Türkiye ile Katar arasında imzalanan Ticari ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması'na ilişkin
Muhatap: Ticaret Bakanı Ömer Bolat
Önergenin metni
Aşağıdaki sorularımın T.C. Ticaret Bakanı Sayın Prof. Dr. Ömer BOLAT tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Sorular
- 09.2025 Sadullah KISACIK Adana Milletvekili Türkiye ile Katar arasında 2018 yılında imzalanan Ticaret ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması (TEOA) çerçevesinde hazırlanan ve 27 Temmuz 2025 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile onaylanan ikincil düzenleme, 1 Ağustos 2025 itibarıyla yürürlüğe girmiştir. Bu yeni düzenlemeyle birlikte iki ülke arasındaki pek çok ürün ve hizmet kaleminde karşılıklı olarak gümrük vergileri sıfırlanmış, mal ve hizmet ticaretinde kapsamlı serbestleşme öngörülmüştür. Ticaret Bakanlığı ve Resmî Gazete'de yayımlanan listelere göre, Katar'dan ithal edilen keten ve kendir ürünleri, kum, kuvars, sünger taşı ve kükürt gibi doğal mineraller, tütün ve hurma gibi tarım ürünleri, anorganik kimyasallar ve asal gazlar, ahşap, cam, plastik ve metal eşya, LED ışıklar ile rafine petrol ve petrokimya ürünleri gibi birçok kalemde artık gümrük vergisi uygulanmamaktadır. Bu durum, Katar'dan gelecek düşük maliyetli ürünlerin Türkiye pazarında doğrudan rekabet yaratacağı ve yerli üreticilerin fiyat, kapasite ve pazar payı açısından olumsuz etkileneceği yönünde ciddi endişelere neden olmuştur. Ayrıca, anlaşma kapsamında Katar menşeli şirketlerin Türkiye'deki kamu alımlarına, hizmet sektörlerine ve yatırım projelerine erişim koşullarına dair yeterli şeffaflık sağlanmamış; ticari serbestleşmenin sınırları, geçiş süreleri ve denetim mekanizmaları konusunda kamuoyuna net bilgi verilmemiştir. Anlaşmanın üretim, yatırım ve istihdam üzerindeki etkilerinin bütüncül biçimde analiz edilmesi ve ilgili sektör temsilcileriyle paylaşılması, ekonomik güvenlik ve sosyal denge açısından büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamda; 1. Katar ile yapılan Ticaret ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması çerçevesinde gümrük vergilerinin kaldırıldığı sektörler hangileridir?
- Özellikle hangi sektörlerde yerli üretici risk altına girmiştir?
- TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat / E-614 Bakanlıklar/ Ankara Telefon: +90 (312) 420 57 52 - 53 Faks: +90 (312) 420 22 20 Sadullah Kısacık DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Adana Milletvekili
- Anlaşma kapsamında Türk kamu ihalelerine Katar menşeli şirketlerin erişimi nasıl tanımlanmıştır?
- Bu durum Türkiye'deki KOBİ'ler ve yerli firmalar açısından haksız rekabet yaratmayacak mıdır?
- 3. Anlaşmada Katar'a tanınan özel düzenlemeler kapsamında, Türkiye'nin yatırımcı devlet tahkimi gibi uluslararası yargı yollarına açık hâle gelip gelmediği hususunda kamuoyuna neden bilgi verilmemiştir?
- 4. Ticaret dengesinde Türkiye lehine görünen fazlanın, büyük ölçüde sınırlı ürün gruplarına ve kamuya dayalı satışlara dayandığı göz önünde bulundurulduğunda; bu anlaşmanın orta ve uzun vadede sürdürülebilir ticaret artışı sağlayacağı nasıl öngörülmektedir?
- 5. Türkiye'nin anlaşma kapsamında tarım, gıda ve su ürünleri gibi hassas sektörlerde herhangi bir koruma önlemi öngörüp öngörmediği açıklanacak mıdır?
- 6. Bu anlaşmanın müzakere sürecine dair kamuoyuna, meslek örgütlerine ve üretici temsilcilerine herhangi bir danışma yapılmış mıdır?
- Görüş ve öneriler dikkate alınmış mıdır?
- 7. Söz konusu anlaşmanın şeffaflık, toplumsal etki analizi ve rekabet koruma kriterleri açısından iç denetim mekanizmaları nelerdir?
- TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat / E-614 Bakanlıklar/ Ankara Telefon: +90 (312) 420 57 52 - 53 Faks: +90 (312) 420 22 20
Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.
Bakanlığın cevabı
Cevap metni · Ticaret Bakanı Ömer Bolat
Asıl belge: cevap PDF'i ↗
Benzer sorular
- 7/33923 · 19 Eyl 2025 · Süresinde cevaplandıTürkiye ile Katar arasında imzalanan Ticari ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması'na ilişkin
- 7/3375 · 21 Ağu 2023 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıTürkiye ile Birleşik Krallık arasında imzalanan bir anlaşmaya ilişkin
- 7/3170 · 17 Ağu 2023 · Süresinde cevaplandıTürkiye ile İngiltere arasında imzalanan göç anlaşmasına ilişkin
- 7/8321 · 12 Oca 2024 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıTürkiye ile Birleşik Arap Emirlikleri arasında imzalanan enerji anlaşmasına ilişkin
- 7/11390 · 22 Nis 2024 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıTürkiye ile Dünya Bankası arasında imzalanan ekonomik iş birliği programına ilişkin
Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir