Zorunlu eğitim süresinin düşürüleceği iddialarına ilişkin
Muhatap: Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin
Önergenin metni
7/34899 GK 25 7/34901 GK 25 İlgi : a) 07/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1712094 sayılı yazınız. 7/35010 GK 28 b) 09/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1713228 sayılı yazınız. c) 17/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1718631 sayılı yazınız. 7/35020 GK 28 ç) 21/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720765 sayılı yazınız. d) 22/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720796 sayılı yazınız. 7/35022 GK 28 7/35026 GK 28 Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen İzmir Milletvekili Rahmi Aşkın TÜRELİ'nin 7/34266, Ankara Milletvekili Deniz DEMİR'in 7/34397, Artvin Milletvekili Uğur BAYRAKTUTAN'ın 7/34899, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/34901, İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN'ın 7/35010, Kütahya Milletvekili Ali Fazıl KASAP'ın 7/35020 ve 7/35022, Kayseri Milletvekili M. Baki ERSOY'un 7/35026, Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/35134, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 7/35136, Çanakkale Milletvekili İsmet GÜNEŞHAN'ın 7/35141 ile Mardin Milletvekili Beritan GÜNEŞ ALTIN'ın 7/35146 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim.
Gerekçe
Sorular
- C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı KÜTAHYA MİLLETVEKİLİ ALİ FAZİL KASAP'IN 7/35020 ESAS NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ OECD tarafından yayımlanan ve eğitim sistemlerine dair en kapsamlı karşılaştırmalı verileri sunan raporlara göre Türkiye en fazla ilerleme kaydeden ülkeler arasında yer almaktadır. Söz konusu raporlar Türkiye'nin eğitimde kapsayıcılığı artırma ve genç nüfusu eğitime kazandırma alanlarında OECD ülkeleri arasında öne çıktığını ortaya koymaktadır. Uygulanan etkili politikalar neticesinde okul öncesinden yükseköğretime kadar her kademede eğitime erişimin artması/sağlanması, yükseköğretimde tamamlama oranlarının yükselmesi ve okul terk oranlarının düşük düzeyde kalması ile birlikte ülkemizde iş gücüne dahil olmayan ve eğitime devam etmeyen 18-24 yaş arası gençlerin (NEET) oranında düşüş yaşanmıştır. OECD genelinde ortalama NEET oranında yıllara göre yaşanan düşüşe paralel olarak ülkemizde de NEET oranları %33,0'dan %31,1'e düşmüştür. Aynı zamanda Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) verilerine göre de 2020 yılında 15-29 yaş arası ülkemizde istihdam/eğitim/öğretim dışında kalan gençlerin oranı %32 iken 2024 yılında bu oran %25,9'a gerilemiştir. Diğer ülkelerle kıyaslandığında Türkiye'nin iş gücüne dahil olmayan ve eğitime devam etmeyen gençlerin (NEET) oranında kayda değer bir düşüş gerçekleştiği görülmektedir. Diğer yandan ülkemizde 25-34 yaş aralığında eğitim düzeyine göre işsizlik oranları; ilkögretim ve dengi mezunlar için 2019 yılında %15 iken 2024 yılında bu oran %10,2, yükseköğretim mezunları için ise 2019 yılında %15 iken 2024 yılında bu oran %10,6 olmuştur. Education at a Glance 2025 raporuna göre, Ülkemizde 6-14 yaş grubundaki çocukların okullaşma oranı %99'a ulaşarak hem OECD hem de Avrupa Birliği ülkelerinin ortalaması olan %98'in üzerinde gerçekleşmiştir. Türkiye'nin 2013 yılında 15-19 yaş nüfusun okullaşma oranını %69'dan, 2023 yılında %79'a yükselmiştir. Bu oran Amerika Birleşik Devletleri'nde %80, İngiltere'de ise %81 düzeyindedir. Bununla birlikte OECD verilerine göre Türkiye'de 25-34 yaş grubunda ortaöğretimi tamamlamayanların oranı 2019'da %41 iken 2024'te %28'e gerilemiştir. Bu düşüş, OECD ortalamasına kıyasla çok daha hızlı bir iyileşmeye işaret etmektedir. Türkiye'de lisans programlarında ilk yıl okul terk oranı yalnızca %1 iken bu oran, %13 olan OECD ortalamasına göre en düşük terk oranıdır. Türk eğitim sistemi 1973'te yürürlüğe giren Millî Eğitim Temel Kanunu ile düzenlenmiştir. Bu Kanun; Türk millî eğitim sisteminin düzenlenmesinde esas olan amaç ve ilkeler, eğitim sisteminin genel yapısı, öğretmenlik mesleği, okul bina ve tesisleri, eğitim araç ve gereçleri ile devletin eğitim öğretim alanındaki görev ve sorumluluğuna ilişkin temel hükümleri kapsamaktadır. Türkiye'de 222 sayılı Kanun'a göre, 1997'den önce zorunlu eğitim 5 yıllık ilkokul dönemini kapsamakta iken, 4306 sayılı Kanun ile 8 yıllık zorunlu kesintisiz ilkögretim uygulamasına geçilmiştir. Bu düzenleme ile ilkokul ve ortaokul kademeleri birleştirilerek kesintisiz sekiz yıllık ilkögretim modeli oluşturulmuş ve mezunlara ilkögretim diploması verilmesi sağlanmıştır. 2012'de İlkögretim ve Eğitim Kanunu'nda yapılan değişiklikle 8 yıllık zorunlu kesintisiz eğitimden 12 yıllık zorunlu kademeli eğitime geçilmiştir. Bakanlığımızın Stratejik Plan'ı eğitim öğretimde politikalar geliştirmek ve faaliyetlerin plan ve program dâhilinde yürütülmesini sağlamak amacıyla; Cumhurbaşkanlığı Programı, Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı, Cumhurbaşkanlığı Eğitim ve Öğretim Politikaları Kurulu önerileri, Kalkınma Planları ve Orta Vadeli Programa bağlı olarak hazırlanmaktadır. Bakanlığımızın 2024-2028 Stratejik Planı ile bireylerin bilgi, beceri ve yetkinliklerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır (Millî Eğitim Bakanlığı, 2024). Günümüz ihtiyaçlarına uygun olarak genel, meslekî ve teknik eğitim programları hazırlanmaktadır. Eğitime erişim ve
- C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı 100 EĞİTİMİN YÜZYILI hakkaniyet ilkesi gereğince farklı yetenek ve ihtiyaçlara sahip bireylerin yaygın eğitimden aktif olarak yararlanması amaçlanmaktadır. Gelişen ve değişen ihtiyaçlar doğrultusunda eğitim politikalarının da geliştirilmesi ve yenilenmesi son derece doğal kabul edilmelidir. Nitekim yukarıda da görüldüğü gibi gelişen ve değişen koşullar çerçevesinde yıllar içinde zorunlu eğitime ilişkin birtakım kararlar alınmış ve uygulamaya konmuştur. 12 yıllık zorunlu eğitim yoluyla, okullaşma oranlarını OECD ortalamalarının üstüne çıkaracak tedbirler alınmış ve gerçekleşmeler de bu yönde olmuştur. Gelinen noktada Bakanlığımızca zorunlu eğitim konusunda taslak düzeyinde de olsa herhangi bir çalışma paylaşılmmamıştır. Sözü edilen konuda değişikliğe ihtiyaç duyulması hâlinde yapılacak düzenlemeler, ihtiyaca dayalı ve Bakanlığımız vizyonu doğrultusunda verilecek kararlarla şekillenecek olup kamuoyu ile paylaşılacaktır.
Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.
Benzer sorular
- 7/34898 · 8 Eki 2025 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıZorunlu eğitim süresinin kısaltılacağı yönündeki iddialara ilişkin
- 7/30856 · 14 Tem 2025 · Süresinde cevaplandıZorunlu lise eğitiminin kısaltılacağı iddialarına ilişkin
- 7/29205 · 30 May 2025 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıEğitim sisteminin yapısal sorunlarına ilişkin
- 7/30762 · 4 Tem 2025 · Süresinde cevaplandıEğitim sisteminin yapısal sorunlarına ilişkin
- 7/17375 · 25 Eyl 2024 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıTaşımalı eğitim sisteminin sorunlarına ilişkin
Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir