Suç olmadığı iddia edilen bir hitap nedeniyle bazı mahkumlara disiplin cezası verildiği iddiasına ilişkin
Muhatap: Adalet Bakanı Akın Gürlek
Önergenin metni
Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Akın GÜRLEK tarafından Anayasa'nın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim
Sorular
- 10.2026. Nevroz UYSAL ASLAN Şırnak Milletvekili Türkiye'de hapishanelerde siyasi mahpusların ifade özgürlüğü ve dilekçe hakkı, disiplin cezaları yoluyla ağır biçimde ihlal edilmektedir. Suç oluşturmayan "Sayın" hitabının kullanılması dahi mahpuslara hücre disiplin cezası verilmesine, bu cezalar gerekçe gösterilerek koşullu salıverilmelerinin engellenmesine ve özgürlüklerinin yıllarca gasp edilmesine neden olmaktadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 1 Ekim 2013 tarihli Yalçınkaya ve Diğerleri/Türkiye kararında, "Sayın Abdullah Öcalan" ifadesinin kullanılması nedeniyle verilen mahkûmiyetlerin ifade özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmetmiştir. Anayasa Mahkemesi de 27 Temmuz 2022 tarihli Fevzi Kayacan (4) kararında, 5275 sayılı Kanun'un 68. maddesinde yer alan "Hükümlü tarafından resmî makamlara veya savunması için avukatına gönderilen mektup, faks ve telgraflar denetime tâbi değildir." hükmünü esas alarak resmî makamlara gönderilen dilekçelerin hapishane idarelerince denetlenmesinin ve bu dilekçelerin içerikleri nedeniyle disiplin cezası uygulanmasının kanuni dayanağı bulunmadığını ortaya koymuştur. Bu hukuksuzluğa maruz bırakılan Bolu F Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumundaki çok sayıda siyasi mahpustan biri de Ali Adıman'dır. Adıman, Bakanlığınıza gönderdiği dilekçelerde "Sayın Öcalan" ifadesini kullandığı gerekçesiyle hakkında uygulanan hücre disiplin cezaları nedeniyle 6 yıllık infaz yakılmasıyla karşı karşıya bırakılmıştır. 30 yıllık infaz süresini tamamlamasına rağmen söz konusu disiplin cezalarının koşullu salıverilmesine etkisi devam etmektedir. Aynı hapishanede ve Türkiye'nin farklı hapishanelerinde benzer gerekçelerle tahliyeleri engellenen çok sayıda siyasi mahpus bulunmaktadır. Kanunen denetlenmesi yasak olan dilekçelerin okunması, suç oluşturmayan bir hitabın disiplin cezasına dönüştürülmesi ve bu cezaların mahpusların özgürlüklerinden yıllarca daha yoksun bırakılmasına gerekçe yapılması, yüksek mahkeme kararlarına rağmen sürdürülen ağır bir hak ihlalidir.
- Yüksek mahkeme kararlarına rağmen, Bakanlığınızın sorumluluğundaki hapishanelerde suç olmayan bir hitap neden suç kabul edilmekte ve hücre disiplin cezasıyla cezalandırılmaktadır?
- 2. Hapishane idareleri tarafından verilen hücre disiplin cezaları ve idari kararlar, Anayasa'dan, kanunlardan ve yüksek mahkeme kararlarından üstün müdür?
- 3. Bakanlığımıza gönderilen dilekçeler, kanunun açık hükmüne rağmen hangi yetki ve yasal dayanakla okunmakta ve denetlenmektedir?
- 4. Bakanlığımız, suç oluşturmayan bir hitap nedeniyle mahpusların infazlarını hangi yetki ve yasal dayanakla yakmakta, insanları yıllarca hapiste tutmaktadır?
- 5. Ben dâhil birçok milletvekili, siyasetçi ve milyonlarca yurttaş Abdullah Öcalan için "Sayın" hitabını kullanmaktadır. Bakanlığımıza göre bu hitabı kullanan herkes hücreye mi konulmalı, yıllarca hapiste mi tutulmalıdır?
- 6. "Sayın Öcalan" hitabını kullandığı gerekçesiyle bugüne kadar kaç mahpusa hücre disiplin cezası verilmiş, kaç mahpusun infazı yakılmış ve tahliyesi engellenmiştir?
- 7. "Sayın Öcalan" hitabı nedeniyle verilen disiplin cezalarına karşı kaç mahpus kanun yararına bozma başvurusunda bulunmuştur?
- Bu başvuruların kaçı hâlen bekletilmekte, kaçı yüksek yargı kararlarına ve kanunun açık hükmüne rağmen olumsuz sonuçlandırılmıştır?
- 8. Kanunu çiğneyip suç işleyenlerin, suç olmayan bir hitap nedeniyle insanların özgürlüğünü gasp ettiği bir yerde hangi adalet kriterleri geçerlidir?
Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.
Benzer sorular
- 7/16254 · 4 Eyl 2024 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıİzmir Kadın Kapalı Cezaevinde bazı mahkumlara disiplin cezası verildiği iddiasına ilişkin
- 7/27597 · 11 Nis 2025 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıAnkara'da bazı okullarda öğrencilere disiplin cezası verildiği iddiasına ilişkin
- 7/28638 · 23 May 2025 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıEğitim Kurumlarına Yönetici Seçme Sınavı sonucuna itiraz ettiği için disiplin cezası verildiği iddia edilen bir memura ilişkin
- 7/1269 · 23 Haz 2023 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıBazı işçilerin sendikal haklarını kullanması nedeniyle mağdur edildiği iddiasına ilişkin
- 7/28915 · 23 May 2025 · Süresi geçtikten sonra cevaplandıDisiplin cezası verilen bir memura ilişkin
Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir