İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48429 · 31 Ağustos 2026

2002'den bu yana eğitim sisteminde yapılan değişikliklere ilişkin

Muhatap: Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Gerekçe

asa'nın 98'inci ve ederim. Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf TEKİN tarafından A Eğitim Devlet yönetiminde günlük siyasi tercihlere göre sürekli değiştirilecek bir alan değildir. Çünkü eğitimde yapılan yanlışın sonucu bir yıl sonra değil, bazen bir nesil sonra ortaya çıkar. Türkiye'de son yirmi yılı aşkın dönemde müfredattan sınav sistemlerine, okul türlerinden öğretmen yetiştirme modeline kadar çok sayıda temel değişiklik yapılmıştır. TEOG kaldırıldı. LGS modeli getirildi. - Üniversiteye giriş sisteminin adı ve yapısı defalarca değişti. Ortaöğretim sistemi değiştirildi. Müfredatlar yenilendi. Ders saatleri değişti. Öğretmen yetiştirme sistemi yeniden düzenlendi. Bu değişikliklerin her biri kendi döneminde “reform” olarak sunulmuştur.

Sorular

  1. Ancak sürekli reform ihtiyacı duyulan bir sistemde şu soruyu sormak zorundayız: Önceki reformlar neden kalıcı çözüm üretmedi?
  2. Çocuklar deneme tahtası değildir. Veliler her birkaç yılda bir yeni sisteme uyum sağlamak zorunda bırakılmamalıdır. Eğitim sistemi bir bakan değiştiğinde yönü değişen değil, Devlet politikası olarak uzun vadeli devamlılığı bulunan bir yapıya kavuşmalıdır. AK Parti yirmi yılı aşkın süredir kesintisiz biçimde eğitim politikalarının siyasi sorumluluğunu taşımaktadır. Bu nedenle bugün eğitim sistemindeki yapısal sorunlar geçmiş iktidarlara devredilemez. 2002 yılından bu yana ortaöğretime geçiş sistemi kaç kez değiştirilmiştir?
  3. Bu değişikliklerin her biri öncesinde bilimsel etki analizi yapılmış mıdır?
  4. OKS'nin kaldırılmasının gerekçesi neydi?
  5. SBS sisteminin kaldırılmasının gerekçesi neydi?
  6. TEOG sisteminin kaldırılmasının gerekçesi neydi?
  7. LGS sisteminin önceki sistemlere göre başarı kriterleri nelerdir?
  8. LGS'nin eğitimde firsat eşitliğine etkisi ölçülmüş müdür?
  9. Sınavla öğrenci alan okullara yerleşebilmek için özel ders veya kurs ihtiyacının arttığı kabul edilmekte midir?
  10. Orta ve düşük gelirli öğrencilerin seçkin okullara erişim oranı nasıl değişmiştir?
  11. 2002 yılından bu yana üniversiteye giriş sistemi kaç kez kapsamlı biçimde değiştirilmiştir?
  12. Her değişikliğin öğrenci başarısı ve firsat eşitliği üzerindeki etkisi nedir?
  13. Müfredat 2002 yılından bu yana kaç kez kapsamlı olarak yenilenmiştir?
  14. Müfredat değişiklikleri öncesinde öğretmenlere yeterli hizmet içi eğitim verilip verilmediği ölçülmüş müdür?
  15. Yeni müfredat uygulamaya girmeden pilot uygulama yapılan okul sayısı kaçtır?
  16. Pilot uygulama sonuçları kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?
  17. Eğitim politikalarında yapılan değişikliklerin OECD/PISA sonuçları üzerindeki etkisi analiz edilmiş midir?
  18. Türkiye'nin PISA sonuçlarında uzun vadeli hedefleri nelerdir?
  19. Öğrencilerin okuduğunu anlama, matematik ve fen yeterliliklerinde son yirmi yıldaki değişim nedir?
  20. Bölgesel başarı farkları son yirmi yılda azalmış mıdır?
  21. Devlet okulları arasındaki kalite farklılıkları ölçülmekte midir?
  22. Aynı şehirde iki Devlet okulu arasında eğitim kalitesinde büyük farklılık bulunmasının nedenleri nelerdir?
  23. Öğrencilerin nitelikli okul için mahalle dışma gitmek zorunda kalmasının önüne geçilecek midir?
  24. Eğitim sistemindeki sürekli değişikliklerin öğrenci psikolojisine etkisi araştırılmış mıdır?
  25. Sınav sistemlerinin değişmesinden etkilenen öğrenci sayısına ilişkin çalışma yapılmış mıdır?
  26. Özel ders ve özel kurs harcamalarının hane bütçelerindeki payı son yirmi yılda nasıl değişmiştir?
  27. Eğitim sistemi gerçekten yeterli olsaydı ailelerin neden bu ölçüde özel ders ve kurs harcaması yapmak zorunda kaldığı değerlendirilmiş midir?
  28. Özel okul öğrenci oranındaki artış devlet okullarındaki kalite algısıyla ilişkisi araştırılmış mıdır?
  29. Devlet okullarında öğrenci başına yapılan eğitim harcaması OECD ortalamasına göre hangi seviyededir?
  30. Eğitim bütçesinin Milli Gelire oranı son yirmi yılda nasıl değişmiştir?
  31. Eğitim bütçesinin ne kadarı doğrudan öğrenci ve öğretmene, ne kadarı diğer kalemlere gitmektedir?
  32. Öğretmen yetiştirme politikalarının sık sık değiştirilmesinin öğretmen ihtiyacına etkisi nedir?
  33. Üniversitelerde ihtiyaç fazlası öğretmen adayı yetiştirilmesinin sorumluluğu hangi kurumlara aittir?
  34. Öğretmen arzı ile atama kontenjanlarının yıllarca uyumsuz olmasının nedeni nedir?
  35. Milli Eğitim Akademisi uygulamasının önceki öğretmen yetiştirme modellerinden farkı ve başarısını ölçecek kriterler nelerdir?
  36. Yeni eğitim modellerinde değişiklik yapılmadan önce en az beş veya on yıllık etki projeksiyonu yapılması zorunlu hâle getirilecek midir?
  37. Bakan değişiklikleriyle eğitim politikalarının köklü biçimde değişmesini önleyecek üst politika belgesi hazırlanacak mıdır?
  38. Eğitim politikalarının siyasi iktidardan bağımsız, bilimsel ve uzun vadeli devlet politikası niteliğine kavuşması için hangi mekanizma kurulacaktır?
  39. AK Parti'nin yirmi yılı aşan iktidarının sonunda eğitim sisteminin hâlâ sürekli “reform” ihtiyacı içerisinde olmasını başarı olarak mı değerlendiriyorsunuz?
  40. Son yirmi yılda yapılan bütün büyük eğitim değişikliklerinin hedefleri ve gerçekleşme oranlarını ortaya koyan bağımsız bir Eğitim Politikaları Etki Raporu yayımlanacak mıdır?
  41. Çocuklarımızın her birkaç yılda bir değişen sistemlerin denekleri olmadığı, öğretmen ve velinin önünü on yıl sonrasına kadar görebildiği istikrarlı bir eğitim düzenini ne zaman kuracaksınız?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin
T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı yüzyılı Sayı : E-32661919-610- 253 01../4012026 Konu : Yazılı Soru Önergelerinin Cevabı 7Jyey2- MUS4Z9 HYEYI- HYESOA TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA l4$so3 7/48SoS H4&So6 İlgi :a) 09.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1936404 sayılı yazınız. o 7/48So$ b) 11.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1937120 sayılı yazınız. o 7/4862. ©) 15.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1939851 sayılı yazınız. o 7/4S6S3 7 ysps6 H486ST Bakanlığımıza İlgi (a-b-c)'de kayıtlı yazılarla iletilen Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK'ün 7/48427, 7/48429, 7/48501, 7/48503, 7/48505 ve 7148506, Tekirdağ Milletvekili Cem AVŞAR»ın 7/48497, Kocaeli Milletvekili Lütfü TÜRKKAN”ın 7/4$8508, Bolu Milletvekili İsmail AKGÜL'ün 7/48652, Muğla Milletvekili Cumhur UZUN'un 7748653, Hatay Milletvekili Necmettin ÇALIŞKAN'ın 7/48656 ile Konya Milletvekili Ali YÜKSEL'in 7148657 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim. sub Mill ği im Bakanı Ek: Bilgi (16 Sayfa) Atatürk Bulvarı No: 98 Kızılay 06648 ANKARA Bilgi için: Ümit KARAKAYA e-posta: sgb(dmeb.gov.tr Telefon; (0312)4132738 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312) 418 7539 T.C, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI (00) EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı 4 yüzyılı 21USY27 DENİZLİ MİLLETVEKİLİ YASİN ÖZTÜRK'ÜN 7/48429 ESAS NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Liselere Geçiş Sistemi kapsamında gerçekleştirilen Merkezi Sınav, öğrencilerin ortaöğretime geçişinde uygulanan yerleştirme yollarından biri olup zorunlu değildir. Başvuru şartlarını taşıyan sekizinci sınıf öğrencileri sınava ücretsiz olarak katılabilmektedir. Sınava başvurmayan veya katılmayan öğrencilerin ortaöğretime geçişleri, ilgili mevzuat ve kılavuz hükümleri çerçevesinde yerel yerleştirme ve diğer yerleştirme usulleriyle sağlanmaktadır. Yerel yerleştirmede okulların türü, kontenjanı ve bulundukları yere göre oluşturulan ortaöğretim kayıt alanı ile öğrencilerin ikamet adresleri, okul başarı puanları ve devam-devamsızlık durumları dikkate alınmaktadır. Eğitimde fırsat eşitliğinin desteklenmesi amacıyla öğrencilerin derslerdeki öğrenme eksikliklerini gidermelerine ve bir üst eğitim kurumuna hazırlanmalarına yönelik ücretsiz destekleme ve yetiştirme kursları açılmaktadır. Bakanlığımızca hazırlanan basılı ve dijital eğitim materyalleri öğrencilerin kullanımına ücretsiz olarak sunulmakta; EBA ve MEBİ gibi platformlarla ders içeriklerine ve sınava hazırlık kaynaklarına erişimleri desteklenmektedir. MEBİ Bireysel Öğrenme Platformu, kişiselleştirilmiş dijital öğrenme ortamı, etkileşimli ders içerikleri, konu anlatım videoları ve geri bildirim mekanizmalarıyla öğrencilerin bireysel öğrenme süreçlerine katkı sağlamaktadır. Ayrıca okul rehberlik servislerince öğrenciler sınav uygulamaları hakkında bilgilendirilmekte ve psikolojik hazırbulunuşluklarını destekleyen çalışmalar yürütülmektedir. Bakanlığımızca gerçekleştirilen sınavların soruları, ölçme ve değerlendirme ile soru yazım teknikleri konusunda eğitim almış alan uzmanı öğretmenlerce hazırlanmakta; akademik ve pedagojik yönden akademisyenler, dil ve anlatım ile ölçme ve değerlendirme yönünden ilgili uzmanlar tarafından incelenmektedir. Merkezi Sınav'a ilişkin raporlar, Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğünün intemet sitesindeki “Raporlar” bölümünde kamuoyuyla paylaşılmaktadır. , 2002 yılından bu yana ortak ve zorunlu derslerin öğretim programlarında 2005, 2017 ve 2024 yıllarında olmak üzere üç kapsamlı değişiklik yapılmıştır. Bu çalışmalarla öğrenci merkezli öğrenmenin geliştirilmesi, içeriklerin sadeleştirilmesi, araştırma, problem çözme ve eleştirel düşünme becerilerinin desteklenmesi amaçlanmıştır. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında hazırlanan öğretim programları, öğrencilerin bütüncül gelişimini esas alan, beceri ve yetkinlik odaklı bir yaklaşımla düzenlenmiştir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programları, 2024-2025 eğitim öğretim yılından itibaren okul öncesi, birinci, beşinci, hazırlık ve dokuzuncu sınıflardan başlanarak kademeli olarak uygulamaya konulmuştur. Uygulama sürecinde izleme ve değerlendirme çalışmaları yürütülmekte; bu çalışmalar sonucunda hazırlanan raporlar, Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinin resmi internet sitesindeki “Raporlar” bölümünde yayımlanmaktadır. Müfredat değişiklikleri kapsamında 2020-2026 yıllarında merkezi ve mahalli düzeyde 26.610 hizmet içi eğitim faaliyeti düzenlenmiş ve bu eğitimler sonucunda 2.393.566 hizmet içi eğitim sertifikası verilmiştir. PISA araştırması kapsamında hazırlanan raporlarda öğrencilerin farklı alanlardaki performanslarının zaman içindeki değişimiyle birlikte okul ortamları, öğrenme süreçleri ve eğitim sistemine ilişkin bağlamsal göstergeler ele alınmaktadır. Öğrenci başarısındaki değişimlerin farklı değişkenlerle birlikte incelendiği bu analizler, eğitim politikalarının ve T.C, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00, EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı ho YÜZYILI uygulamalarının olası etkilerinin değerlendirilmesine katkı sunmaktadır. Bulgular, ulusal ve uluslararası karşılaştırmalarla birlikte raporlanmaktadır. Türkiye'nin PISA araştırmasına ilk katıldığı 2003 yılı ile 2025 yılı sonuçları karşılaştırıldığında ortalama puanın okuma becerilerinde 441'den 472'ye, matematikte 423”ten 462'ye, fen bilimlerinde ise 434”ten 494'e yükseldiği görülmektedir. Uzun vadeli hedef, son yıllardaki yükseliş eğiliminin sürdürülmesi ve öğrenci performansının istikrarlı biçimde geliştirilmesidir. PISA örneklemi, ülke genelindeki 15 yaş grubu öğrencileri temsil edecek şekilde belirlenmektedir. Özel okul öğrenci sayısının resmi okul öğrenci sayısına oranı, 2019-2020 eğitim öğretim yılında yüzde 8,8 iken 2025-2026 eğitim öğretim yılında yüzde 7,87 olarak gerçekleşmiştir. OECD'nin “Bir Bakışta Eğitim 2025” raporuna göre Türkiye'de kamu harcamaları içerisinde eğitime ayrılan pay yüzde 10,6 olup yüzde 10,1 olan OECD ortalamasının üzerindedir. Milli Eğitim Akademisiyle öğretmen yetiştirme ve mesleki gelişim süreçlerinin planlı ve sistematik biçimde yürütülmesi amaçlanmaktadır. Önceki uygulamada atanan aday öğretmenler görev başında adaylık eğitimine tabi tutulurken Akademi uygulamasında öğtetmen adayları, sözleşmeli öğretmenliğe atanmadan önce MEB-AGS puan üstünlüğüne göre kontenjan dâhilinde hazırlık eğitimine alınmaktadır. Öğretmenlik mesleği yeterlikleri çerçevesinde hazırlanan programın teorik eğitimleri eğitim ve uygulama merkezlerinde, uygulamalı (o eğitimleri (Oise (Bakanlığımıza bağlı resmi eğitim kurumlarında gerçekleştirilmektedir. Hazırlık eğitiminde öğretmen adaylarının teorik derslerdeki başarıları yazılı sınavlarla, uygulamalı eğitimdeki başarıları ise mesleki bilgi, beceri, tutum ve davranışları eğitim ortamına yansıtma düzeyleri üzerinden değerlendirilmektedir. e Uygulamalı değerlendirmeler, öğretmenlik mesleği yeterlikleri esas alınarak hazırlanan formlar aracılığıyla uygulamadan sorumlu eğitim personeli, okul müdürü ve uygulama öğretmeni tarafından yapılmaktadır. Teorik derslerde en az 60, uygulamalı derslerde en az 70 başarı puanı aranmaktadır. Atamaya esas başarı puanı, teorik derslerin başarı notları ortalamasının yüzde 40'ı ile uygulamalı derslerin başarı notları ortalamasının yüzde 60'1 esas alınarak belirlenmektedir.

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir