İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/50266 · 5 Ekim 2026

TÜİK'in açıkladığı 2025 yılı Muhtemel Eğitim Süresi verilerinde Diyarbakır ile ilgili sonuçlara ilişkin

Muhatap: Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan 2025 yılı Muhtemel Eğitim Süresi (MES) istatistikleri, Türkiye'de eğitimde kalma süresinin gerilediğini ve iller arasındaki farklılıkların sürdüğünü ortaya koymaktadır. Muhtemel Eğitim Süresi, ilkokula başlama çağındaki bir bireyin mevcut eğitim katılım koşullarının devam etmesi halinde eğitim hayatında geçirmesi beklenen toplam süreyi göstermektedir. TÜİK verilerine göre Türkiye genelinde bu süre 2025 yılında 16,8 yıl olarak hesaplanmış ve bir önceki yıla göre yüzde 2,4 azalmıştır. İlkokul çağındaki bir bireyin ortaöğretimi tamamlayana kadar eğitimde geçirmesi beklenen süre ise 11,9 yıl olarak gerçekleşmiştir. İller arasındaki farklılıklar dikkat çekici boyuttadır. Muhtemel eğitim süresi Bayburt ve Karabük'te 18,6 yıl, İstanbul'da 18,4 yıl, Tunceli'de 18,3 yıl olarak hesaplanırken Şanlıurfa'da 13,8, Şırnak'ta 14,1, Muş'ta 14,3 yıl olarak gerçekleşmiştir. Böylece en yüksek ve en düşük değere sahip iller arasında yaklaşık beş yıllık bir fark ortaya çıkmıştır. Diyarbakır'ın da Türkiye ortalamasının altında ve alt sıralarda yer aldığı kamuoyuna yansıyan veriler arasındadır.

Sorular

  1. Diyarbakır'ın 2025 yılı Muhtemel Eğitim Süresi kaç yıldır?
  2. Bu süre 2018-2025 yılları arasında yıllar itibarıyla nasıl değişmiştir ve 2025 yılı itibarıyla Türkiye ortalamasından kaç yıl düşüktür?
  3. 2- Diyarbakır'da 2025-2026 eğitim öğretim yılı itibarıyla okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve ortaöğretim kademelerinde net okullaşma oranları nedir?
  4. Bu verilerin ilçelere ve cinsiyete göre dağılımı nasıldır?
  5. 3- Diyarbakır'da son beş eğitim öğretim yılında örgün eğitimden ayrılan veya eğitimine devam etmeyen öğrenci sayısı kaçtır?
  6. Bu öğrencilerin cinsiyet, eğitim kademesi ve ilçelere göre dağılımı nasıldır?
  7. 4- Bakanlığınızca Diyarbakır'da öğrencilerin eğitimden erken ayrılma nedenlerine ilişkin bir çalışma yapılmış mıdır?
  8. Yoksulluk, çocuk işçiliği, mevsimlik tarım işçiliği, erken yaşta evlilik ve ulaşım sorunlarının eğitime devam üzerindeki etkilerine ilişkin hangi veriler bulunmaktadır?
  9. 5- Diyarbakır'da 2025-2026 eğitim öğretim yılı itibarıyla öğretmen ihtiyacı kaçtır?
  10. Bu ihtiyacın ilçelere ve branşlara göre dağılımı nedir?
  11. Kentte kaç ücretli öğretmen görevlendirilmiştir?
  12. Diyarbakır'da derslik başına düşen öğrenci sayısı kaçtır?
  13. Taşımalı eğitim kapsamındaki öğrenci sayısı ile halen kapalı bulunan köy okulu sayısı kaçtır?
  14. 7- Bakanlığınız Diyarbakır'ın Muhtemel Eğitim Süresinin Türkiye ortalamasının altında kalmasının nedenlerine ilişkin bir inceleme veya çalışma yürütmekte midir?
  15. Tespit edilen başlıca nedenler nelerdir?
  16. 8- Diyarbakır ve Muhtemel Eğitim Süresinin Türkiye ortalamasının altında kaldığı diğer illerde eğitimde kalma süresini artırmak ve bölgesel eşitsizlikleri azaltmak amacıyla il bazlı hedef, bütçe veya özel destek programları bulunmakta mıdır?
  17. Varsa bunların kapsamı ve takvimi nedir?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin
T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı Sayı : E-32661919-610- 268 Konu : Yazılı Soru Önergelerinin Cevabı 02.11.2026 7/49432 GK 14 7/49675 GK 16 7/49802 GK 17 7/49953 GK 19 7/49963 GK 19 7/49965 GK 19 7/50146 7/50154 7/50155 7/50156 7/50261 7/50266 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İlgi :a) 01.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1948753 sayılı yazınız. b) 02.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1950523 sayılı yazınız. c) 06.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1953286 sayılı yazınız. ç) 07.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1954644 sayılı yazınız. d) 13.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1956517 sayılı yazınız. e) 13.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1957647 sayılı yazınız. Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazılarla iletilen Şanlıurfa Milletvekili Mahmut TANAL'ın 7/49432, İstanbul Milletvekili Saliha Sera KADIGİL'in 7/49675, Mardin Milletvekili Beritan GÜNEŞ ALTIN'ın 7/49802, Gaziantep Milletvekili Sevda KARACA'nın 7/49953, Balıkesir Milletvekili Serkan SARI'nın 7/49963 ve 7/49965, Samsun Milletvekili Mehmet KARAMAN'ın 7/50146, Gaziantep Milletvekili Hasan ÖZTÜRKMEN'in 7/50154, Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK'ün 7/50155 ve 7/50156, Mersin Milletvekili Perihan KOCA'nın 7/50261 ile Diyarbakır Milletvekili Serhat EREN'in 7/50266 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim. Yusuf TEKİN Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (17 Sayfa) Atatürk Bulvarı No: 98 Kızılay 06648 ANKARA e-posta: sgb@meb.gov.tr Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Bilgi için: Emine DOĞDU Telefon: (0312) 413 25 32 Faks: (0312) 418 75 39 T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı 100 EĞİTİMİN YÜZYILI 7/50266 DİYARBAKIR MİLLETVEKİLİ SERHAT EREN'İN 7/50266 ESAS NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Bakanlığımıza öğrencilerin eğitime erişimlerinin sağlanması, okula devamının desteklenmesi ve eğitimlerini tamamlamaları amacıyla çalışmalar yürütülmektedir. Bu kapsamda eğitim kurumlarının fiziki kapasitesinin geliştirilmesi, öğretmen dağılımının dengelenmesi, taşımalı eğitim ve pansiyon hizmetleri ile rehberlik ve sosyal destek uygulamaları birlikte ele alınmaktadır. Muhtemel eğitim süresi istatistikleri Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanmaktadır. İlkokula başlama çağındaki bir bireyin mevcut eğitime katılım koşullarının devam etmesi hâlinde eğitimde geçirmesi beklenen süreyi gösteren bu istatistik, yükseköğretim kademelerini de kapsamaktadır. İllere, yıllara ve cinsiyete göre veriler TÜİK'in "Muhtemel Eğitim Süresi" başlıklı yayını ve ilgili istatistik tablolarında yer almaktadır. Okullaşma oranları, derslik başına düşen öğrenci sayıları ve taşımalı eğitim verileri ise Bakanlığımızın https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64 adresinde yayımlanan "Millî Eğitim İstatistikleri, Örgün Eğitim" yayını üzerinden kamuoyuyla paylaşılmaktadır. İl ve eğitim seviyesine göre okullaşma oranlarına 1.2.c, okul, şube, öğretmen ve derslik başına düşen öğrenci sayılarına 1.12, taşımalı eğitim kapsamındaki ilkokul ve ortaokul öğrencilerine 2.8.a, özel eğitim öğrenci ve kursiyerlerine 2.8.b, ortaöğretim öğrencilerine ise 2.15 numaralı tablolardan ulaşılabilmektedir. Öğrencilerin okula devamının sağlanmasında devamsızlığın erken dönemde fark edilmesi, nedenlerinin öğrenci ve ailesiyle birlikte değerlendirilmesi ve ihtiyaca uygun desteğin sunulması esas alınmaktadır. Ortaöğretim kurumlarında önleme, müdahale ve yönlendirme komisyonları aracılığıyla devamsızlık ve sınıf tekrarı riski bulunan öğrenciler takip edilmektedir. Devamsızlık yapan öğrencilerin velileri bilgilendirilmekte ve okula davet edilerek devamsızlık nedenlerinin giderilmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir. Okul yönetimi, rehberlik servisi, öğretmen ve veli iş birliğiyle öğrencilerin eğitime devamı desteklenmektedir. Bakanlığımız ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı iş birliğinde, UNICEF desteğiyle yürütülen Eğitime Katılım ve Devamsızlığı İzleme Projesi kapsamında da erken okul terki risklerinin belirlenmesi ve öğrencilerin eğitimlerini sürdürmelerinin sağlanması amaçlanmaktadır. Proje çerçevesinde devamsızlık ve okul terki nedenlerine ilişkin anketler uygulanmış, bölgesel çalıştaylar düzenlenmiş; öğretmen, okul yöneticisi ve ailelere yönelik eğitim modülleri ile erken uyarı ve yönlendirme mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik çalışmalar başlatılmıştır. 15 ilde 75 okul için planlanan pilot uygulamalarla, risk altındaki öğrencilerin erken tespiti ve eğitim hizmetleri ile sosyal hizmetler arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi hedeflenmektedir. Bu kapsamda 9-11 Eylül 2026 tarihlerinde mevzuat uyumu ve pilotlama çalıştayı düzenlenmiştir. Öğretmen atamalarına ilişkin planlamalar, Bakanlığımıza atama izni verilen kadro ve pozisyon sayıları çerçevesinde yapılmaktadır. Alan bazlı kontenjanlar belirlenirken ülke genelindeki öğretmen ihtiyacının alanlara göre dağılımı, uygulanan eğitim politikaları ve dengeli öğretmen dağılımı esas alınmakta; öğretmen istihdamında güçlük çekilen ve kalkınmada birinci öncelikli yörelere öncelik verilmektedir. Eğitim öğretim hizmetlerinin sürdürülmesi amacıyla ihtiyaç duyulan hâllerde ders ücreti karşılığında öğretmen görevlendirmesi de yapılabilmektedir. Bu işlemler, Millî Eğitim T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı 100 EĞİTİMİN YÜZYILI Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'ın 9'uncu maddesi kapsamında valilikler ve kaymakamlıklarca yürütülmektedir.

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir

BildirimlerSon dakika, kanunlar ve takip ettikleriniz

Yöntem · İletişim · KVKK · Gizlilik