İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48183 · 26 Ağustos 2026

2025 ve 2026 yıllarında tahsil edilen toplam vergi miktarına ilişkin

Muhatap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

'“* Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ŞİMŞEK tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü "nün 96?ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılma#fpı arz ederim.

Gerekçe

Vergi, Devletin Vatandaştan topladığı para değildir yalnızca. -.ı Mergi aynı zamanda Devletin adalet anlayışının aynasıdır. Çünkü adil bir vergi sistemi, çok kazanandan çok; az kazanandan az vergi alır. Ancak Vatandaşın ekmeğinden suyuna, elektriğinden akaryakıtına, telefonundan kıyafetine kadar hemen her tüketiminde vergi ödediği; ücretlinin vergisinin daha maaşı eline geçmeden kesildiği bir düzende vergi adaletinden söz edebilmek için yalnızca tahsilat rakamlarına değil, bu vergiyi kimin ödediğine bakmak gerekir.

Sorular

  1. Türkiye'de işçi vergisini kaçırabilir mi?
  2. Memur vergisini erteleyebilir mi?
  3. Emekli markette aldığı ürünün KDV'sini ödememe hakkına sahip midir?
  4. Vatandaş benzin istasyonunda “ÖTV'yi daha sonra ödeyeyim” diyebilir mi?
  5. . Çünkü ücretlinin vergisi kaynağında kesilir, Vatandaşın dolaylı vergisi kasada tahsil edilir. O hâlde Devletin vergi adaletindeki ilk görevi, vergisini kaçırma imkânı olmayan Vatandaşın sırtındaki yükü hafifletmektir. Vergi sistemi yalnızca gelir toplamak için kurulamaz. Gelir dağılımını düzeltmek, sosyal adaleti sağlamak ve ekonomik güce göre vergilendirme yapmak da Devletin görevidir. Dar gelirli Vatandaşın aldığı bir litre akaryakıttan, kullandığı telefondan ve yaptığı alışverişten ağır vergi tahsil edilirken; yüksek gelir ve servet gruplarının ekonomik güçleriyle orantılı vergi ödeyip ödemediğinin sorgulanması gerekir. Diğer taraftan vergi aflarının, yapılandırmaların ve borç ertelemelerinin sık sık gündeme gelmesi vergisini zamanında ödeyen Vatandaş açısından ayrı bir adalet sorununa dönüşmektedir. . Vergisini zamanında ödeyen Vatandaş cezalandırılmış, ödemeyen ise yeni yapılandırmayı bekler hâle gelmemelidir. Vergi ahlakını Devletin kendi uygulamaları zedelememelidir. : 2026 yılının yalnızca Ocak-Mayıs döneminde merkezi yönetim. bütçe gelirleri 6 trilyon 277,7: milyar TL'ye ulaşırken bütçe açığı 1 trilyon 57 milyar TL olarak gerçekleşmiştir. i Bütçe açığının faturası yine tüketim vergileriyle, zamlarla ve yeni mali i yüklerle Vatandaşa çıkarılmamalıdır.
  6. 2025 yılında tahsil edilen toplam vergi geliri ne kadardır?
  7. 2026 yılının ilk yedi ayında tahsil edilen toplam vergi geliri ne kadardır?
  8. Toplam vergi gelirleri içerisinde KDV ve ÖTV'nin payı nedir?
  9. Gelir ve kazanç üzerinden alınan vergilerin toplam vergi gelirleri içerisindeki payı nedir?
  10. Tüketim üzerinden alınan vergilerin toplam vergi gelirlerindeki payının vergi adaleti açısından ideal seviyede olduğu düşünülmekte midir?
  11. Asgari ücretli bir çalışanın tüketim harcamaları yoluyla yıllık ortalama ne kadar dolaylı vergi ödediği hesaplanmış mıdır?
  12. En düşük emekli aylığıyla yaşayan bir Vatandaşın yıllık dolaylı vergi yükü hesaplanmış mıdır?
  13. Dört kişilik dar gelirli bir ailenin gelirinin ne kadarının doğrudan ve dolaylı vergiler yoluyla kamuya döndüğüne ilişkin çalışma bulunmakta mıdır?
  14. En düşük yüzde 20'lik gelir grubunun ödediği vergilerin gelirine oranı nedir?
  15. En yüksek yüzde 20'lik gelir grubunda aynı oran nedir?
  16. Bakanlığınız vergi sisteminin gelir dağılımını iyileştirdiğini mi, kötüleştirdiğini mi değerlendirmektedir?
  17. Temel gıda ürünlerindeki KDV yükünün tamamen kaldırılmasına ilişkin maliyet çalışması yapılmış mıdır?
  18. Bebek bezi, mama, kadın hijyen ürünleri ve temel kişisel bakım ürünlerinde verginin azaltılması planlanmakta mıdır?
  19. Elektrik ve doğal gazdaki vergi yükünün dar gelirli haneler için düşürülmesi gündeminizde
  20. Akaryakıtın pompa fiyatının ne kadarı vergi ve diğer kamu yükümlülüklerinden oluşmaktadır?
  21. Bir litre benzinden tahsil edilen toplam vergi ne kadardır?
  22. Bir litre motorinden tahsil edilen toplam vergi ne kadardır?
  23. Akaryakıt üzerindeki vergi yükünün ulaşımdan gıdaya kadar bütün fiyatları artırdığı kabul edilmekte midir?
  24. Akaryakıttaki ÖTV'nin enflasyonist etkisini azaltacak kalıcı düzenleme yapılacak mıdır?
  25. Cep telefonu ve elektronik haberleşme hizmetleri üzerindeki toplam vergi yükünün azaltılması planlanmakta mıdır?
  26. Vatandaşın temel iletişim ihtiyacından birden fazla vergi alınmasının gerekçesi nedir?
  27. Ücretlilerin gelir vergisi tarifesi nedeniyle yıl içerisinde daha yüksek vergi dilimine girmesi , Şonucu net ücretlerinin azalmasının önüne geçilecek midir?
  28. Gelir vergisi dilimlerinin asgari ücret artışı ve gerçek ücret enflasyonuyla otomatik olarak güncellenmesi planlanmakta mıdır?
  29. Ücretliler için gelir vergisi tarifesinin ayrı düzenlenmesi değerlendirilecek midir?
  30. Çalışanın yılın ilerleyen aylarında aynı brüt ücret karşılığında daha düşük net ücret almasını adil buluyor musunuz?
  31. Türkiye'de gelir vergisi mükelleflerinin en yüksek yüzde |1'lik kesiminin toplam gelir vergisi içerisindeki payı nedir?
  32. En yüksek servete sahip yüzde 1'lik kesimin toplam servet içerisindeki tahmini payı nedir?
  33. Servet dağılımıyla vergi yükü arasındaki ilişkiye yönelik Bakanlığınızın çalışması bulunmakta mıdır?
  34. Çok yüksek servet sahiplerine yönelik kademeli net servet vergisi konusunda çalışma yapılmış mıdır?
  35. Birden fazla yüksek değerli gayrimenkule sahip kişiler için artan oranlı vergilendirme modeli değerlendirilecek midir?
  36. Lüks tüketim üzerinden alınan vergilerin artırılması, buna karşılık temel tüketimdeki vergilerin azaltılması konusunda çalışma yapılmakta mıdır?
  37. Türkiye'de yıllık vergi harcamalarının toplam tutarı ne kadardır?
  38. Vergi istisnası, muafiyeti ve indirimlerinden vazgeçilen kamu gelirinin toplam tutarı nedir?
  39. 34) Vergi harcamalarının hangi sektör ve mükellef gruplarına dağıldığı kamuoyuna ayrıntılı olarak “ açıklanacak mıdır?
  40. Büyük şirketlere sağlanan vergi istisna ve indirimlerinin toplam tutarı nedir?
  41. Kurumlar vergisi mükelleflerinden efektif olarak sıfır veya çok düşük oranda vergi ödeyen büyük ölçekli şirket sayısı kaçtır?
  42. Ciro ve kâr büyüklüğü yüksek olduğu hâlde kurumlar vergisi ödemeyen şirket bulunmakta mıdır?
  43. Bulunmakta ise bunun toplam vergi kaybına etkisi nedir?
  44. Vergi cennetleri olarak değerlendirilen ülke veya bölgelerle işlem yapan Türkiye merkezli şirketlerin transfer fiyatlandırması bakımından denetimleri artırılmış mıdır?
  45. Son beş yılda transfer fiyatlandırması ve örtülü kazanç aktarımı nedeniyle tespit edilen vergi kaybı ne kadardır?
  46. Kayıt dışı ekonominin Türkiye ekonomisi içerisindeki tahmini büyüklüğü nedir?
  47. Kayıt dışılık nedeniyle yıllık tahmini vergi kaybı ne kadardır?
  48. Kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında 2026 yılında gerçekleştirilen denetim sayısı kaçtır?
  49. Bu denetimlerde tespit edilen toplam kayıt dışı matrah ne kadardır?
  50. Vergi borcu bulunan toplam gerçek ve tüzel kişi sayısı kaçtır?
  51. Tahsil edilemeyen toplam vergi alacağı ne kadardır?
  52. 4T) Bir milyar TL'nin üzerinde vergi borcu bulunan mükellef sayısı kaçtır?
  53. Vergi borçlarının şirket veya mükellef bazında kamuoyuna açıklanmasındaki kriterler nelerdir?
  54. Son yirmi yılda kaç kez kapsamlı vergi veya kamu alacağı yapılandırması yapılmıştır?
  55. Yapılandırmalar sonucunda tahsil edilmesi beklenen tutarla fiilen tahsil edilen tutar arasındaki fark ne kadardır?
  56. Sürekli yapılandırma beklentisinin vergisini zamanında ödeyen mükellef açısından haksızlık © oluşturduğu kabul edilmekte midir?
  57. Vergisini düzenli ve zamanında ödeyen vatandaşlara kalıcı vergi indirimi veya prim avantajı sağlanacak mıdır?
  58. Büyük tutarlı vergi borçlarının tahsilinden vazgeçildiği veya terkin edildiği durumlarda kamuoyuna gerekçeli açıklama yapılacak mıdır?
  59. Vergi denetimlerinin şirket büyüklüğü veya siyasi yakınlık ayrımı yapılmaksızın risk analizine göre gerçekleştirildiğinin güvencesi nedir?
  60. Vergi incelemesine alınan büyük ölçekli şirketlerin seçim kriterleri kamuoyuna açıklanacak mıdır?
  61. Vergi inceleme süreçlerinin siyasi veya idari müdahaleden tamamen bağımsız yürütülmesini sağlayacak ilave güvence getirilecek midir?
  62. Dr gelirlinin tüketiminden alınan vergileri azaltıp yüksek gelir ve servetten alınan doğrudan vergilerin payını artırmayı hedefleyen somut bir vergi reformu hazırlanmakta mıdır?
  63. Bakanlığınızın 2030 yılı için dolaylı vergilerin toplam vergiler içerisindeki payını düşürmeye yönelik sayısal hedefi var mıdır?
  64. Vergisini maaşını almadan ödeyen işçinin, alışveriş yaparken vergisini ödeyen emeklinin ve her litre yakıtta vergisini peşin ödeyen Vatandaşın, yüksek gelir ve servet sahiplerinden daha ağır bir fiili vergi yükü altında kalmayacağını hangi mekanizmayla garanti edeceksiniz?
  65. Türkiye'nin vergi sistemini “kimden kolay tahsil ediliyorsa ondan vergi al” anlayışından çıkarıp “kim daha çok kazanıyorsa ve daha büyük ekonomik güce sahipse daha çok vergi ödesin” ilkesine hangi tarihte kavuşturacaksınız?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek
7)U8183 T.C. HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı Sayı o :Z-19809844-610- S2 154 094/497 2026 Konu :7/48183 Esas Sayılı Soru Önergesi TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İlgi © : 02/09/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1930604 sayılı yazınız. İlgi yazınız ekinde alınan Denizli Milletvekili Sayın Yasin ÖZTÜRK'e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Muf. Mehmet ŞİMŞEK Bakan Ek: Önerge Cevabı Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312415 12 09 Faks: (312415 2680 e-posta: sgbsoruonergelerighmb.gov.ir Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr 7148183 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Yasin ÖZTÜRK, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Ülkemizde son yıllarda vergi adaletinin artırılması, sabit gelirli vatandaşlarımızın vergi yükünün azaltılması ve küçük ölçekli işletmeleri teşvik etmek amacıyla geçtiğimiz dönemde çok önemli düzenlemeler yapılmıştır. Bu çerçevede; — Dar gelirli vatandaşlarımızın vergi yükünü azaltmak için asgari ücret tamamen vergi dışı bırakılmış olup, basit usulde vergilendirilen mükelleflerin kazançları vergiden istisna edilmiştir, — Esnaf muafiyetinin kapsamı genişletilmiştir. Evlerde imal ettikleri malları internet üzerinden satanlar esnaf muaflığı kapsamına alınmış, yeni iş kuran gençlerin 3 yıl boyunca kazançlarının belli bir kısmı gelir vergisinden istisna edilmiş, çiftçilere yapılan destek ödemelerinden gelir vergisi kesintisi kaldırılmıştır, — Gerek vergiden muaf esnaf gerekse kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler tarafından yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisinden istisna tutulmuştur, —5189 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile getirilen düzenleme uyarınca, 14.02.2022 tarihinden itibaren gıda maddelerinin ithal ve teslimindeki katma değer vergisi (KDV) oranı yüzde 1'e indirilmiştir, — Ayrıca, bebek bezi, kadın hijyen ürünleri ve temel kişisel bakım ürünlerinin ithal ve teslimi halihazırda indirimli oran kapsamında yer almaktadır, — 5249 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile mesken ve tarımsal sulama abone gruplarına yapılan elektrik teslimlerine uygulanan KDV oranı da yüzde 10'a indirilmiştir, — Yenilenmiş Ürünlerin Satışı Hakkında Yönetmelik kapsamında yenilenmiş ürün garantisi verilerek yapılan cep telefonları teslimlerinde de yüzde 1 oranında KDV uygulanmaktadır. Buna karşın, yüksek gelir grupları ve sermaye kesiminden daha çok vergi alınması amacıyla kurumlar vergisi oranı 5 puan artırılmış, banka ve finans sektöründen, Yap İşlet Devret Modeli ve Kamu Özel İşbirliği Projeleri kapsamında elde edilen kazançlardan yüzde 30 oranında kurumlar vergisi alınması sağlanmış, çok uluslu şirketlere yüzde 15, yurt içinde faaliyette bulunan şirketlere yüzde 10 oranında asgari kurumlar vergisi getirilmiş, şirketlerin vergi matrahlarını etkileyen bazı giderlerine kısıtlama getirilmiş, menkul kıymet kazançlarında vergi kesinti tutarları artırılmıştır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312415 12 09 Faks: (312415 26 80 e-posta: sgbsoruonergeleriiğhmb gov.tr Elektronik Ağ; www.hmb.gov.ir Vergi adaletinin güçlendirilmesi amacıyla hayata geçirilen düzenlemeler ile dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payı 2024 yılında yüzde 65,8 iken 2025 yılında yüzde 624'e inmiş olup, 2026 yılı merkezi yönetim bütçesinde dolaylı vergilerin vergi gelirleri içindeki payının yüzde 61,8'e ineceği öngörülmektedir. Diğer taraftan, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 123 üncü maddesine göre, 103 üncü maddede yer alan gelir vergi tarifesinin gelir dilimi tutarları, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanmaktadır. Mevcut vergi tarifesinde vergi dilimleri gelir seviyesi yükseldikçe artmakta olup, daha az gelir elde edenler için daha düşük vergi oranları uygulanmaktadır. Ayrıca, diğer gelir unsurlarına göre ücret gelirleri için daha yüksek matrahlara daha düşük oranlar uygulanmak suretiyle vergi tevkifatı yapılmaktadır. Kayıt dışı ekonomi ile mücadele kapsamında risk odaklı anlayışla sektörler ve konulara yönelik analiz çalışmaları sürekli olarak gerçekleştirilmektedir. Vergi kayıp ve kaçağının önlenmesi amacıyla Ülke çapında aralıksız olarak yaygın yoğun vergi denetimleri, sektörel vergi denetimleri, veriye dayalı vergi denetimleri yapılmakta, sonuçları takip edilmekte, belge düzenine uymayanlar hakkında gerekli cezai müeyyideler uygulanmaktadır. Denetim sonuçlarına ilişkin veriler Gelir İdaresi Başkanlığı yılı faaliyet raporlarında yer almaktadır. Öte yandan, yıllar, iller ve vergi türleri itibarıyla vergi gelirlerinin tahakkuk ve tahsilatına ilişkin bilgiler “h/rps.//muhasebat.hmb.gov.ir” intemet adresinde yayımlanmakta ve kamuoyuyla paylaşılmaktadır. Vergi harcaması olarak nitelendirilen düzenlemelerin maliyeti ise her yıl Vergi Harcamaları Raporu ile duyurulmakta olup söz konusu raporlara “www.gib.gov.tr” internet adresinden erişilebilmektedir. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312415 12 09 Faks: (312415 26 80 e-posta: sgbsoruongrgeleridöhmb.gov.ir Elektronik Ağ: www.hmb,gov.tr

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir