İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48017 · 18 Ağustos 2026

Uygulanan dezenflasyon programının ücretlilerin reel gelirleri ve satın alma gücü üzerindeki etkilerine ilişkin

Muhatap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

erhat Eren Diyarbakır Milletvekili Türkiye'de uygulanan dezenflasyon programının ücretlilerin reel gelirleri ve satın alıma gücü üzerindeki etkileri, enflasyonla mücadelenin toplumsal maliyetinin nasıl bölüşüldüğü tartışmasını beraberinde getirmektedir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Ağustos 2025'te 2026 yılı için yüzde 16 enflasyon ara hedefi belirlemiş, Şubat 2026'da bu hedefi korumuştur. Mayıs 2026'da ara hedef yüzde 24'e yükseltilirken yıl sonu enflasyon tahmini yüzde 26 olarak açıklanmış, Ağustos 2026 Enflasyon Raporu'nda ise yıl sonu tahmini yüzde 28'e çıkarılmıştır. Temmuz 2026 itibarıyla yıllık tüketici enflasyonu yüzde 31,8 düzeyinde gerçekleşmiştir. 2026 yılı net asgari ücreti ise 28 bin 75 lira 50 kuruş olarak belirlenmiş ve bir önceki yıla göre yüzde 27,01 artırılmıştır. Böylece Merkez Bankasının Ağustos ayında açıkladığı yüzde 28'lik yıl sonu enflasyon tahmini dahi asgari ücrette yapılar yıllık artış oranının üzerine çıkmıştır. Yıl içerisinde ücret güncellemesi yapılmayan çalışanlar açısından gerçekleşen enflasyon ile ücret artışları arasındaki fark satın alma gücü kaybı yaratmaktadır.

Sorular

  1. Bakanlığınızın 2026 yılına ilişkin ücret ve gelir politikalarının oluşturulmasında Merkez Bankasının enflasyon hedef ve tahminleri hangi ölçüde dikkate alınmıştır?
  2. Merkez Bankasının 2026 yılı enflasyon ara hedefini yüzde 16'dan yüzde 24'e yükseltmesi ve yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 28 olarak güncellemesinin ardından ücretlilerin satın alma gücünde oluşabilecek kayıpların telafisine yönelik Bakanlığınızca herhangi bir çalışma yapılmış mıdır?
  3. Yapılmışsa kapsamı nedir?
  4. Enflasyon hedef ve beklentilerinin ücret artışlarının belirlenmesinde dikkate alınmasına karşılık enflasyon tahminlerinin yıl içerisinde yukarı yönlü revize edilmesi halinde ücretlerin yeniden değerlendirilmesini sağlayacak bir mekanizmanın bulunmamasının gerekçesi nedir?
  5. Bakanlığınızca 2022-2026 döneminde asgari ücretlilerin, asgari ücretin üzerinde ücret alan özel sektör çalışanlarının, kamu işçilerinin ve kamu görevlilerinin reel ücretlerindeki değişime ilişkin bir çalışma yapılmış mıdır?
  6. Yapılmışsa yıllar ve çalışan grupları itibarıyla reel ücret değişimleri nedir?
  7. Uygulanan dezenflasyon programının farklı gelir grupları üzerindeki etkisini ölçmeye yönelik bir etki analizi yapılmış mıdır?
  8. Yapılmışsa ücretliler, emekliler, sermaye geliri elde edenler ve diğer gelir gruplarının programın maliyetinden aldıkları paya ilişkin sonuçlar nelerdir?
  9. Enflasyonla mücadele kapsamında iç talepte yaşanan yavaşlamanın ne kadarının ücretlilerin reel gelirlerindeki ve satın alma gücündeki değişimden kaynaklandığına ilişkin Bakanlığınızın bir hesaplaması bulunmakta mıdır?
  10. Enflasyon hedef veya tahminlerinin yıl içerisinde belirli bir oranın üzerinde yukarı yönlü değişmesi halinde ücret ve maaşların satın alma gücünü koruyacak dönemsel veya otomatik bir telafi mekanizması oluşturulması Bakanlığınızın gündeminde midir?
  11. Dezenflasyon politikalarının maliyetinin ücretliler, emekliler ve düşük gelirli kesimler üzerinde yoğunlaşmasını önlemek ve enflasyonla mücadelede ortaya çıkan toplumsal maliyetin gelir grupları arasında daha dengeli bölüşülmesini sağlamak amacıyla hangi tedbirlerin alınması planlanmaktadır?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek
T.C. HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı Sayı o :Z-19809844-610- 5941102 4491 2026 Konu :7/48017 Esas Sayılı Soru Önergesi TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Huso İlgi © : 27/08/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1926949 sayılı yazınız. İlgi yazınız ekinde alınan Diyarbakır Milletvekili Sayın Serhat EREN'e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. rak Mehmet ŞİMŞEK Bakan Ek: Önerge Cevabı Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312415 12 09 Faks: (312415 2680 e-posta; szbsoruoneryelerizi.hmb,govir Elektronik Ağ: www.hmb.gov.ir .i 7148017 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Serhat EREN, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Bilindiği üzere, kamu görevlilerinin ve memur emeklilerinin aylıklarında 25/6/2001 tarihli ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'nun 28 inci maddesi gereği toplu sözleşmeyle belirlenen oranda ve SSK ile Bağ-Kur emeklilerinin aylıklarında 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 55 inci maddesi gereği her yılın Ocak ve Temmuz ödeme tarihinden geçerli olmak üzere, bir önceki altı aylık dönemde gerçekleşen enflasyon oranında artış yapılmaktadır. Diğer taraftan, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 39 uncu maddesi uyarınca asgari ücret Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca Asgari Ücret Tespit Komisyonu aracılığıyla belirlenmektedir. Bu kapsamda, 2026 yılında en düşük memur maaşında yüzde 39,38 oranında, en düşük emekli aylığında yüzde 39,52 oranında ve asgari ücrette sene başından geçerli olmak üzere yüzde 27,01 oranında artış sağlanmıştır. Tüm bu artışlarla birlikte, 2002 yılının Aralık ayından 2026 Eylül ayına kadar en düşük memur maaşında reel olarak yüzde 274 oranında, en düşük emekli aylığında reel olarak yüzde 648 oranında ve asgari ücrette reel olarak yüzde 218 oranında artış sağlanmıştır. Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kal: 3-4 Telefon: (312415 12 09 Faks: (319)415 26 80 &-posta; suhaoru yerdeler e hmh,yn ir Elektronik Ağ: www.hmb.goy.ir

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir