İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/49906 · 30 Eylül 2026

Marmara Denizi'ndeki ticari su ürünleri avcılığına ilişkin

Muhatap: Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıda yer alan soruların, Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını talep ederim.

Gerekçe

Marmara Denizi'nde ticari su ürünleri avcılığı yapan gırgır balıkçıları, son dönemde derinleşen lojistik ve nakliye kısıtlamaları nedeniyle ciddi ekonomik kayıplar yaşamakta ve iflas riskiyle karşı karşıya kalmaktadır. Marmara sınırları içinde usulsüz ışık/lamba ile avcılığın engellenmesi amacıyla uygulamaya konulan denetim tedbirleri, yedek ve taşıyıcı teknelerin faaliyetlerini de kapsayacak şekilde genişlemiş; bu durum sahada meşru avcılık faaliyetlerini fiilen tıkayan bir tablo ortaya çıkarmıştır. Yedek taşıyıcı teknelerin av sahası ile karaya çıkış noktaları arasında serbestçe seyir yapamaması sebebiyle gıda israfı ve değer kaybı, mazot maliyeti baskısı gibi sorunlar yaşanmaktadır. Akşam saatlerinde yakalanan balıklar karaya ve toptancı hallerine zamanında ulaştırılamamakta, gece boyunca teknede bekletilen ürün tazeliğini kaybetmektedir. Bu nedenle insan tüketimine sunulabilecek birinci sınıf sofralık balıklar, sabah saatlerinde değerinin çok altında balık unu ve balık yağı işleme tesislerine gönderilmek zorunda kalınmaktadır. Bu durum hem balıkçının gelirini yok etmekte hem de yurttaşlarımızın taze ve ucuz balığa erişimini engellemektedir. Avlanan balığın limana nakliyesi için ana avcı gırgır teknelerinin liman ile av sahası arasında mekik dokuması, yüksek tonajlı teknelerin olağanüstü miktarda akaryakıt tüketmesine yol açmakta ve balıkçılık işletmelerini sürdürülemez maliyet yükleri altında bırakmaktadır. Dürüst çalışan, sadece ürün nakliyesi ve ağ lojistiği sağlayan tekneler ile kaçak ışık avcılığı yapanlar arasındaki ayrım yeterince netleştirilmemiştir. Sektör temsilcileri (DEM-BİR vb. üretici birlikleri), kaçak ışık avcılığına karşı en ağır yaptırımların ve tekneye el koyma dâhil cezaların getirilmesini bizzat talep etmekte ancak lojistik amaçlı yedek teknelerin sıkı denetim, kamera/AlS izleme şartlarıyla ruhsatlandırılarak çalışmasına olanak tanınmasını istemektedir. Bu doğrultuda, hem Marmara Denizi'nin ekolojik dengesini koruyacak hem de milli servet kaybını önleyerek balıkçımızın lojistik düğümünü çözecek tedbirlerin acilen hayata geçirilmesi gerekmektedir.

Sorular

  1. Marmara Denizi'nde avlanan balıkların karaya zamanında ulaştırılamaması nedeniyle son av sezonunda doğrudan balık unu ve yağı fabrikalarına sevk edilen balık miktarı nedir?
  2. Bu durumun yarattığı ekonomik kayıp ve gıda zayiatına ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir etki analizi bulunmakta mıdır?
  3. Ana gırgır teknelerinin ürün tahliyesi amacıyla sürekli limana gidip gelmek zorunda kalması nedeniyle ortaya çıkan ilave mazot maliyetlerinin balıkçılık işletmeleri üzerindeki yükünü hafifletmeye dönük Bakanlığınızın planladığı bir destek veya kolaylaştırıcı düzenleme var mıdır?
  4. Kaçak ışık/lamba avcılığı ile mücadele ederken yalnızca avlanan ürünün ve ağların nakliyesini sağlayan "yedek/taşıyıcı tekneleri" bu kısıtlamalardan ayrıştıracak bir "Şartlı Taşıma İzni / Nakil Lisansı" modeli oluşturulması gündeminizde midir?
  5. Marmara Denizi'nde görev yapan yardımcı ve taşıyıcı teknelerin; üzerlerinde projektör/ışık düzeneği bulunmadığı liman başkanlıkları ve il müdürlüklerince tescil edilmek ve Gemi İzleme Sistemi (GİS / AJS) ile 24 saat gerçek zamanlı izlenmek kaydıyla lojistik amaçlı çalışmasına izin verilmesi yönünde Ticari Amaçlı Su Ürünleri Avcılığını Düzenleyen Tebliğ”de bir değişiklik yapılması planlanmakta mıdır?
  6. DEM-BİR başta olmak üzere Yalova İli Deniz Ürünleri Avcıları Üreticileri Birliği ve bölgedeki balıkçı birlikleri ve kooperatiflerinin dile getirdiği; “Yasak sahada ışıkla avcılık yaptığı tespit edilen teknelere tavizsiz seferden men ve tekrarlayan ihlallerde mülkiyetin kamuya geçirilmesi (el koyma)" talebi doğrultusunda, kurallara uyan balıkçıyı korumak adına caydırıcı yaptırımların artırılmasına yönelik mevzuat çalışmanız bulunmakta mıdır?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir