İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/49958 · 1 Ekim 2026

LGS ve YKS sonuçlarına dair çeşitli verilere ilişkin

Muhatap: Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Gerekçe

Her yıl milyonlarca öğrencimizin geleceğini şekillendiren Liselere Geçiş Sistemi (LGS) ve Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS), eğitim sistemimizin mevcut durumunu, niteliğini ve bölgeler arası başarı farklarını ortaya koyan en somut göstergelerdir. Anayasa'nın 42. maddesinde güvence altına alınan "Eğitim ve Öğrenim Hakkı ve Ödevi" ilkesi gereğince, devletin her vatandaşına eşit şartlarda nitelikli eğitim sunması temel bir zorunluluktur. Ancak son yıllarda açıklanan sınav sonuçları; okullar, iller ve sosyo-ekonomik düzeyler arasındaki başarı makasının giderek açıldığını göstermektedir. Bu bağlamda, sınav başarılarının analiz edilmesi ve eğitimde fırsat eşitliğinin sağlanması amacıyla somut adımların atılması elzemdir.

Sorular

  1. LGS ve YKS Başarı Ortalamaları: Son yapılan LGS ve YKS sınavlarında, dersler bazında net ortalamaları nedir?
  2. Bu ortalamaların son 5 yılın verileriyle karşılaştırmalı analizi bakanlığınızca yapılmış mıdır?
  3. Bölgeler Arası Farklar: Sınav sonuçlarına göre en başarılı ve en başarısız olan ilk. 10 il hangileridir?
  4. İller ve bölgeler arasındaki bu başarı farklarının temel nedenlerine dair bakanlığınız tarafından yürütülen bir saha araştırması var mıdır?
  5. Okul Türlerine Göre Başarı Dağılımı: LGS ve YKS sonuçlarının okul türlerine (Fen Liseleri, Anadolu Liseleri, İmam Hatip Liseleri, Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri vb.) göre başarı dağılımı nasıldır?
  6. Okul türleri arasındaki makası daraltmak için ne tür tedbirler alınmaktadır?
  7. Sıfır Çeken Öğrenciler: Son yapılan LGS ve YKS sınavlarında herhangi bir testte "sıfır" çeken veya hiçbir soruyu doğtu cevaplayamayan öğrenci sayısı kaçtır?
  8. Bu durumun Oeğitim sistemindeki (yapısal (sorunlarla (ilişkisi (o nasıl değerlendirilmektedir?
  9. Eğitimde Fırsat Eşitliği ve Sosyo-Ekonomik Durum: Öğrencilerin ailelerinin gelir durumu ve eğitim seviyesi ile sınav başarıları arasındaki korelasyona dair bakanlığınızın elinde bir veri bulunmakta mıdır?
  10. Dezavantajlı bölgelerdeki öğrencilerin başarılarını artırmak adına hangi destekleyici mekanizmalar (DYK kursları, kaynak desteği vb.) yürütülmektedir?
  11. Özel Okul ve Devlet Okulu Dengesi: Sınavlarda kitlesel ve bireysel başarı elde eden öğrencilerin kaçı devlet okullarından, kaçı özel öğretim kurumlarından mezundur?
  12. Özel okul yatırımlarının artması, devlet okullarındaki akademik başarıyı ve niteliği nasıl etkilemiştir?
  13. Müfredat ve Sınav Uyumu: Sınavlarda sorulan yeni nesil/beceri temelli sorular ile okullarda okutulan ders kitapları ve uygulanan müfredat arasındaki uyumsuzluk iddialarına yönelik bir çalışmanız var mıdır?
  14. PISA ile Ulusal Sınav (LGS/YKS) Korelasyonu: Açıklanan son PISA sonuçlarında Türkiye'nin fen, matematik ve okuma becerilerinde gösterdiği performans eğilimleri ile aynı dönemdeki LGS ve YKS net ortalamaları arasında bakanlığınızca kurulmuş bilimsel bir korelasyon var mıdır?
  15. Uluslararası ölçekte asgari yeterlilik düzeyini aşan öğrendi oranımız artarken, ulusal sınavlarda barajı geçemeyen veya sıfir çeken öğrencilerin bulunması eğitim sistemindeki hangi metodolojik çelişkiye işaret etmektedir?
  16. Yeni Nesil Sorular ve PISA Standârtları: LGS ve YKS'de son yıllarda ağırlık verilen "yeni nesil / muhakeme temelli" soruların, PISA'nın ölçmeyi hedeflediği "üst düzey düşünme ve günlük yaşama uyarlama" becerileriyle ne düzeyde örtüştüğü incelenmiş midir?
  17. Okullarımızdaki mevcut kitlesel eğitim ve ders kitapları, öğrencileri PISA standartlarındaki bu analitik soru tiplerine hazırlamakta yeterli midir?
  18. Sosyo-Ekonomik Uçurumun Sınavlara Yansıması: PISA raporlarında sıklıkla vurgulanan "en avantajlı yüzde 25'lik kesim ile en dezavantajlı yüzde 25'lik kesim arasındaki derin performans ve başarı puanı farkı", ulusal düzeyde yapılan LGS ve YKS yerleştirme sonuçlarıyla (örneğin nitelikli Anadolu/Fen liselerine ve devlet üniversitelerinin tıp/mühendislik gibi bölümlerine yerleşenlerin aile profilleriyle) ne ölçüde örtüşmektedir?
  19. Eğitimde sınıfsal ve bölgesel eşitsizliğin azaltılması noktasında PISA verilerinden hareketle hazırlanan somut bir eylem planınız bulunmakta mıdır?
  20. Okul Türleri Arasındaki Uçurum: PISA örnekleminde yer alan farklı okul türlerinin (Fen Liseleri, Anadolu Liseleri, Meslek Liseleri vb.) başarı grafiklerinin, LGS ve YKS'deki okul türü başarı sıralamaları ile paralelliği incelenmiş midir?
  21. Özellikle mesleki eğitim süreçlerine dahil edilen (MESEM vb.) öğrencilerin eğitim çıktılarının hem ulusal hem uluslararası ölçme-değerlendirme süreçlerindeki yeri nedir?
  22. Öğrenme Ortamı ve Motivasyon Kıyaslaması: PISA anketlerine yansıyan "öğrencilerin okulu zaman kaybı olarak görme oranları" ve "yüksek devamsızlık oranları" gibi veriler göz önüne alındığında; bu motivasyon düşüklüğünün ve okul iklimindeki olumsuzlukların LGS/YKS hazırlık sürecinde öğrencileri okul dışı kaynaklara (özel ders, dershane vb.) yönlendirmedeki payı bakanlığınızca nasıl değerlendirilmektedir?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir