İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/30846 · 14 Temmuz 2025

Lokanta, restoran ve kafelerde uygulanan KDV oranlarına ilişkin

Muhatap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularım Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından Anayasa'nın 98.ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. Maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Gerekçe

Talat DİNÇER Mersin Milletvekili Lokanta, restoran, kafe gibi gıda hizmeti sunan işletmeler yıllardır ciddi bir vergi adaletsizliğiyle karşı karşıyadır. Bu işletmeler, gıda ürünlerini çoğunlukla %1 oranında KDV ile satın almakta; ancak bu ürünlerle hazırladıkları yiyecek ve içecekleri müşteriye %10 KDV ile satmak zorunda kalmaktadır. Ortaya çıkan fark, işletmelerin üzerinde ağır bir vergi yükü oluşturmakta ve ciddi mali sorunlara neden olmaktadır. Bu uygulama, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeleri doğrudan etkilemekte, nakit akışlarını bozmakta, gerçek kazançlarının çok üzerinde vergi ödemelerine yol açmaktadır. KDV iadesi alma hakkı doğmadığı için bu fark işletmenin sırtında kalmakta, bu da uzun vadede ayakta kalmalarını zorlaştırmaktadır. Mesela 10.000 TL'lik et ve sebze alışverişinde %1 KDV ile 100 TL vergi ödeniyor. Aynı ürünlerle yapılan yemekler 20.000 TL'ye satılıyor ve bu tutardan %10 oranında 2.000 TL KDV tahsil ediliyor. Girdi KDV'si düşüldüğünde, işletme devlete 1.900 TL KDV ödemek zorunda kalıyor. Ancak çoğu zaman işletmenin kârı bu tutarın çok altındadır. Sonuç olarak, işletme elde etmediği bir gelir üzerinden vergi ödemek zorunda kalmaktadır. Bu dengesizlik Kayıt dışılığı teşvik etmekte, Küçük işletmeleri vergi yükü altında ezmekte, Ekonomide adaletsizlik duygusunu derinleştirmektedir. Gıda hizmeti sunan işletmelerin hizmet satışlarına uygulanan %10 KDV oranı, alıştaki düşük oranlarla uyumlu hale getirilmelidir. Mikro işletmeler için geçici süreyle %8 gibi ara oranlar uygulanarak yük hafifletilmelidir. Hizmet sektörüne özel, sade ve hızlı işleyen bir KDV iade sistemi kurulmalıdır. Küçük esnaf için "kâr marjına dayalı sabit oranlı vergileme" gibi alternatif modeller gündeme alınmalıdır. Bu düzenlemeler yapılmadan hem vergi adaleti sağlanamaz hem de küçük işletmelerin ayakta kalması mümkün değildir. Gıda hizmeti sunan esnafın, işletmelerin, lokantacıların, kafecilerin bu haklı feryadına dikkat alıp. KDV sistemi, büyük sermayeye göre değil, gerçek üretim ve hizmet koşullarına göre adil biçimde yeniden düzenlenmelidir. Bu bilgiler doğrultusunda;

Sorular

  1. Lokanta, restoran ve kafelerin satın aldığı gıda ürünlerinde %1 KDV uygulanırken, aynı ürünlerle hazırlanan yemeklerin satışında neden %10 KDV oranı uygulanmaktadır?
  2. Bu uygulama esnaf üzerinde ciddi bir vergi yükü yaratmıyor mu?
  3. 2. Gıda işletmelerinin ödediği girdi KDV'si ile tahsil ettiği KDV arasındaki farkın, özellikle küçük işletmelerin zararı hakkında ne düşünüyorsunuz?
  4. 3. Bakanlığınız, bu vergi adaletsizliğini gidermek için mikro işletmelere yönelik geçici veya kalıcı ara KDV oranı uygulamayı planlamakta mıdır?
  5. 4. KDV iadesi alma mekanizmasının yetersizliği nedeniyle esnafın ağır vergi yükü altında kalmasıyla ilgili bir çalışma yapıyor musunuz?
  6. 5. Sektördeki KDV adaletsizliğinin giderilmesi amacıyla, gıda hizmeti sunan işletmelerin gerçek kârlarına göre sabit oranlı vergilendirme modeli üzerinde çalışma yapmayı düşünüyor musunuz?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek
T.C. HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı Sayı :Z-19809844-610-4256367 Konu :7/30846 Esas Sayılı Soru Önergesi 7/30846 25/08/2025 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İlgi : 22/07/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1669540 sayılı yazınız. İlgi yazınız ekinde alınan Mersin Milletvekili Sayın Talat DİNÇER'e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Mehmet ŞİMŞEK Bakan Ek: Önerge Cevabı Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgb.soruonergerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr 7/30846 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Talat DİNÇER, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Vergi politikamızın temel eksenini Kalkınma Planları, Orta Vadeli Programlar ve Yıllık Programlarda öngörülen tedbir ve politikalar oluşturmakta, vergi oran ve tutarları da bu kapsamda; kamu mali disiplini göz önünde bulundurularak, para politikasını desteklemek üzere sektörel veriler ve büyüme, ödemeler dengesi, enflasyon gibi makroekonomik göstergelere doğrudan ve dolaylı etkileri detaylı bir şekilde analiz edilmek suretiyle tespit edilmektedir. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesi uyarınca katma değer vergisi (KDV) oranları, 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı (BKK) eki (I) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %1, (II) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %10, bu listelerde yer almayan vergiye tabi işlemler içinse %20 olarak tespit edilmiştir. Söz konusu BKK eki (II) sayılı listenin 24'üncü sırasında ise; "Gazino, açık hava gazinosu, bar, dans salonu, diskotek, pavyon, taverna, birahane, kokteyl salonu ve benzeri yerler hariç olmak üzere kahvehane, kır kahvesi, çay bahçesi, çay ocağı, kıraathane, kafeterya, pastane, ayakta yemek yenilen yerler, yemeği pakette satan veya diğer şekillerde yemek hizmeti sunan yerler, lokanta, içkili lokanta, kebapçı ve benzeri yerlerde verilen hizmetler (bu yerlerde verilen hizmetlerin alkollü içeceklere isabet eden kısmı hariç)" ibaresi yer almakta olup sıra kapsamında yeme-içme hizmetlerine uygulanan KDV oranı %10 olarak belirlenmiştir. 51 Seri No.lu KDV Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile adı geçen BKK eki (II) sayılı listenin 24'üncü sırasında sayılan yiyecek ve içecek hizmeti sunan yerlerdeki yanlış uygulamaların ve suiistimallerin önüne geçilmesine yönelik KDV Genel Uygulama Tebliğinin "III/B-2.4. Yiyecek ve İçecek Sunulan Yerlerde KDV Oran Uygulaması" başlıklı bölümünde değişiklikler yapılarak yukarıda belirtilen yerlerin tanımı ve tasnifinde "İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik" ve ilgili diğer mevzuatın esas alınacağı belirtilmiş ve bu işletmelerin prensip olarak hizmet işletmesi mahiyetinde oldukları, buralarda imal edilen veya dışarıdan temin edilen gıda maddelerinin buralarda veya dışarıda tüketilmek üzere müşterilere satışında %10 (alkollü içeceklerde %20) oranında KDV hesaplanacağı örneklere de yer verilmek suretiyle açıklanmıştır. Bu çerçevede, yiyecek ve içecek hizmetlerine yönelik işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadığı halde müşterilerine masa, oturma yeri, tezgâh gibi servis yapılabilen alanlarda Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgsoruonergerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr yiyecek ve içecek hizmetleri sunanların bu yerlerde yaptıkları gıda maddeleri satışları da adı geçen BKK eki (II) sayılı listenin 24'üncü sırası kapsamında değerlendirilmekte, ayrıca ruhsatsız bir şekilde hizmet veren bu işletmeler ilgili mahalli idare birimlerine bildirilmektedir. Bu doğrultuda, vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesi ve mükellefler arasında rekabetin korunması amacıyla konuyla ilgili düzenli denetimler yapılmaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgbsoruonerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir

BildirimlerSon dakika, kanunlar ve takip ettikleriniz

Yöntem · İletişim · KVKK · Gizlilik