İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48407 · 31 Ağustos 2026

Türkiye Varlık Fonunun ortak olduğu şirketlere ve mali yapısına ilişkin

Muhatap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ŞİMŞEK tarafından Anayasa'nın 98”inci ve TBMM İçtüzüğü *nün 96”ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Türkiye'nin en değerli kamu şirketlerinden bazıları Milletin ortak servetidir. Bankalar, enerji şirketleri, telekomünikasyon kuruluşları, ulaştırma şirketleri ve diğer stratejik varlıklar yalnızca bilanço kalemi olarak değerlendirilemez. Bunlar Türkiye Cumhuriyeti'nin nesiller boyunca oluşturduğu ekonomik gücün parçalarıdır. Bu nedenle Türkiye Varlık Fonunun yönettiği kamu varlıklarının hangi şartlarda yönetildiği, ne kadar borçlandığı, hangi teminatları verdiği, iştiraklerinin mali performansı ve üstlendiği yükümlülüklerin tamamı millet adına denetlenebilmelidir. Kamu malında esas olan şeffaflıktır. Devletin sahibi Millettir. Milletin malını yöneten hiçbir yapı, klasik kamu kurumlarından daha düşük hesap verme yükümlülüğüne sahip olmamalıdır. Türkiye Varlık Fonunun hukuki yapısının Sayıştay denetimi ve klasik bütçe denetiminden farklı olması yıllardır ciddi tartışmalara neden olmuştur. AK Parti İktidarı, kamunun en stratejik şirketlerini Varlık Fonu çatısı altında toplamışsa bunun siyasi sorumluluğunu da üstlenmek zorundadır.

Sorular

  1. Kârlı şirketlerin temettüsü nereye gitmektedir?
  2. Fon ne kadar borçlanmıştır?
  3. Borçların teminatı nedir?
  4. Şirketlerin değeri artmış mıdır?
  5. Kamu açısından net ekonomik kazanç nedir?
  6. Bunların cevabı açık olmak zorundadır.
  7. Türkiye Varlık Fonunun doğrudan ve dolaylı olarak sahip olduğu şirket ve iştirak sayısı kaçtır?
  8. 2) Bu şirketlerin toplam aktif büyüklüğü ne kadardır?
  9. Türkiye Varlık Fonunun konsolide toplam borcu ne kadardır?
  10. Borcun ne kadarı Türk lirası ne kadarı döviz cinsindendir?
  11. Döviz cinsi borçların para birimlerine göre dağılımı nedir?
  12. Fonun 2023, 2024, 2025 ve 2026 yıllarında yaptığı toplam faiz ödemesi ne kadardır?
  13. Fon tarafından uluslararası piyasalardan yapılan toplam borçlanma miktarı nedir?
  14. Bu borçlanmaların ortalama faiz maliyeti nedir?
  15. Fon borçlarına ilişkin açık veya örtülü Hazine garantisi bulunmakta mıdır?
  16. Fonun borçları için kamu şirketlerinin hisseleri teminat olarak verilmiş midir?
  17. Teminat verilen varlıkların toplam değeri nedir?
  18. Türkiye Varlık Fonunun kuruluşundan bugüne kadar elde ettiği toplam net kâr nedir?
  19. Toplam zarar açıklayan iştiraki bulunmakta mıdır?
  20. Fon portföyündeki şirketlerin yıllık temettü gelirleri ne kadardır?
  21. Bu temettülerin ne kadarı yeniden yatırıma yönlendirilmiştir?
  22. .Ne kadarı borç servisi amacıyla kullanılmıştır?
  23. Fon bünyesine devredilmeden önce Hazineye temettü ödeyen şirketlerin temettü politikaları nasıl değişmiştir?
  24. Fon bünyesinde bulunan kamu bankalarının toplam piyasa değeri kuruluş tarihinden bugüne nasıl değişmiştir?
  25. Türk Telekom iştirakinin Fon bünyesine geçmesinden sonraki finansal performansı nedir?
  26. BOTAŞ'ın Fon bünyesindeki mali yapısı nasıl değişmiştir?
  27. TPAO'nun yatırım ve borç göstergeleri nedir?
  28. ÇAYKUR'un Fon bünyesindeki yıllık kâr veya zararları nelerdir?
  29. PTT'nin mali performansı yıllar itibarıyla nedir?
  30. Fon şirketleri arasında kaynak veya borç transferi yapılmakta mıdır?
  31. Bir iştirakin kaynaklarının başka bir iştirakin finansmanında kullanıldığı işlemler olmuş mudur?
  32. Fonun iştirakleri arasında çapraz teminat bulunmaktadır mı?
  33. Fon tarafından finanse edilen stratejik yatırım projelerinin toplam tutarı nedir?
  34. Bu yatırımların beklenen geri dönüş oranları nelerdir?
  35. İstanbul Finans Merkezi için Fon tarafından doğrudan veya dolaylı olarak üstlenilen toplam maliyet ne kadardır?
  36. Büyük ölçekli yatırım kararlarında bağımsız fizibilite çalışması yapılması zorunlu mudur?
  37. Bu fizibilite raporları TBMM'ye sunulmakta mıdır?
  38. Fonun bağımsız denetim raporlarının bütün ayrıntıları kamuoyuna açıklanmakta mıdır?
  39. Açıklanmayan hususlar hangi hukuki gerekçeyle gizli tutulmaktadır?
  40. Türkiye Varlık Fonunun neden doğrudan Sayıştay denetimine tabi olmadığı açıklanabilir mi?
  41. Milletin sahip olduğu kamu şirketlerini yöneten bir yapının Sayıştayın olağan denetim sisteminin dışında tutulmasını doğru buluyor musunuz?
  42. Fon iştiraklerinin kamu ihale mevzuatına tabi olup olmadıkları şirket bazında nedir?
  43. Kamu şirketlerinin satın almalarının tamamının şeffaf ihale sistemi üzerinden gerçekleştirilmesi planlanmakta mıdır?
  44. Fon yöneticilerine ve üst düzey personele yapılan toplam ücret ve diğer ödemeler kamuoyuna açıklanacak mıdır?
  45. Fon şirketlerinin yönetim kurulu üyelerine yapılan yıllık toplam ödeme ne kadardır?
  46. Aynı kişinin birden fazla Fon şirketinde yönetim kurulu görevi bulunmakta mıdır?
  47. Fonun bütün borçlarını, teminatlarını, yatırımlarını ve iştirak performansını gösteren ayrıntılı yıllık raporun TBMM Genel Kurulunda görüşülmesi zorunlu hâle getirilecek midir?
  48. Türkiye'nin stratejik kamu varlıklarını yöneten Türkiye Varlık Fonunun tam Sayıştay ve TBMM denetimine açılmasına ilişkin düzenlemeyi destekleyecek misiniz?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir