Mersin'deki geri dönüşüm ve plastik atık işleme tesislerinin neden olduğu kirliliğe ilişkin

ZI AAA Burhanettin KOCAMAZ Mersin Milletvekili Mersin, ülkemizin önemli tarımsal üretim merkezlerinden biri olmasının yanı sıra uzun Akdeniz kıyı şeridi, deniz ekosistemi ve turizm potansiyeliyle de stratejik öneme sahip bir kenttir. Ancak son yıllarda geri dönüşüm tesislerinden, plastik atık depolama ve işleme faaliyetlerinden kaynaklandığı ileri sürülen çevresel sorunların giderek arttığı görülmektedir. Çevre mevzuatına aykırı faaliyet gösteren veya gerekli denetimlerin yeterince yapılmadığı geri dönüşüm tesisleri, toprağın, su kaynaklarının ve havanın kirlenmesine, tarımsal alanların zarar görmesine ve çevrede yaşayan vatandaşların yaşam kalitesinin düşmesine neden olabilecek ciddi riskler taşımaktadır. Özellikle plastik atıkların parçalanması, ayrıştırılması ve işlenmesi sırasında ortaya çıkabilecek mikroplastikler, kimyasal kirleticiler ve diğer atıkların kontrolsüz biçimde çevreye yayılması; yalnızca bugünün çevre sorununu değil, gelecek nesillerin sağlığını ve gıda güvenliğini de tehdit etmektedir. Mersin'in tarımsal üretim yapılan bölgelerinde toprak ve sulama suyu kirliliğinin artması, doğrudan tarımsal ürünlerin güvenilirliğini ve üreticilerin geçimini etkileyebilecek sonuçlar doğurmaktadır. Toprağa ve suya karışan plastik parçacıklarının ve mikroplastiklerin denize ve tarım alanlarına ulaşması konusunda kapsamlı ve düzenli bir izleme mekanizmasının bulunup bulunmadığı ise kamuoyunun yanıt beklediği önemli konular arasında yer almaktadır. Diğer taraftan Türkiye'nin yurt dışından plastik atık ithal eden ülkeler arasında yer alması, kamuoyunda ciddi çevresel ve sağlık kaygılarına yol açmaktadır. Türkiye'nin kendi plastik atık sorununu çözmek yerine başka ülkelerin atıklarının da kabul edildiği bir sisteme yönelmesi, “geri dönüşüm” adı altında çevresel maliyetlerin yurttaşların üzerine bırakılması riskini beraberinde getirmektedir. Mersin sahillerinde ve Akdeniz ekosisteminde mikroplastik kirliliğinin artması da deniz canlıları, balıkçılık, turizm, insan sağlığı ve gıda zinciri açısından ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Plastik atıkların denizlere ulaşmasının önlenmesi için kaynağında etkin bir mücadele yürütülmesi gerekirken, sorunun yalnızca kıyı temizliğiyle çözülmeye çalışılması yeterli değildir. Çevreyi kirletenin değil, vatandaşların ve gelecek nesillerin bedel ödediği bir sistem kabul edilemez. Geri dönüşüm adı altında çevrenin tahrip edilmesine, tarım topraklarının ve su kaynaklarının kirletilmesine ve Türkiye'nin başka ülkelerin plastik atıklarının depolama ve işleme alanına dönüştürülmesine izin verilmemelidir. Bu bilgiler ışığında;