Madde 1
(1) 1 Haziran 2023 tarihinde Ankara'da ve 31 Ekim 2023 tarihinde Hong
Kong'da imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Çin Halk Cumhuriyeti Hong Kong
Özel İdari Bölgesi Hükümeti Arasında Yatınmların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin
Anlaşma"nın onaylanması uygun bulunmuştur.
Gerekçe: Tanımlar
İşbu Anlaşmanın amaçlan bakımından,
(a)
"bölge":
(i)
Türkiye ile ilgili olarak, kara ülkesini, iç sularını, karasularını ve bunların
üzerindeki hava sahasını, aynı zamanda, canlı veya cansız doğal kaynaklann
araştırılması, işletilmesi ve korunması amacıyla Türkiye'nin uluslararası
hukuka uygım olarak üzerinde egemen hak veya yetkilere sahip olduğu deniz
alanlarım; ve
(ii)
(b)
HKSAR ile ilgili olaralc, Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Konseyi'nin 1 Temmuz
1997 tarih ve 221 sayılı Karan ile tanımlandığı üzere HKSAR'ı ifade eder;
"işletme" yürürlükteki kanunlara ve düzenlemelere göre kurulmuş veya teşekkül etmiş
her türlü şirket, vakıf, ortaklık, iş ortaklığı, şahıs şirketi veya demek veya bu gibi bir
varlığın şubesini ifade eder;
(c)
HKSAR açısından "kuvvetler", Çin Halk Cumhuriyeti'nin silahlı kuvvetleri anlamına
gelir;
(d)
"serbestçe kullanılabilen para birimi", Uluslararası Para Fonu (IMF) tarafından, IMF
Anlaşması Maddeleri ve bunlarla ilgili herhangi bir değişiklik kapsamında belirlenen,
serbestçe kullanılabilen para birimi anlamına gelir;
(e)
"fikri mülkiyet haklan", TRIPS Anlaşmasında tammlandığı ve açıklandığı şekilde telif
hakkı ve ilgili haklar, ticari marka hakları, coğrafî işaretlerdeki hal<lar, sınai
tasarımlardaki haklar, patentlerdeki haklar, entegre devrelerin yerleşim tasarımlanndaki
(topografyalar) haklar, bitki çeşitlerindeki haklar ve açıklanmayan bilgi haklarım ifade
eder.
(f)
"yatırım", bir yatırımcımn doğrudan veya dolaylı olarak sahip olduğu veya kontrol ettiği,
sermaye veya diğer kaynaklann taahhüdü, kazanç veya kâr beklentisi veya risk yüklenme
gibi özellikler de dahil olmak üzere, bir yatırımın özelliklerine^ sahip olan her türlü
varlığı ifade eder. Bir yatırımın alabileceği şekiller şunları içerir:
(i)
taşımr ve taşınmaz mallar ile ipotek, ihtiyati haciz veya rehin gibi malvarlığıyla
ilgili diğer haklar;
(ii)
bir işletmenin hisseleri, hisse senetleri, tahvilleri ve bir işletmeye iştirakin diğer
her türlü şekli;
^ Bir yatırımın özelliklerini
V. -•
:
V.
- 3 -
(İÜ)
bir yatımnla ilgili para alacaklan veya finansal değeri olan sözleşme
kapsamındaki herhangi bir ifa alacağı;
(iv)
fileri mülkiyet hakları ve peştenialiye; ve
(v)
doğal kaynakların aranması, işlenmesi, çıkartılması veya kullamimasını içeren
kanun veya sözleşmeyle verilen iş imtiyazlaıı.
Bir yatırım, bir Akit Tarafın merkez bankası veya para otoritesi dahil olmak üzere bir
Akit Tarafın veya bir Akit Tarafça sahip olunan veya mülkiyet paylarıyla kontrol edilen
bir işletmenin borç senetlerini kapsamaz.
Varlıkların yatınidığı biçimdeki herhangi bir değişiklik, böyle bir değişikliğin
bölgesinde yatırım yapılmış olan Akit Tarafın kanunlan ve düzenlemelerine uygun
olarak yapılması şartıyla bunlann yatırım olma özelliğini etkilemez. "Yatırım" terimi
işbu Anlaşmamn yürürlüğe girmesinden önce veya sonra yapılan tüm yatırımları
kapsar;
(g)
"yatırımcı":
(i)
Türkiye ile ilgili olarak, HKSAR bölgesinde yatırım yapmış olan;
Türkiye vatandaşı olan bir gerçek kişiyi;
veya
Türkiye'nin kanunlan ve düzenlemelerine göre kurulmuş veya teşekkül
etmiş bir işletme veya Türkiye'deki böyle bir işletmenin bir şubesini
ifade eder, ve
(ii)
HKSAR ile ilgili olarak, Türkiye'nin bölgesinde yatınm yapmış olan;
HKSAR bölgesinde daimi mukim bir gerçek kişiyi;
veya
HKSAR kanunları ve düzenlemelerine göre kurulmuş veya teşekkül
etmiş bir işletme veya HKSAR'da yerleşik böyle bir işletmenin bir
şubesini ifade eder.
Hem Türkiye vatandaşı hem de HKSAR'ın daimî mukimi bir gerçek kişi, bunlarla sımrlı
olmamak üzere, gerçek kişinin daimî ikameti, hayati çıkarlannm merkezi (yngj^get
kişinin kişisel ve ekonomik ilişkilerinin daha yakm olduğu yer) ve alışıUriı§shıl3^
gibi belirleyicileri dikkate alarak, yalnızca
kişisi olarak kabul edilir;
'
"*
j 'j-
"
- 4 -
(h)
"önlem" bir Akit Tarafça alınan veya o Akit Tarafın bölgesinde geçerli olan bir kanun,
düzenleme, kural, usul, karaı-, idari eylem, gereklilik, uygulama veya diğer herhangi bir
şekildeki önlemi kapsar;
(i)
"New York Sözleşmesi" New York'ta 10 Haziran 1958 tarihinde kabul edilen Yabancı
■ Tahkim Kararlarının Tanınması ve Tenfîzine ilişkin Birleşmiş Milletler Sözleşmesi'ni
ifade eder;
(j)
"gelirler" bir yatırımdan elde edilen meblağları ve bunlarla sınırlı olmamak üzere,
özellikle, kârlar, faiz, sermaye kazançlan, temettüler, royaltiler ve ücretleri ifade eder;
(k)
"TRIPS Anlaşması" Dünya Ticaret Örgütü Üyeleri tarafından garanti edilen ve Akit
Taraflar arasında yürürlükte olan herhangi bir hükümden feragati da içermek üzere,
Akit Taraflar için geçerli olan bir revizyon veya değişiklik ile zaman zaman revize
edilen veya değiştirilen DTÖ Anlaşması Ek IC'de yer alan Ticaretle Bağlantılı Fikri
Mülkiyet Hakları Anlaşması 'm ifade eder;
(1)
"DTÖ Anlaşması" 15 Nisan 1994'te Marakeş'te kabul edilen Dünya Ticaret Örgütü'nü
kuran Marakeş Anlaşmasını ifade eder.
Madde 3
(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
T.C CUMHURBAŞKANLIĞI
Sayı ; Z-90666677-599-_^5'^^2.O
Konu : Anlaşma
2 3 Ekim 2024
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLÎSİ BAŞKANLIĞINA
1 Haziran 2023 tarihinde Ankara'da ve 31 Ekim 2023 tarihinde Hong Kong'da
imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Çin Halk Cumhuriyeti Hong Kong Özel İdari
Bölgesi Hükümeti Arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin
Anlaşma"yı Anayasanın 90 ıncı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere
ilişikte bilgilerinize sunarım.
Recep Tayyıp ERDOĞAN
Cumhurbaşkanı
Ek:
1- Genel Gerekçe
2- Anlaşma (Türkçe, Çince, İngilizce)
TBMM
KANUNUR ve KARARI AP BSK.LIĞI
2 3 tliim 2024
Numara:
TBMM
.G_ENELEVRAK
2 3 Ekiın 2024
No:
Mzm
Gerekçe: Yatırımların ve Gelirlerin Teşviki ve Korunması
1. Her bir Akit Tai'af diğer Akit Tarafın yatırımcılarını kendi bölgesinde yatırımlar yapması
için teşvik edecek ve bunlar için uygun koşullar yaratacak ve kanunları ve düzenlemelerinin
verdiği yetkileri kullanma hakkına tabi olaı-ak, bu gibi yatırımlan kabul edecektir.
2. Her bir Akit Taraf yatırımcılarının yatırımları ve gelirleri her zaman adil ve hakkaniyete
uygun bir muameleye tabi tutulacak ve diğer Akit Tarafm bölgesinde tam koruma ve
güvenlikten faydalanacaktır. Hiçbir Akit Taraf, yerel içerik veya ihracat performansı ile ilgili
olanlar dahil olmak üzere, makul olmayan ya da ayrımcı önlemlerle, bu gibi yatırımların
yönetimine, sürdürülmesine, kullanımına, tasarrufuna veya elden çıkanimasma hiçbir şekilde
kısıtlama getirmeyecektir.
3. İşbu Madde'nin 2. fıkrasında düzenlenen:
(a)
"adil ve hakkaniyete uygun muamele" hukuki süreç doğrultusunda, cezai, adli
veya idari yargı süreçlerinde yargılamadan kaçınmama yükümlülüğünü içerir; ve
(b)
"tam koruma ve güvenlik" her bir Akit Tarafm diğer Akit Tarafin yatırımcısının
yatırımının fiziksel olarak korunması ve güvenliğinin sağlanması için makul
olarak gerekli olabilecek önlemleri almasını gerektirir.
4. Daha fazla belirlilik için, "adil ve hakkaniyete uygun muamele" ve "tam koruma ve
güvenlik" kavramlan, uluslararası örf ve âdet hukukumm asgari muamele standardının
gerektirdiğine ilaveten veya bu standardın ötesinde bir muameleyi gerekli kılmaz ve ek maddi
haklar doğurmaz.
5. İşbu Anlaşmanın başka bir hükmünün veya başka bir uluslararası anlaşmamn ihlal edilmiş
olduğunun saptanması, işbu Madde'nin 2. fıkrasının ihlal edilmiş olduğu sonucunu doğurmaz.
6. Her bir Akit Taraf, kendi kanunlan ve düzenlemelerine uygun olarak, diğer Akit Tarafın
gerçek kişilerinin, bölgesindeki yatırımlar ile bağlantılı faaliyetlere girişmek amacıyla geçici
giriş ve ikametini sağlamayı olumlu değerlendirecektir.
€
M
i
• ^
ir
îS
'İT-
■O =9
2Z
8
Ȃ.V
^4
- 6 -