Bir madencilik firmasında çalışan işçilerin alacaklarının ödenmediği iddiasına ilişkin

Cengiz ÇİÇEK İstanbul Milletvekili Yıldızlar SSS Holding bünyesindeki Eti Gümüş'ün Elazığ'ın Maden ilçesindeki işletmesinde 2025 yılı başından itibaren ücretler ödenmemeye başlanmış, işçiler zorunlu ücretsiz izne çıkarılmış, işten ayrılan işçilerin kıdem ve ihbar tazminatları ödenmemiştir. Aynı holdinge bağlı Doruk Madencilik*te de ücret ve tazminat alacakları aylardır ödenmemektedir. Bu yöntem holdingin farklı işletmelerinde yıllardır tekrarlanmaktadır. Kütahya'daki Eti Gümüş işletmesinde üretim durduğunda işçilerin birikmiş ücretleri ve tazminatları ödenmemiş; Gümüşhane”deki Yıldız Bakır işletmesinde ücretler yıllardır gecikmeli ödenmekte ve işçiler defalarca iş bırakmak zorunda kalmış, Giresun Şebinkarahisar'da işçiler önceden bildirilmeksizin zorunlu ücretsiz izne çıkarılırken işletmenin faaliyetini sürdürebilmesi için gereken ödemeler zamanında yapılmış; Çanakkale Yenice'de işletme kapatıldıktan sonra da tazminat borçları ödenmemiştir. İşletme, il ve şirket unvanı değişmekte; ücretin geciktirilmesi, tazminatın ödenmemesi ve işçinin kendi alacağını ancak eylem yaparak tahsil edebilmesi değişmemektedir. Kamuya ait Eti Gümüş'ün 2004 yılında özelleştirilmesinin ardından ortaya çıkan bu tablo, kamu varlığının devrinin işçi hakları bakımından nasıl bir sonuç ürettiğini de göstermektedir. Nisan 2026'da Doruk Madencilik işçilerinin Ankara'daki eylemi sonucunda varılan mutabakatta Bakanlığınız taraflar arasında anılmış, Haziran ayında ise işçi alacakları tamamen ödenene kadar sürecin takip edileceği bildirilmiştir. 28 Nisan 2026'da Sayın Bakan, şirketin işçilere ve yerel esnafa borçlu olduğunu kamuoyu önünde teyit ederek işçiye borcu olana kömür alım garantisi, devlete borcu olana teşvik verilmeyeceği ölçütünü açıklamış ve holdinge yeniden ruhsat verilmeyeceğini belirtmiştir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş müfettişlerince hazırlanan rapor da zorunlu ücretsiz izin dönemine ilişkin ücret alacaklarını ve ihbar tazminatı haklarını tespit etmiştir. İşçilerin alacakları artık yalnızca kendi beyanlarına değil, kamu kurumlarının kendi tespitlerine de dayanmaktadır. Buna rağmen ödeme yapılmamıştır. Şirketin kendi açıkladığı takvime göre 6 Ağustos 2026'da yapılması gereken ödeme gerçekleşmemiş, Eti Gümüş Elazığ ve Doruk Madencilik işçileri 10 Ağustos 2026'da yeniden Ankara'ya gelmek zorunda kalmıştır. İşçiler Bakanlık önünde açıklama yapmak istediklerinde Bakanlık binasının önüne dahi alınmamış, çok sayıda işçi ile sendika yöneticisi gözaltına alınmış, basın alandan uzaklaştırılmıştır. Gözaltılar izleyen günlerde tekrarlanmış, işçiler alacakları ödenmeden Ankara'dan ayrılmayacaklarını açıklamıştır. Gelinen noktada, ruhsat, taşınmaz kullanım izni ve kömür alım garantisi gibi araçları elinde bulunduran ve mutabakatlarda sorumluluk üstlenen Bakanlık ve ilgili kamu kurumları, işçinin ücretinin ödenmesini sağlayamamakta; buna karşılık ücretini isteyen madenci Bakanlığın kapısında kamu gücüyle karşılaşmaktadır. Bu, kamusal yetkinin kimin lehine işlediğine ilişkin bir siyasi sorumluluk meselesidir.