Cevap metni · Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI
Strateji Geliştirme Başkanlığı
Sayı :30824082-610-7156970
Konu :Yazılı Soru Önergeleri
16 Ağustos 2023
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.
Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.
Mehmet ÖZHASEKİ
Bakan
EK:
-Liste (5 Adet, 5 Sayfa)
-Cevap Yazısı (79 Adet, 128 Sayfa)
Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara
İrtibat:Haydar DEMİLER Tel: 410 14 57
Faks:418 74 63 e-posta: haydar.demirer@csb.gov.tr elektronik ağ: www.csb.gov.tr
7/1553
BURSA MİLLETVEKİLİ
SAYIN KAYIHAN PALA'NIN
TBMM 7/1553 ESAS SAYILI
YAZILI SORU ÖNERGESİ
**SORULAR:**
1) Kentsel dönüşüm çalışmalarında binalarda asbest bulunup bulunmadığının tespiti ile ilgili hangi çalışmalar yapılmaktadır?
2) Türkiye'de kaç asbest söküm uzmanı bulunmaktadır? Bu sayı yeterli midir?
3) 06 Şubat 2023 depremleri sonrasında depremden etkilenen illerde asbestli binaların belirlenmesiyle ilgili hangi çalışmalar yürütülmüştür? Bölgede görevlendirilen asbest söküm uzmanı sayısı kaçtır?
4) Mevzuata göre yıkıntı atıkları içindeki asbest gibi tehlikeli atıkların diğer atıklardan ayrı olarak toplanması gerekmektedir. Bu kapsamda depremden etkilenen illerde asbestin çevreye yayılma riskine karşı hangi önlemler alınmıştır?
5) Depremden etkilenen illerde asbest riskinin değerlendirilmesi için hava, toz, bulk numune alarak asbest incelemesi yapılmış mıdır? Numune sonuçları nelerdir?
**CEVAP:**
13/10/2021 tarihli ve 31627 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 01/07/2022 tarihinde yürürlüğe giren "Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmeliğin" 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında "Yıkıma başlanılmadan önce asbestli imalatın var olup olmadığı, varsa asbest içeren imalatlar için asbestin türünü, miktarını ve yerini belirlemeye yönelik envanter çalışması yapılması zorunludur. Envanter çalışması sırasında katı numune alma ve analiz işlemleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından katı numunede asbest tür tayini parametresinden yetkilendirilmiş bir laboratuvar tarafından yapılır. Asbest ve diğer tehlikeli maddeleri içeren imalatlar, yıkım faaliyetinden önce belirlenerek sökülür, ayrı olarak toplanır ve Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine göre bertaraf edilir." hükmü yer almakta olup, zikredilen Yönetmelik hükmü uyarınca; 6306 sayılı Kanun kapsamında "riskli" olarak tespit edilen yapıların yıkımında asbest tespiti ve bertaraf edilmesi için gerekli işlemlerin tesis edilmesi zorunlu hale getirilmiştir.
Ayrıca, 18/03/2004 tarihli ve 25406 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği 44 üncü maddesinde; "Başta deprem olmak üzere doğal afetler sonucunda oluşan yıkıntı atıklarının yönetiminden, mahallin en büyük mülki amirinin başkanlığında oluşturulacak Kriz Merkezi sorumludur. Merkez, olası bir doğal afet durumunda oluşabilecek atık miktarı, bunların kaldırılması ve taşınması için gerekli araç-gereç ve ekipman ile bu atıkların depolanacağı uygun alanları bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre önceden tespit eder ve gereken hazırlıkları yapar... Doğal afetler sonucunda oluşan yıkıntı atıklarının taşınması ve depolanması faaliyetleri Kriz Merkezi tarafından yapılan planlamalar doğrultusunda, ilgili belediyenin sorumluluğunda belediye veya belediyenin yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar tarafından yürütülür." hükmü yer almakta olup, buna göre; mahallin en büyük mülki amirinin başkanlığında yıkıntı atıklarının depolanacağı alan belirlenmektedir.
Bakanlığımız tarafından yıkıntı atıklarının yönetiminin sağlandığı alanların tespitinde; Üniversitelerin Çevre, Jeoloji, İnşaat, Maden ve Harita Mühendisliği bölümü öğretim üyelerinden oluşan akademik komisyon ve ilgili kurumlar ile koordinasyon içerisinde saha ve yerinde inceleme çalışmaları yürütülmektedir. Bu alanlar belirlenirken, sahanın topografyası ve jeolojisi dikkate alınmakta, tarım amaçlı kullanılan arazilerde, içme, sulama ve kullanma suları rezervuarlarında, taşkın riskinin yüksek olduğu yerlerde, yağmur sularının akışını engelleyecek vadilerde veya dere yataklarında, heyelan, çığ ve erozyon bölgelerinde, sulak alanlarda ve korunan alanlarda döküm sahası teşkil edilmemesine dikkat edilmektedir.
Geçici döküm alanlarında yıkıntı atıklarından kaynaklı asbest yönetimine dair, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile koordineli çalışmalar yürütülmektedir. Alanda asbest ölçümüne dair çalışmalar yapılmakta ve tespiti halinde asbestli malzemenin bertaraf edilmesi sağlanmaktadır