Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Dünyada ve Türkiye'de toplumsal cinsiyet eşitsizliği üzerine kurulu düzenin en büyük
mağduru kadınlardır. Ancak kadınlar, yüzyıllardır süren mücadeleleriyle bu adaletsizliğe karşı
direnmiş ve 8 Mart, bu direnişin evrensel bir sembolü haline gelmiştir.
1857'de ABD'de tekstil işçisi kadınlar, eşit işe eşit ücret ve insanca çalışma koşulları talebiyle
greve başlamış, ancak bu grev 129 kadının katledilmesi ile sonuçlanmıştır. Kadın işçilerin bu
mücadelesi, 1910'da II. Enternasyonal Kadın Konferansında Clara Zetkin'in öncülüğüyle
resmen tamnmış ve 1977'de Birleşmiş Milletler tarafından "Dünya Kadınlar Günü" olarak ilan
edilmiştir. Türkiye'de ise 8 Mart ilk kez 192rde kutlanmış, 1980 darbesiyle yasaklanmasına
rağmen 1984'ten itibaren daha güçlü bir şekilde sahiplenilmiştir.
Türkiye'de kadınlar, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin yükünü birçok alanda taşımaya devam
etmektedir;
• 2024 yılı Aralık ayında kadınların işgücüne katılım oram %35,8 olarak kaydedilirken,
bu oran erkeklerde %71,2'dir. Cinsiyetler arasındaki bu belirgin fark, eşitsizliğin
boyutunu gözler önüne sermektedir.
• Kadınların %44'ü sigortasız çalışmakta ve sigorta primleri ödenmemektedir. Kendi
hesabına çalışan kadınlarda sigortasız çalışma oram %83'e, ücretsiz aile işçisi olarak
çalışan kadınlarda ise %93'e ulaşmaktadır.
• Kadına yönelik şiddet her geçen gün artarken, İstanbul Sözleşmesi'nin kaldırılması ve
6284 sayılı Yasa'nın etkin bir şekilde uygulanmaması, kadınların kendini güvende
hissetmemesine sebep olmaktadır. Ayrıca, kadına yönelik şiddetin tespiti ve
önlenmesine yönelik veriler devlet kurumları tarafından düzenli ve şeffaf bir şekilde
paylaşılmamakta, bu durum sivil toplum kuruluşlarının ve medyanın kendi çabalarıyla
veri toplamasına neden olmaktadır.
TBMM BAŞKANLIĞI
Tali Komisyon
Kadın Erkek Fırsat Eşitliği
Esas Komisyon
İçişleri
Tarih: 7-3-2025
Esas No:2/2978
T B K i-'ı
KANUNLAR vc KARARLAR BSK.LÎĞI
O 6 Mart 2025
Numara:
TB
M
genel evrak
o 6 Hart 2025
1'"'^
Bu tablo, kadınların eşitlik, özgürlük ve yaşam hakkı için verdikleri mücadelenin ne denli kritik
olduğunu ortaya koymaktadır. Kadınların yüzyıllardır süren hak mücadelesine saygının bir
göstergesi olarak 8 Mart'm resmi tatil ilan edilmesi, tarihi bir adım olacaktır.