
ızmetlerındekı yatmmlanmızda
da önümüzdeki
artış beklenmektedir.
ithaint.m
hizmetleri dışında Malezya'ya hizmet ihracatımız 157, hizmet
eğit m "Leh seva'h t^° H gerçekleşmiştir. Ülkemiz ile Malezya arasında
önct^nHT"Ty ^ eden ogrencı sayısı 2022 Şubat ayı itibariyle 432 olmuştur. Pandemi
202rvılındi
TnTT yılında ise 9.618'e düşmüştür.
'^.214Turizm
iken bugelirlerimizin
sayı pandemigelişen
sonrasında
2020 yılında iTsdt
17.892 ye ve 2021
ikili
SnmekÎdh"'"
bir sürede tekrar 2019 yılı seviyelerine gelmesi
Ülkemiz iş insanlarının Malezya'da yaşadıkları sorunların başında izin ve lisans
başvurularında yaşanan gecikmeler ve bürokratik sıkıntıların yanı sıra Malezya'nın bazı sektörler
rTp"?';-"
™*
-=«-™
kni
.'"a"
^"geller ge mektedır. Anlaşmanın «hizmet ticareti" ve «iş insanlarının dolaşımı"
fı^ıl Irft
birçoğunun bertaraf edilmesi sağlanmış ve böylece
uh?slaraL
t,
f!'7
7
'
iki ülkeDünya
arasında
hâlihazırda
uslararası hizmet ticareti kurallarını ve pazara giriş şartlarını düzenleyen
Ticaret
Örgütü
PrSöi 0^7-" r
fo 7"! içeren ıkılı
.' 7"®'
Anlaşmasının
ötesine geçen ve Malezya'nın imzaladığı en liberal ve yüksek
taahhüt
ticaret
anlaşması olmuştur.
Sayfa 1/2
Benzer şekilde, Protokol kapsamında yer alan yatırım hükümleri de iki ülke arasındaki
mevcut Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması (YKTK) Anlaşmasının ilerisine gitmektedir.
Malezya arasındaki YKTK Anlaşması 25 Şubat 1998 tarihinde imzalanmış ve 9 Eylül
2000 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Söz konusu YKTK Anlaşması günün koşullan çerçevesinde
müzakere edilmiş ve yürürlüğe konmuştur. Gelişen küresel doğrudan yabancı yatırımlar ve sayıları
artan yatırımcı-devlet uyuşmazlıkları ile uluslararası tahkim kararlarının sonucu olarak son yirmi
yılda uluslararası yatırım hukuku büyük bir değişim ve gelişim göstermiş olup eski nesil yatırım
an aşmalımın güncellenmesine ihtiyaç duyulmuştur. Bu çerçevede, iki ülke arasında yürürlükte
bulunan YKTK Anlaşması, Protokolün yürürlüğe girmesiyle sona erecek olup öngörülebilirliğin
sağlanması bakımından YKTK Anlaşmasının mevcut yatırımlar için sağladığı hak ve yükümlülükler
beş yıllık bir geçiş süresi boyunca devam edecektir.
Protokol ile YKTK Anlaşması içerdikleri hak ve yükümlülükler bakımından aşağıda
karşılaştırılmaktadır:
. yatırımcısına
YKTK Anlaşması
karşılıklı
olarak ikidaha
ülkenin,
yatırımlarolmayan
bakımından
yalnızca üçüncü
bir
ulkenm
uyguladığı
muameleden
az elverişli
bir muameleyi
(en çok
gözetilen ulus muamelesi) uygulayacağını taahhüt altına almışken. Protokolde, rezerv listelerinde
yer alan kısıtlı sektörler hariç olmak kaydıyla, yatırımların kuruluşuna, edinimine, genişletilmesine.
İşletilmesine, satışına veya elden çıkarılmasına ilişkin olarak ev
sahibi ülkenin kendi yatırımcılarına ya da yatırımlarına uygulanan muameleden (milli muamele)
veya uçuncü bir ülkenin yatırımcılarına veya yatırımlarına uyguladığı muameleden daha az elverişli
bir muamele uygulamayacağı taahhüt altına alınmıştır. Böylece, Protokol, Türk ve Malezyalı
yatınmcılara ve bunlann yatırımlarına uygulanacak muameleyi bir üst seviyeye çıkartırken aynı
zamanda yatırımcılann pazara giriş şartlarını ve imkânlarını da güçlendirmiştir.
b) Protokol ile uluslararası tahkim davalarına konu olabilen "dolaylı kamulaştırma" başlığı
açıklığa kavuşturulmuş ve böylece devletlerin düzenleme hakkı ile yatırımcıların haklan arasında
daha sağlıklı bir denge tesis edilmiştir.
c) Protokol ile tarafların, hakkaniyete uygun, ayrımcı olmayan ve iyi niyet çerçevesindeki
uygulamaları kapsamında, Protokolde tanımlanan bazı transferlerin yapılmasını geçici olarak
erteleyebilmesi veya önleyebilmesi sağlanmıştır.
f üzere, tahkim
yatırımcı-devlet
uyuşmazlıklarında,
tahkim
öncesi sulh
mekanizmaları
da
dahil olmak
heyetinin oluşturulması,
sürecin
yürütülmesi
ve karara
bağlanması
hususlan detaylı bir şekilde tanımlanmış ve böylece YKTK Anlaşmasına nazaran tahkim
süreçlerinin öngörülebilirliğinin artırılması hedeflenmiştir.
d) Protokol ile yatırım bölümünde "Genel İstisnalar" maddesine yer verilmiş ve böylece
yatırımcılara ve yatırımlarına yönelik gizli kısıtlamalar oluşturmaması yanında keyfi ve ayrımcı
uygulamalar teşkil etmemesi kaydıyla, STA'nm hiçbir hükmünün; kamu düzenini sürdünnek veya
kamu ahlakını korumak;^ insan, hayvan veya bitki sağlığını korumak veya doğal kaynakların
muhafaza edilmesine ilişkin tedbirlerin alınması veya sürdürülmesini engelleyecek şekilde
yorumlanamayacağı düzenlenmiştir.
Söz koniisu Protokol ile uluslararası ticaret faaliyetlerinde Öngörülebilirliğin ve şeffaflığın
artırılması ve faaliyetlerin bir takım kurallara bağlanması suretiyle iki ülke arasında iş yapmanın ve
ticaretin kolaylaştırılması hedeflenmektedir. Pazara giriş taahhütlerinde ise çeşitli sektörlerde pazara
giriş ve milli muamele taahhütleri alınması suretiyle iş insanlarının karşı tarafın ülkesinde faaliyette
bulunmaları kolaylaştırılmaktadır.
/y-
/^V-.
Sayfa 2/2
' '
\ -û I'" /'''"I
'.S'-'";, ^
"
.-'iA
ı.'" "■ •'
TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE MALEZYA HÜKÜMETİ ARASINDAKİ
SERBEST TİCARET ANLAŞMASINA EK 1. PROTOKOL
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Malezya Hükümeti (bundan sonra "Taraflar" olarak
adlandırılacaktır):
17 Nisan 2014 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti arasında
Ankara. Türkiye'de imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması'nı (STA) HATIRLATARAK;
Hizmet ticareti ve ikili yatırımları kapsayan taahhütlerini yansıtan STA'nın 1 2(e)
maddesini AYRICA HATIRLATARAK;
Tarafların, kapsamını genişletmek ve tamamlamak amacıyla Anlaşmayı genişletme
konusunda karşılıklı olarak anlaşmalarına izin veren 14.3 Geliştirici Hüküm maddesini
DİKKATE ALARAK;
Taraflara Anlaşmayı değiştirme yetkisi veren 14.5 Tadilatlar maddesini GÖZ ÖNÜNDE
BULUNDURARAK; ve
Ticaretin gelişmesinde elektronik ticaretin rolünü KABUL EDEREK;
Aşağıdaki şekilde anlaşmışlardır:
Gerekçe: Serbest Ticaret Anlaşmasının Yeni 15. Faslı (Hizmet Ticareti)
Serbest Ticaret Anlaşmasının 15. Faslı aşağıdaki şekilde eklenecektir:
"FASIL 15
HİZMET TİCARETİ
Madde 15.1
Amaç ve Kapsam
1.
Bu Fasıl'm amaçlan, GATS'ın V. maddesine uygun olarak Taraflar arasında
hizmet ticaretini serbestleştirmek ve kolaylaştırmaktır.
2.
Bu Anlaşma, Tarafların; merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamları ve
merkezi, bölgesel veya yerel yönetim ve makamlarının yetki devrettiği sivil toplum
kuruluşları tarafından alınmış veya sürdürülen hizmet ticaretini etkileyen önlemlerine
uygulanır.
3.
Bu Anlaşma ile, Taraflar, GATS'tan doğan hak ve yükümlülüklerini tekrar teyit
ederler.
4.
Bu Fasıl,
(a) milli deniz kabotajını,
(b) kamu alımlarını,
(c) devlet destekli krediler, garantiler ve sigorta dâhil olmak üzere bir Tarafça
sağlanan sübvansiyon veya hibeyi
etkileyen önlemlere uygulanmayacaktır.
5.
Hava taşımacılığı hizmetlerine ilişkin olarak, bu Fasıl, hava trafik haklarını
etkileyen önlemlere veya, aşağıdakiler hariç, hava trafik haklarının kullanımı ile doğrudan
İlgili hizmetleri etkileyen önlemlere uygulanmayacaktır:
(a) hava aracı tamir ve bakım hizmetleri,
(b) hava taşımacılığı hizmetlerinin satışı ve pazarlanması,
..-r.'îî
\
e.
'f
2/54
\
O
"
M
(e) havaalanı işletme ve yönetim hizmetleri.