Bunlar teklifin TBMM'ye sunulduğu ilk hâlidir. Komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde değişmiş olabilir; kanunun yürürlükteki metni Resmî Gazete'dedir.
Madde 1
10/6/1930 tarihli ve 1705 sayılı Ticarette Tağşişin Men'i ve İhracatın
Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki
şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Bu Kanun uyarınca Resmî Gazete'de yayımlanan; hizmet, muayene, bakım, takip ve
kontrol faaliyetlerine ilişkin düzenleyici işlemlere veya ürün dışı zorunlu standartlara aykırı
hareket eden gerçek veya tüzel kişilere onikibinyirmi Türk Lirasından
dörtyüzseksenikibinikiyüzdört Türk Lirasına kadar idari para cezası uygulanır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 14/3/2024 tarihli ve E:2023/140, K:2024/81 sayılı
karan ile 1705 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası iptal edilmiştir. İptal kararının
Resmî Gazete'de yayımlanmasından (14/6/2024) başlayarak dokuz ay sonra (14/3/2025)
yürürlüğe gireceği hüküm altına alınmıştır. Anayasa Mahkemesi iptal gerekçesinde yaptırıma
konu olacak düzenlemelere ilişkin olarak açık ve belirgin bir alan çizilmediği, idareye sımrları
belli olmayan bir düzenleme yetkisi verildiği belirtilmiştir. Anılan karar doğrultusunda madde
ile kanunilik ilkesi kapsamında Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren hizmet,
muayene, bakım, takip ve kontrol faaliyetlerine ilişkin düzenleyici işlemlere veya ürün dışı
zorunlu standartlara aykırı hareket edenler hakkında idari para cezası uygulamasımn
devamlılığının sağlanması öngörülmektedir.
Madde 2
17/7/1963 tarihli ve 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma
Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 2 nci maddesi aşağıdaki şekilde
yeniden düzenlenmiştir.
"MADDE 2 - TÜBİTAK, öğrenim ve öğrenim sonrasında üstün başarısıyla kendini
gösteren gençleri izleyerek onların yetişme ve gelişmelerine yardım etmek amacıyla 3/3/2004
tarihli ve 5102 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrencilerine Burs, Kredi Verilmesine İlişkin Kanun
hükümlerine tabi olmaksızın burslar verir."
Gerekçe: 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı KHK'nm 98 inci maddesinin (b) bendi
uyarınca 17/7/1963 tarihli ve 278 sayılı Kanunun 2 nci maddesine ilişkin yapılan düzenleme,
Anayasa'nm mülga 91. maddesi uyarınca 5/6/2024 tarihli ve 32567 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125, K:2023/213 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı ile
iptal edilmiştir. Bu bağlamda ülkemizin ihtiyaç duyduğu araştırmacıların yetiştirilmesine katkı
sağlamak amacıyla kurulduğu günden bu yana burs veren TÜBİTAK'ın, öğrencilere ve
araştırmacılara desteğinin devamı amaçlanmaktadır.
Madde 3213 sayılı278 sayılı
278 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde
yeniden düzenlenmiştir.
"Yönetim Kurulu, TÜBİTAK ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel
kişiler arasında çıkan ihtilafların hukuki anlaşma veya sözleşme değişikliği ile
neticelendirilmesinde karar vermeye; tutarı 250.000,00 Türk Lirasına kadar (250.000,00 Türk
Lirası dâhil) olmak üzere, maddi veya hukuki nedenlerle kovuşturulmasmda, yüksek mahkeme
ve mercilerde incelenmesini istemekte yarar bulunmayan açılacak veya açılmış olan dava, icra
ve benzeri takiplerden vazgeçmeye, bir hakkın tanınmasına, menfaatin terkinine, uygun
ödemeye karar vermeye yetkilidir. Bu tutar her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli
ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrası uyarınca tespit
ve ilan edilen yeniden değerleme oramnda, takvim yılı başından geçerli olmak üzere arttırılır."
Gerekçe: 703 sayılı KHK'nm 98 inci maddesinin (c) bendi uyarmca, 278 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesine ilişkin yapılan düzenleme, 7/12/2023 tarihli ve E;2021/125,
K:2023/213 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edildiğinden, yeniden düzenleme
yapılarak tutar güncellenmektedir. Bununla birlikte, söz konusu tutarın her yıl, bir önceki yıla
ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci
maddesinin (B) fıkrası uyarmca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı
başından geçerli olmak üzere arttırılmasına ilişkin düzenleme yapılmaktadır.
Madde 4278 sayılı
278 sayılı Kanunun 15 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden
düzenlenmiştir.
"MADDE 15 - Kuruma yapılacak her türlü yardımlar, bağışlar ve vasiyetler. Kurum
dışına verilecek hizmetler karşılığında alınacak olan paralardan Kurumun gelirlerine eklenen
kısım, yayım gelirleri ve diğer faaliyet gelirleri, Gelir ve Kurumlar vergileri ile bu vergiler
yerine kaim olacak diğer vergilerden. Kurumun her türlü tesis, bina ve arazisi, bina ve arazi
vergilerinden muaftır."
Gerekçe: 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125, K:2023/213 sayılı Anayasa Mahkemesi
kararıyla; 703 sayılı KHK'nm 98 inci maddesinin (ç) bendi uyarınca 17/7/1963 tarihli ve 278
sayılı Kanunun 15 inci maddesinde yapılan düzenlemeyle "9 uncu maddenin b, e, d
fıkralarındaki Gelirler" ibaresinin "Kuruma yapılacak her türlü yardımlar, bağışlar ve
vasiyetler. Kurum dışına verilecek hizmetler karşılığında alınacak olan paralardan Kurumun
gelirlerine eklenen kısım, yayım gelirleri ve diğer faaliyet gelirleri" şeklinde değiştirilmesi
Anayasa'mn mülga 91. maddesine aykırı olduğundan iptal edilmiş ve bu iptal nedeniyle
uygulama kabiliyeti kalmayan fıkra hükmü 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı
fıkrası gereğince iptal edilmiştir. 278 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten bu yana
uygulanan muafiyet hükümlerinin muhafazası amacıyla hüküm aynen korunarak yeniden
düzenlenmektedir.
Madde 5ibare değişikliği278 sayılı
278 sayılı Kanunun 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasımn ikinci cümlesinde
yer alan "ve buna ilişkin esas ve usuller Yönetim Kurulu tarafından belirlenir" ibaresi "ve buna
ilişkin esas ve usuller Yönetim Kurulu tarafından belirlenir" şeklinde yeniden düzenlenmiştir.
Gerekçe: 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125, K:2023/213 sayılı Anayasa Mahkemesi
kararıyla; 703 sayılı KHK'nm 98 inci maddesinin (d) bendi uyarmca 278 sayılı Kanunun 16 ncı
maddesinin ikinci cümlesinde yer alan "Bilim Kurulu" ibaresinin "Yönetim Kurulu" şeklinde
değiştirilmesi, Anayasa'nın mülga 91. maddesi yönünden Anayasa'ya aykırı olduğundan iptal
edilmiş ve bu iptal nedeniyle uygulama kabiliyeti kalmayan ikinci cümlede yer alan "ve buna
ilişkin esas ve usuller... tarafından belirlenir." ibaresi de 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin
(4) numaralı fıkrası gereğince iptal edilmiştir. Madde metni, Kanunda yer alan hüküm aynen
korunarak, yeniden düzenlenmektedir.
Madde 6631 sayılı278 sayılı
278 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci, üçüncü ve
dördüncü cümleleri aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Diğer kanunlardaki düzenleme ve kısıtlamalara tabi olunmaksızın, toplu iş sözleşmesi
kapsamında bulunanlar dışındaki Kurum personeline ödenecek aylık net ücret, toplu iş
sözleşmesi kapsamındaki personele ödenen ve Yönetim Kurulu tarafından referans olarak
belirlenen göreve karşılık gelen pozisyona yapılan ödemelerin iki katını; Kurumda
görevlendirilen kişilere yapılacak aylık net ödeme ise toplu iş sözleşmesi kapsamındaki
personele ödenen ve Yönetim Kurulu tarafından referans olarak belirlenen göreve karşılık gelen
pozisyona yapılan ödemeleri geçmemek üzere Yönetim Kurulu tarafından belirlenir. Kurumda
görevlendirilecek hakem, izleyici, panelist, kurul ve komite üyeleri ile benzeri kişilere
yapılacak net ödeme tutarı ise 40.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık
katsayısı ile çarpımı sonucu elde edilecek tutarı ve bir ayda yapılacak toplam net ödeme için
60.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ile çarpımı sonucu elde
edilecek tutarı geçmemek üzere 4/7/2001 tarihli ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin
12 nci maddesi hariç diğer kanunlardaki düzenleme ve kısıtlamalara tabi olmaksızın Yönetim
Kurulunca belirlenir ve doğrudan ilgililerine ödenir. Yönetim Kurulu bu madde uyarınca
yapılacak ödemelere ilişkin usul ve esasları belirlemeye, ücretin bir kısmını performansa
bağlamaya yetkilidir."
Gerekçe: 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125, K:2023/213 sayılı Anayasa Mahkemesi
kararıyla; 703 sayılı KHK'nın 98 inci maddesinin (d) bendi uyarınca 278 sayılı Kanunun 17 nci
maddesinin ikinci fıkrasının ikinci, üçüncü ve dördüncü cümlelerinde yer alan "Bilim Kumlu"
ibarelerinin "Yönetim Kumlu" şeklinde değiştirilmesi, Anayasa'nın mülga 91 inci maddesi
yönünden Anayasa'ya aykırı olduğundan iptal edilmiş ve bu iptal nedeniyle uygulama
kabiliyeti kalmayan ikinci fıkranın ikinci, üçüncü ve dördüncü cümlesinin kalan kısımları da
6216 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince iptal edilmiştir. Söz
konusu iptal nedeni ile Kanunun 17 nci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri
yeniden düzenlenmektedir. Ayrıca Kanunun 17 nci maddesinin ikinci fıkrasının ildnci
cümlesinde yer alan 19 uncu madde mülga olduğundan maddeye yapılan atıf metinden
çıkarılmakta, üçüncü cümlesine sadece kuml ve komite üyeleri hakkında uygulanmalc üzere
631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 12 nci maddesine atıf yapılmasına ilişkin hüküm
eklenmekte ve dördüncü cümlesinde yer alan hüküm muhafaza edilerek madde yeniden
düzenlenmektedir.
Madde 7ekliyor3516 sayılı
11/1/1989 tarihli ve 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanununun 15 inci
maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
"1) Bu maddede sayılan fiiller haricinde, ölçü ve ölçü aletlerinin muayene, tamir ve ayar
işlemlerine ilişkin olarak bu Kanuna dayanılarak çıkarılan düzenleyici işlemlere aykırı hareket
edenlere 5.000 Türk Lirasından 50.000 Türk Lirasına kadar idari para cezası verilir."
Gerekçe: Madde ile, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanununa dayalı olarak yürürlüğe
konan bazı alt düzenlemelerde yer alan yükümlülüklere aykırı fiillere uygulanacak idari
yaptırımlar hususunda Kanunda bir hüküm bulunmaması nedeniyle Kanun kapsamında yer alan
ölçü ve ölçü aletlerine yönelik yapılacak düzenlemelerde yer alan muayene, tamir ve ayar
işlemlerine ilişkin hükümleri ile sınırlı olacak şekilde bu düzenlemelerde belirtilen aykırılıklar
için, kanunilik, hukuki güvenlik ve ölçülülük ilkeleri dikkate alınarak Kanunun idari cezalar
başlıklı 15 inci maddesinin birinci fıkrasına (1) bendinin ilave edilmesi amaçlanmaktadır.
Madde 83624 sayılı4603 sayılı
12/4/1990 tarihli ve 3624 sayılı Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri
Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Teşvik ve Muafiyetleri Kanununun 14 üncü
maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bentler eklenmiş ve beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde
yeniden düzenlenmiştir.
"j) Bakanlık bütçesine konulacak ödenekler.
k) Kamu iktisadi teşebbüsleri hakkında ilgili mevzuata tabi teşekkül, müessese ve bağlı
ortaklıklann yıllık ve kurumlar vergisi matrahına esas kârlarının binde l'i nispetinde
ödeyecekleri aidatlar.
1) Sermayesinin yüzde 50'sinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait bankaların
kurumlar vergisine matrah olan yıllık kârlarının yüzde 2'si nispetinde ödeyecekleri aidatlar
(4603 sayılı Kanuna tâbi bankalar ile özel kanunları ile muafiyeti bulunanlar hariç).
m) Dış kaynaklardan sağlanan krediler.
n) Başkanlığa yapılacak bağış ve yardımlar ile Başkanlığın sahip olduğu mal ve
haklardan kaynaklanan sair gelirler.
o) Faaliyet gelirleri."
"Birinci fıkranın (d) ve (e) bentlerinde belirtilen oranlar Cumhurbaşkanınca iki katma
kadar artırılabilir."
Gerekçe: 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 77 nci maddesinin (b) bendi
ile 3624 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinde yapılan değişiklikler Anayasa Mahkemesinin
E.2018/117 K.2023/212 sayılı, 7/12/2023 tarihli kararı ile iptal edilmiştir.
Söz konusu iptal karan 4/6/2025 tarihi itibarıyla yürürlüğe girecek olup iptal kararının
gereğinin yerine getirilmesi ve mevzuat birliğinin sağlanması amacıyla KOSGEB'in bütçe
gelirlerine ilişkin madde yeniden düzenlenmektedir.
Madde 9ekliyor3624 sayılı
3624 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.
"EK MADDE 2 - Başkanlık, işletmelere ve girişimcilere yönelik belirlenen destek
politikalanmn tasarım süreçlerinde faydalanılmak ve sunulan hizmetlerin hızlı, kaliteli,
basitleştirilmiş ve düşük maliyetli bir şekilde yerine getirilmesini sağlamak üzere, kamu kurum
ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden işletme ve girişimcilere ait Başkanlığın görev
alanına giren konular kapsamındaki bilgi ve verileri ilgili mevzuatı çerçevesinde almaya ve
analiz etmeye, raporlamaya, gerçek ve tüzel kişilerle paylaşmaya yetkilidir."
Gerekçe: 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin KOSGEB'in görevlerini
düzenleyen 234 üncü maddesinin birinci fıkrasının (t) bendi çeşitli kurum/kuruluşlar ile
yapılmış olan veri paylaşım protokollerine ve veri teminine yönelik düzenleme içermekte iken
Anayasa Mahkemesinin söz konusu bendin buna ilişkin kısmını 25/1/2023 tarih ve E. 2020/48,
K. 2023/11 sayılı kararı ile iptal etmesi ve bu kararın 9/8/2024 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiş
olması sebebiyle oluşan hukuki boşluğun giderilmesi için düzenleme yapılması ihtiyacı
doğmuştur.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı gerekçesinde, kişisel verilerin korunması hakkının
Anayasa'nm 20. maddesi kapsamında anayasal güvenceye bağlandığı, maddenin üçüncü
fıkrasında herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu,
kişisel verilerin ancak kanunda öngörülen hâllerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebileeeği ve
kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usullerin kanunla düzenleneceğinin belirtildiği
ifade edilmiştir.
Ancak veri paylaşımına ilişkin 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde yer alan
hükümde, işletmelere ve girişimcilere yönelik belirlenen destek politikalannm tasarım
süreçlerinde faydalanılmak ve sunulan hizmetlerin hızlı, kaliteli, basitleştirilmiş ve düşük
maliyetli bir şekilde yerine getirilmesini sağlamak üzere kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek
ve tüzel kişilerden işletme ve girişimcilere ait bu hususlara ilişkin olarak alınabileceği
öngörülen her türlü bilgi arasında kişisel nitelikteki verilerin de bulunabileceği belirtilerek, söz
konusu hükmün, kişisel verilere ilişkin bir düzenleme niteliğinde olup CBK ile
düzenlenemeyecek yasak alan içinde kaldığı değerlendirilmiştir. Bu nedenle hükmün
Anayasa'nm 104. maddesinin on yedinci fıkrasımn ikinci cümlesine aykırı olduğu gerekçesiyle
iptaline karar verilmiş ve iptal kararı yürürlüğe girmiştir.
Madde ile Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde yer alan hükmün Anayasa Mahkemesi
karan doğrultusunda "/îer türlü bilgi ve verf yerine Başkanlığın görev alanına giren konular
kapsamındaki bilgi ve veriler" şeklinde, çerçevesi daha net ifade edilmiş olarak kanuni
düzenleme haline getirilmesi, oluşan hukuki boşluğun giderilerek kurumun KOBl'lerin
desteklenmesi ve geliştirilmesi amacıyla yapacağı çalışmalarla sınırlı olmak üzere, veri temini
ve paylaşımına ilişkin yasal dayanağın oluşturulması amaçlanmaktadır.
Ayrıca yapılacak çalışmalarda KOSGEB'in görevleri kapsamındaki bilgi ve verilerin
temini, analiz edilmesi, raporlanması ile gerçek ve tüzel kişilerle paylaşılmasına ilişkin
süreçlerin "İlgili mevzuatı çerçevesinde jnirütüleceği" belirtilerek, bu kapsamdaki tüm
çalışmaların 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde
yürütüleceği düzenlenmiştir.
Madde 10
Bu Kanunun;
a) 1 inci maddesi 14/3/2025 tarihinde,
b) 2 nci, 3 üncü, 4 üncü, 5 inci ve 6 ncı maddeleri 5/6/2025 tarihinde,
c) 8 inci maddesi 4/6/2025 tarihinde,
ç) 9 uncu maddesi 9/8/2024 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,
d) Diğer maddeleri yayımı tarihinde,
yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 11
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU İLE İLGİLİ
BAZI DÜZENLEMELER HAKKINDA KANUN İLE BAZI KANUNLARDA
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ