İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/49414 · 18 Eylül 2026

Devlet Tiyatroları bünyesinde sözleşmeli ve günlük ücretli çalışan personelin mali ve özlük haklarına ilişkin

Muhatap: Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın T.C. Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Gerekçe

Saygılarımla, Op. Dr. Ali KARAOBA Uşak Milletvekili Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü, Cumhuriyet'in en önemli kültür kurumlarından biridir. Türkiye'nin dört bir yanında sahne açan, turneler düzenleyen, yerli ve yabancı eserleri seyirciyle buluşturan, çocuk oyunlarından büyük prodüksiyonlara kadar geniş bir kültür hizmeti sunan Devlet Tiyatroları'nın başarısı yalnızca sahnedeki alkışla ölçülemez. Bu başarının arkasında oyuncular, rejisörler, dramaturglar, müzisyenler, dansçılar, figüranlar, sahne makinistleri, ışıkçılar, sesçiler, dekorcular, kostümcüler, perukacılar, terziler, marangozlar, aksesuarcılar, atölye emekçileri, idari personel, gişe çalışanları, teknik ekipler, temizlik ve güvenlik personeli olmak üzere büyük bir sanat emeği vardır. Tüm bu bilgilere rağmen; Devlet Tiyatroları'nda görev yapan sanat emekçilerinin önemli bir bölümü hâlâ güvencesiz, parçalı, gelir belirsizliği taşıyan ve geleceği idarenin takdirine bırakılmış çalışma modellerine mahküm edilmektedir. Ek-8 kapsamındaki günlük ücretli veya bir yıldan az süreli çalışan sanatçılar ile sahne üstü ve sahne gerisindeki emekçiler; prova yapan, sahneye çıkan, turneye giden, kurumun üretim yükünü taşıyan kişiler olmalarına rağmen 12 aylık düzenli gelir, sürdürülebilir sosyal güvence, emekliliğe yansıyan haklar ve mesleki gelecek bakımından ciddi mağduriyet yaşamaktadır. 2019'da başlatılan 4/B kapsamındaki istihdam modeli, 2022 yılında bazı sanat emekçilerinin yıllık sözleşmeli sanatkâr statüsüne geçirilmesi ve 7433 sayılı Kanun sonrası yapılan düzenlemeler, Devlet Tiyatroları'ndaki güvencesizlik sorununu çözmemiş; aynı sahnede, aynı oyunda, aynı turnede, aynı kamu hizmetini üreten emekçiler arasında statü, gelir ve gelecek güvencesi bakımından kabul edilemez farklılıklar yaratmıştır. Bir sanatçının yalnızca sahneye çıktığı gün ücret alması, oyun olmadığı aylarda gelirsiz kalması, yaz dönemlerinde başka işlerde çalışmak zorunda bırakılması ve buna rağmen her an turne, prova veya temsil çağrısına hazır tutulması kamu hizmeti ciddiyetiyle bağdaşmamaktadır. Devlet Tiyatroları seyirci rekorlarıyla övünürken, bu rekoru yaratan sanat emekçilerinin geçim kaygısı, SGK gün kaybı, statü belirsizliği, sözleşme yenilenme baskısı, sınav ve seçme süreçlerindeki belirsizlikler, liyakat tartışmaları, yaşlanan kadrolar, genç sanatçıların güvencesizliği, teknik personel eksikliği ve sahne arkası emekçilerinin görünmezliği görmezden gelinemez. Sanat emekçisi sahne ışıkları altında alkış alırken, sahne kapandığında yoksulluğa ve güvencesizliğe terk ediliyorsa burada kültür politikası değil, emeği değersizleştiren bir yönetim anlayışı vardır. Bu bağlamda;

Sorular

  1. Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde 2020, 2021, 2022, 2023, 2024, 2025 ve 2026 yılları itibarıyla kadrolu, 4/B sözleşmeli, yıllık sözleşmeli sanatkâr, Ek-8 kapsamında bir yıldan az süreli çalışan, günlük ücretli, figüran, teknik personel, idari personel ve hizmet alımı personeli sayısı kaçtır?
  2. Bu personelin Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa, Adana, Trabzon, Diyarbakır, Antalya, Erzurum, Konya, Sivas, Van, Gaziantep, Kahramanmaraş, Elazığ, Malatya, Samsun, Çorum, Zonguldak, Denizli, Ordu, Edirne, Kayseri, Nevşehir, Mersin, Isparta, Eskişehir ve diğer sahne/turne bölgelerine göre dağılımı nedir?
  3. 2019 yılında 4/B kapsamındaki istihdam modelinden, 2022 yılında yıllık sözleşmeli sanatkâr statüsüne geçişten ve 7433 sayılı Kanun sonrası yapılan düzenlemelerden Devlet Tiyatroları”nda kaç sanat emekçisi yararlanmıştır?
  4. Kaç kişi kapsam dışında bırakılmıştır?
  5. Aynı sahnede aynı oyunda görev yapan sanat emekçileri arasında bir kısmının yıllık sözleşmeli ve düzenli gelir güvencesine sahip olup bir kısmının günlük ücretli veya bir yıldan az süreli çalıştırılmasının gerekçesi nedir?
  6. Ek-8 kapsamındaki sanatçılar, müzisyenler, dansçılar, figüranlar ve sahne gerisi emekçileri yalnızca prova, temsil veya görevlendirme yapılan günlerde ücret alıyorsa; temsil yapılmayan aylarda, sezon aralarında ve oyun programına alınmadıkları dönemlerde bu emekçilerin geçimini nasıl sağlaması beklenmektedir?
  7. Günlük ücretli ve Ek-8 kapsamındaki sanat emekçilerinin SGK prim günlerinde, emeklilik haklarında, hastalık/rapor süreçlerinde, iş kazası ve meslek hastalığı güvencelerinde yaşadığı kayıplara ilişkin Bakanlığınızın bir çalışması var mıdır?
  8. Devlet Tiyatroları'nda günlük ücretli figüranların ve sahne üstü-sahne gerisi emekçilerinin 12 aylık düzenli gelir, sürdürülebilir sosyal güvence ve daha güvenceli statüye geçirilmesi için Bakanlığınızca hazırlanmış bir mevzuat çalışması bulunmakta mıdır?
  9. 2020-2026 döneminde Devlet Tiyatroları'nda görev yapan günlük ücretli, Ek-8 kapsamındaki veya bir yıldan az süreli sözleşmeli sanat emekçilerinden kaçının sözleşmesi yenilenmemiş, kaçının görevi sona erdirilmiş, kaçının kurumdaki fiili çalışması kesintiye uğramıştır?
  10. Devlet Tiyatroları'nda yeni açılan sınav ve seçmelerde, hâlihazırda yıllardır kurum bünyesinde sahneye çıkan, prova yapan, turnelere katılan ve fiilen kamu hizmeti üreten sanat emekçilerinin hizmet süresi, deneyimi, sahne geçmişi ve önceki seçme başarıları dikkate alınmakta mıdır?
  11. Devlet Tiyatroları'nda oyuncu, figüran, müzisyen, dansçı, dramaturg, rejisör yardımcısı, sahne makinisti, ışıkçı, sesçi, dekorcu, kostümcü, perukacı, terzi, marangoz, aksesuarcı ve diğer sahne arkası emekçilerinin norm kadro ihtiyacı nedir?
  12. Hangi unvanlarda açık bulunmaktadır?
  13. Kurumun seyirci sayısı, temsil sayısı, turne sayısı ve yeni sahne hedefleri artarken sanatçı, teknik personel ve sahne arkası emekçilerinin kadro sayısı aynı oranda artırılmış mıdır?
  14. 12- Devlet Tiyatroları'nda turneye giden günlük ücretli veya Ek-8 kapsamındaki çalışanların harcırah, konaklama, yol, yemek, fazla çalışma, prova süresi ve iş güvenliği hakları hangi esaslara göre belirlenmektedir?
  15. Devlet Tiyatroları'nda statü farkı, gelir güvencesizliği, sözleşme yenileme baskısı, liyakat dışı seçme iddiaları, mobbing, ayrımcılık veya görev dışı çalıştırma nedeniyle Bakanlığınıza, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğüne, CİMER'e veya ilgili birimlere 2020-2026 yılları arasında kaç başvuru yapılmıştır?
  16. Bakanlığınız, Devlet Tiyatroları'nın seyirci rekorlarıyla övünürken bu başarıyı yaratan sanat emekçilerinin güvencesizliğini sona erdirmek için takvimi, bütçesi ve kapsamı belli bir “Devlet Tiyatroları Sanat Emekçileri Güvence Planı” açıklayacak mıdır?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir