İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48430 · 1 Eylül 2026

2026 YKS sonuçlarına göre lise son sınıf öğrencilerinin yükseköğretim programlarına yerleşme ve tercih yapma oranlarına ilişkin

Muhatap: Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına ilişkin kamuoyuna yansıyan veriler, lise son sınıf öğrencilerinin yükseköğretime geçişinde endişe verici bir tablo ortaya koymaktadır. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM)'nin verilerine göre;

Sorular

  1. Lise son sınıf öğrencilerinin yükseköğretim programlarına yerleşme oranı 2015 yılında 9653 iken, 2026 yılında 9028'e gerilemiştir.
  2. Yerleştirme puanı hesaplanan lise son sınıf öğrencileri arasında tercih yapmama oranı 2022'de 40,62 iken 2026'da W54,3'e yükselmiştir.
  3. 2026 yılında yerleştirme puanı hesaplanan 766.971 adaydan yalnızca 350.354'ü (yüzde 45,7) tercih yapmış; 416.617 aday (yüzde 54,3) ise tercih yapmamıştır. Buna göre puanı hesaplanan her 100 öğrenciden 54'ü tercih sürecine katılmamıştır. Bu veriler, gençlerin yükseköğretime geçişte giderek artan oranda tercih yapmama eğiliminde olduğunu göstermektedir. Söz konusu durumun nedenlerinin kapsamlı biçimde araştırılması ve gerekli tedbirlerin alınması gerekmektedir. TBMM Halkla İlişkiler Binası E Blok Kat:â Oda No: E-511, Bakanlıkla ANKARA e-posta: necmettin.caliskanfitbmm.gov.ir Doç. Dr. Necmettin ÇALIŞKAN , Hatay Milletvekili Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu Üyesi
  4. Lise son sınıf öğrencilerinin yükseköğretim programlarına yerleşme oranının 2026 yılında W28'e düşmesinin nedenleri nelerdir?
  5. Bakanlığınız bu düşüşü nasıl değerlendirmektedir?
  6. Yerleştirme puanı hesaplanan lise son sınıf öğrencileri arasında tercih yapmama oranının “054,3”e ulaşmasının sebepleri nelerdir?
  7. Bu artışın arkasında yatan sosyal, ekonomik, eğitimsel ve motivasyonel faktörler konusunda Bakanlığınızın elinde hangi analiz ve araştırmalar bulunmaktadır?
  8. 2026 YKS'de puanı hesaplanan 416.617 adayın tercih yapmamasının nedenleri (üniversite diplomasının istihdam karşılığı, lise eğitiminin YKS”ye hazırlık kapasitesi, mezuna bırakma eğilimi, yurtdışı eğitim tercihi vb.) hakkında Bakanlığınız herhangi bir çalışma yürütmüş müdür?
  9. Yürütülmüşse sonuçları nelerdir?
  10. Lise eğitiminin YKS'ye hazırlama kapasitesinin yetersizliği, müfredat, öğretim kalitesi, öğrenci motivasyonu ve ders dışı hazırlık yükü konularında Bakanlığınızın tespitleri nelerdir?
  11. Bu konuda alınmış veya alınması planlanan tedbirler nelerdir?
  12. Gençlerin yükseköğretime geçişte tercih yapmama eğilimini azaltmak ve yerleşme oranlarını yükseltmek amacıyla Bakanlığınız tarafından kısa, orta ve uzun vadede hangi politikalar ve uygulamalar planlanmaktadır?
  13. TBMM Halkla İlişkiler Binası E Blok Kat:5 Oda No: E-511, Bakanlıkla ANKARA e-posta: necmettin.caliskan(rbmm. göv.ir

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin
T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİMİN . mi Mi YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı MO Sayı : E-32661919-610- 294 OA./49/2026 Konu : Yazılı Soru Önergelerinin Cevabı 48205 143208 71482(0 m, ep , sas - HY3326 TÜRKİYE BUYUK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Mu8323 H4s428 HUSG3o İlgi :a) 02.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1930604 sayılı yazınız. b) 04.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1932004 sayılı yazınız. ©) 09.09.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1936404 sayılı yazınız. Bakanlığımıza İlgi (a-b-c)'de kayıtlı yazılarla iletilen Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK'ün 7/48205, 7/48326, 7/48327 ve 7(48428, Mersin Milletvekili Gülcan KIŞ'ın 7148208, Kayseri Milletvekili İsmail ÖZDEMİR'in 7/48210 ile Hatay Milletvekili Necmettin ÇALIŞKAN'ın 7/48430 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur, N Bilgilerinize arz ederim. Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (11 Sayfa) Atatürk Bulvarı No; 98 Kızılay 06648 ANKARA 77 Bilgi için” Enlihe DOĞDU €-posta: sgbömeb.gov.tr Telefon: (0312)4132532 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks; (0312)418 7539 T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YuzYıLı HYEYSO HATAY MİLLETVEKİLİ NECMETTİN ÇALIŞKAN'IN 7/48430 ESAS NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Lise son sınıf öğrencilerinin yükseköğretim programlarına yerleşme oranlarındaki değişimin yalnızca lise eğitiminin niteliğiyle açıklanamayacağı; aday kitlesindeki yapısal değişimin, kontenjan rekabetinin ve öğrencilerin hedefledikleri programlara yerleşebilmek amacıyla yeniden sınava girme tercihlerinin de bu süreçte etkili olduğu değerlendirilmektedir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında geliştirilen öğretim programlarıyla öğrencilerin ilgi, ihtiyaç, yetenek ve bireysel farklılıkları gözetilerek bilgi ve becerilerinin bütüncül biçimde geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda kavramsal beceriler, alan becerileri, sosyal-duygusal öğrenme becerileri ve okuryazarlık becerileri birlikte ele alınmaktadır. Öğrencilerin Yükseköğretim Kurumları Sınavı'na hazırlık süreçlerini desteklemek amacıyla MEBİ Bireysel Öğrenme Platformu üzerinden TYT, AYT ve YDT'ye yönelik konu anlatımları, soru bankaları, testler, çıkmış sorular, Türkiye geneli deneme sınavları, çalışma planları ve rehberlik içerikleri ücretsiz olarak sunulmaktadır. Öğrencilerin performans sonuçlarına göre öğrenme eksiklerinin bulunduğu konulara yönelik yönlendirmeler yapılmakta; öğrenciler kendi gelişimlerini izleyebilirken öğretmenler de desteğe ihtiyaç duyulan alanları belirleyerek öğretim süreçlerini planlayabilmektedir. Hedef Temelli Destek Eğitimi Modülü aracılığıyla öğrencilere dijital ödev ve test tanımlanması, okul düzeyinde deneme sınavları uygulanması ve sonuçların ayrıntılı olarak değerlendirilmesi sağlanmaktadır. Bu çalışmalarla öğrencilerin okul dışındaki ücretli kurslara ve yardımcı kaynaklara duydukları ihtiyacın azaltılması, nitelikli hazırlık materyallerine ücretsiz erişimin yaygınlaştırılması ve sınava hazırlık sürecinin okul eğitimiyle bütünleştirilmesi amaçlanmaktadır. Önümüzdeki dönemde MEBİ'nin kişiselleştirilmiş yönlendirme, öğrenme eksiklerini belirleme, çalışma planı oluşturma, açık uçlu cevapları değerlendirme ve öğrenciye geri bildirim sunma kapasitesinin geliştirilmesine yönelik çalışmaların sürdürülmesi planlanmaktadır. Yükseköğretime geçiş sürecinde öğrencilerin ilgi, yetenek, akademik yeterlik ve mesleki hedefleri doğrultusunda bilinçli kararlar vermelerini desteklemek amacıyla rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri yürütülmektedir. Sınav kaygısı, motivasyon, zaman yönetimi, verimli ders çalışma, hedef belirleme ve karar verme konularında bireysel görüşmeler, grup çalışmaları, psikoeğitim, bilgilendirme ve yönlendirme faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. Öğrenci ve velilere yönelik rehberlik çalışmaları, öğrencilerin ihtiyaçları ve gelişim özellikleri dikkate alınarak planlanmaktadır. Öğrencilerin eğitim ve kariyer seçeneklerine ilişkin farkındalıklarının ortaokuldan itibaren geliştirilmesi amacıyla Ulusal Mesleki İlgi Envanteri, Ulusal Mesleki Beceri Envanteri ve Ulusal Mesleki Değer Envanteri hazırlanmış ve 2025-2026 eğitim öğretim yılında ortaokul ve lise öğrencilerine uygulanmaya başlanmıştır. Uygulama sonuçları okul rehber öğretmeni/psikolojik danışmanı tarafından değerlendirilerek öğrencilerin ilgi, beceri ve değerleriyle eğitim ve meslek seçenekleri arasında ilişki kurmalarına yönelik rehberlik hizmetleri sunulmaktadır. Bu çalışmaların yaygınlaştırılmasıyla öğrencilerin mesleki seçenekleri erken dönemlerden itibaren tanımaları, yükseköğretim tercihlerini kendi özellikleri ve hedefleri doğrultusunda oluşturmaları ve tercih süreçlerinde yaşadıkları kararsızlıkların azaltılması hedeflenmektedir.

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir