İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3272 · Komisyonda

Sosyal Hizmetler Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Teklif ile evde bakım ücretinin asgari ücretin altında olmaması, evde bakım hizmeti veren kişilerin sigorta primlerinin devlet tarafından karşılanması ve emeklilik haklarının güvence altına alınması amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Semra Çağlar Gökalp
DEM Parti · Bitlis

Komisyon süreci

  1. 4 EYLÜL 2025
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Plan ve Bütçe Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2025 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2025 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Türkiye'de yüzbinlerce engelli bireyin yaşamını sürdürebilmesi, en temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi ve toplumsal hayata katılabilmesi, büyük ölçüde aile fertlerinin özverili bakımına bağlıdır. Ancak engelli yakımna "evde bakım" hizmeti sunan kişiler, çoğunlukla kadınlar olmak üzere, sosyal güvenceden ve emeklilik hakkından mahrum bırakılmaktadır. Evde bakım ücreti, çoğu zaman asgari ücretin altında belirlenmekte, bu durum bakım veren kişinin hem maddi anlamda yoksullaşmasına hem de sosyal güvenlik sistemi dışında kalmasına yol açmaktadır. Ömrünü ağır bakım yüküyle geçiren bu insanlar, emeklilik hakkından mahrum kalarak yaşlılıkta daha da derin bir yoksulluk ve yalmzlık içine itilmektedir. Oysa engelli bireyin bakımım üstlenen yakınları, kamu hizmeti niteliğinde bir görev yerine getirmektedir. Bu görev yalmzca ailevi bir sorumluluk değil, aym zamanda sosyal devletin yükünü hafifleten, kamu hizmetini fiilen yerine getiren bir çalışmadır. Bu nedenle, onların emeğinin görmezden gelinmesi, Anayasa'nm sosyal devlet ilkesine, eşitlik ilkesine ve insanca yaşam hakkına aykırıdır. Bu kanun teklifi ile; • Evde bakım ücreti asgari ücretin altında olamayacak, • Evde bakım hizmeti veren kişilerin sigorta primleri devlet tarafmdan karşılanacak, • Bu kişiler için emeklilik hakkı güvence altına alınacaktır. Böylece engelli bireylerin bakımım üstlenen aile fertlerinin sosyal güvenceden yoksun kalmasımn önüne geçilecek, kadınların görünmeyen emeği tanmacak, toplumsal adalet güçlendirilecektir.

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1değiştiriyoribare değişikliği
24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanummım ek 7 nci maddesinin ikinci fıkrasmm ikinci cümlesinde yer alan "(10-000) gösterge rakamı ile memur aylık katsayısmm çarpımı sonucu bulunacak tutar" ibaresi "net asgari ücret tutarı" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: Mevcut düzenlemede evde bakım ücreti, "10.000 gösterge rakamı ile memur aylık katsayısımn çarpımı" üzerinden hesaplanmakta olup, bu yöntem bakım verenlerin geçimlerini sağlamaya yetersiz kalmaktadır. Çoğu durumda ödenen ücret, asgari ücretin altında kalmakta, bakım verenler fiilen yoksulluğa mahkûm edilmektedir. Bu değişiklikle evde bakım ücreti asgari ücretin altına düşmeyecek şekilde güvence altına alınmaktadır. Böylece engelli bireylerin bakımını üstlenen kişilerin emekleri, toplumsal adalet ve sosyal devlet ilkesi doğrultusunda karşılığını bulacaktır.
Madde 2ekliyor5510 sayılı2828 sayılı
31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir. "EK MADDE 24- 2828 sayılı Kanunun ek 7 nci maddesi uyarınca evde bakım hizmeti veren ve uzun vadeli sigorta kolları açısından zorunlu olarak sigortalı olunması gereken bir işte çalışamayanlar 4 üncü maddenin birinci fıkrasımn (b) bendi kapsamında sigortalı sayılırlar. Bu kişilerin sigorta primleri 82 nci madde uyarmca belirlenen prime esas kazanç alt sımrı üzerinden Hazinece karşılamr. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sağlık Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığmm görüşleri alınarak Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir."
Gerekçe: Engelli bireylerin bakımım üstlenen aile fertleri, genellikle herhangi bir ücretli işte çalışamamaktadır. Bu nedenle uzun vadeli sigorta kollarına (emeklilik, malullük, yaşlılık, ölüm sigortaları) tabi olamamakta, sosyal güvenlikten tamamen yoksun kalmaktadır. Getirilen düzenleme ile evde balam hizmeti veren kişiler, 5510 sayılı Kanunun 4/b kapsammda sigortalı sayılacak ve primleri Hazine tarafından karşılanacaktır. Bu sayede, bakım emeği görünür hale gelecek, bakım verenler emeklilik hakkına kavuşacak ve yaşamlarımn ilerleyen dönemlerinde sosyal güvenceden yoksun kalmaları önlenecektir.
Madde 3
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. SOSYAL fflZMETLER KANUNU ÎLE SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir