İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/48553 · 31 Ağustos 2026

Yap-işlet-devret sözleşmeleri kapsamında yapılan garanti ödemelerine ilişkin

Muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir URALOĞLU tarafından Anayasa'nın 98inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Bir yatırımın yapılmış olması o yatırımın hangi şartlarla yapıldığının sorgulanmasına engel değildir. Köprü yapılacaktır. Tünel yapılacaktır. Otoyol yapılacaktır. Havalimanı yapılacaktır. Bunlar Devletin zaten görevidir. Asıl mesele bunların hangi maliyetle, hangi sözleşmeyle ve Vatandaşın sırtına hangi uzun vadeli yükümlülükler bindirilerek yapıldığıdır. AK Parti İktidarları döneminde yap-işlet-devret modeliyle gerçekleştirilen büyük altyapı projeleri özellikle geçiş ve gelir garantileri nedeniyle yıllardır kamuoyunda tartışılmaktadır. Kullanmadığı köprünün, geçmediği otoyolun veya hedeflenen yolcu sayısına ulaşamayan projenin garanti bedelini Vatandaşın vergileriyle ödemesi sorgulanmalıdır. Daha da önemlisi, sözleşmelerin ticari sır gerekçesiyle vatandaşın denetiminden uzak tutulması kabul edilemez. Garanti veren Devlettir. Ödeyen Millettir. Öyleyse sözleşmeyi bilmek de Milletin hakkıdır.

Sorular

  1. Yap-işlet-devret modeliyle işletilen toplam ulaştırma projesi sayısı kaçtır?
  2. 2) Buprojelerin toplam yatırım bedeli ne kadardır?
  3. Araç geçiş garantisi verilen proje sayısı kaçtır?
  4. Yolcu garantisi verilen proje sayısı kaçtır?
  5. Gelir garantisi bulunan projeler hangileridir?
  6. 2023 yılında garanti ödemeleri için toplam kaç TL ödenmiştir?
  7. 7) 2024 yılında ne kadar ödeme yapılmıştır?
  8. 2025 yılında toplam ödeme ne kadardır?
  9. 2026 yılı için beklenen garanti ödemesi ne kadardır?
  10. Osmangazi Köprüsü için bugüne kadar toplam ne kadar garanti ödemesi yapılmıştır?
  11. 11) Yavuz Sultan Selim Köprüsü için toplam garanti ödemesi nedir?
  12. Avrasya Tüneli için ne kadar garanti ödemesi yapılmıştır?
  13. 1915 Çanakkale Köprüsü için bugüne kadar yapılan garanti ödemesi ne kadardır?
  14. Ankara-Niğde Otoyolu için yapılan toplam ödeme nedir?
  15. Garanti hedefini karşılayamayan projeler hangileridir?
  16. Hedefin üzerinde gerçekleşen projelerde kamu lehine gelir paylaşımı yapılmakta mıdır?
  17. Garanti bedellerinin döviz veya dövize endeksli belirlenmesinin gerekçesi nedir?
  18. Türk Vatandaşının vergisi Türk lirasıyla toplanırken yükümlülüklerin dövize bağlanması hangi ekonomik gerekçeye dayanmaktadır?
  19. Kur artışının garanti ödemelerine bugüne kadarki toplam ilave maliyeti nedir?
  20. Bu sözleşmeler Türk lirasına çevrilecek midir?
  21. Sözleşmelerin yeniden müzakere edilmesi gündemde midir?
  22. Kamu lehine sözleşme değişikliği yapılan proje var mıdır?
  23. Yap-işlet-devret projelerinin kamu tarafından klasik ihale yöntemiyle yapılması durumundaki tahmini maliyet karşılaştırılmış mıdır?
  24. Her proje için kamu-özel iş birliği ile geleneksel kamu yatırımı arasında “paranın karşılığı” analizi yapılmış mıdır?
  25. Bu analizler kamuoyuna açıklanacak mıdır?
  26. Projelerin finansmanında Hazine garantisi verilmiş midir?
  27. Devletin üstlendiği koşullu yükümlülüklerin toplam büyüklüğü ne kadardır?
  28. Önümüzdeki 10 yılda yapılması öngörülen toplam garanti ödemesi ne kadardır?
  29. Önümüzdeki 20 yıldaki toplam yükümlülük hesaplanmış mıdır?
  30. Garanti ödemeleri merkezi yönetim bütçesinde vatandaşın kolaylıkla görebileceği ayrı kalemde yayımlanacak mıdır?
  31. Sözleşmeler neden bütün ekleriyle kamuoyuna açıklanmamaktadır?
  32. Ticari sır gerekçesi kamu parasının nasıl harcandığını milletten gizlemek i için kullanılabilir mi?
  33. Projeleri işleten şirketlerin ortaklık yapıları kamuoyuna açık mıdır?
  34. Aynı şirket gruplarının birden fazla büyük kamu projesi almasının rekabet üzerindeki etkisi incelenmiş midir?
  35. Yap-işlet-devret projelerinde işletme süresi sonunda tesislerin Devlete hangi şartlarda teslim edileceği denetlenmekte midir?
  36. Bakım eksikliği nedeniyle teslim tarihinde kamuya ek maliyet çıkması engellenecek midir?
  37. Kullanmadığı hizmetin bedelini vergi yoluyla Vatandaşa ödeten garanti modelinden vazgeçilecek midir?
  38. Bundan sonra yapılacak projelerde döviz garantisi verilmeyeceği taahhüt edilecek midir?
  39. Kamur-özel iş birliği sözleşmelerinin TBMM denetimine tamamen açılması için mevzuat değişikliği yapılacak mıdır?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir