İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3317 · Komisyonda

Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Teklif ile, ambalajlı ürünlerin üzerinde yer alan görsellerin ürünün miktarı, boyutu, rengi ve içeriğini gerçeğe uygun şekilde yansıtması ve tüketiciyi yanıltıcı nitelikte ambalajlı ürünü üreten, dağıtan veya satan işletmelere idari para cezası uygulanması amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Nurten Yontar
CHP · Tekirdağ

Komisyon süreci

  1. 13 EKİM 2025
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu
    Geliş 15 Ekim 2025 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Tüketici ile ürün arasındaki ilk temas noktası olan ambalaj, ürünün korunmasımn yam sıra tüketiciye bilgi aktarma görevini de üstlenmektedir. Ancak son yıllarda piyasada ambalaj üzerindeki görseller ile ürünün gerçek boyutu, miktarı, rengi ve kalitesi arasında ciddi u5aımsuzluklar tespit edilmektedir. Bu durum, tüketicilerin aldatılmasına, ekonomik kayıplara uğramasına ve piyasa güveninin zedelenmesine yol açmaktadır. Konuyu örneklendirmek gerekirse; Çikolata ve bisküvi ambalajlarında, görselde daha yoğun dolgu ya da daha büyük parça gösterilmekte; ancak ürünün içeriği görselle uyuşmamaktadır. Süt ürünleri ve yoğurt ambalajlarında, görselde meyve yoğunluğu abartılı şekilde aktarılmakta, tüketici ürünü açtığında gerçeğin çok daha sınırlı olduğu görülmektedir. Kozmetik ürünlerinde, kutu boyutu ile içindeki ürün miktarı arasında ciddi fark bulunmakta, tüketici yamitıcı bir hacim algısına maruz bırakılmaktadır. Ayçiçeği, çekirdek, bakliyat ve kuruyemiş gibi başlı ürünlerin paketlerinde şeffaf alan bırakılmalı ve ürünün görüntüsü açık bir şekilde tüketicinin dikkatine sunulmalıdır. Söz konusu bu ömekler yalnızca münferit değil, piyasada yaygın olan bir sorunun açık bir şekilde göstergesidir. Türkiye'de Tüketici Hakem Heyetlerine yapılan başvuruların yaklaşık %18'i, ambalaj üzerindeki yanıltıcı görseller ve eksik bilgilendirmelerden kaynaklanmaktadır. Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu son beş yılda yüzlerce firmaya, ambalaj ile ürün arasındaki farklılıklardan dolayı idari para cezası kesmiştir. Diğer taraftan, uluslararası alanda da benzer düzenlemeler bulunmaktadır. Avrupa Birliği'nin 2005/29/EC sayılı Direktifi, yanıltıcı ticari uygulamaları yasaklamakta; özellikle ambalaj ve görsellerde tüketicinin yanıltılmamasmı bir ilke haline getirmektedir. ABD Gıda ve İlaç Dairesi da ürün ambalajlarında "gerçeğe uygunluk" ve "yanıltıcı olmama" esaslarım sıkı bir şekilde denetlemektedir. Bu Kanun Teklifiyle; Tüketicinin ekonomik çıkarlarının korunması, Yamitıcı görsellerin önlenmesi, Piyasada adil rekabetin sağlanması, Dürüst üretici ve satıcının desteklenmesi. Uluslararası standartlara uyum sağlanması amaçlanmaktadır. Bu düzenleme ile ambalaj üzerindeki görsellerin, ürünün gerçek özel^jg^inçtam ve doğru şekilde yansıtması sağlanacak; tüketicinin aldatılmasının önüne geçiIeG^e'k^W.pi,yasada güven ortamı güçlendirilecektir. / ■>" / - ^

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1ekliyor
14/1/2015 tarihli ve 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 8 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir. "Ambalaj Kuralları MADDE 8/A- (1) Ambalajlı ürünlerin üzerinde yer alan görseller, ürünün miktarı, boyutu, rengi ve içeriğini gerçeğe uygun şekilde yansıtmak zorundadır. Ambalaj üzerinde yer alan görsel ile ürünün kendisi arasında tüketiciyi yamitıcı nitelikte farklılık bulunamaz. (2) Ambalajlı ürünü üreten ve ithal edenler, ambalaj üzerinde yer alan görsellerin, ürünün içeriği ile uyumlu olmasından sorumludur. Ambalaj tasarımında tüketiciyi yanıltıcı ifadeler, görseller veya simgeler kullamlamaz."
Gerekçe: Bu madde ile, tüketicinin doğru bilgilendirilmesi ve aldatıcı uygulamaların önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Ambalajın, ürünün gerçek niteliğini yansıtması, tüketici güvenini artıracaktır.
Madde 26585 sayılı
6585 sayılı Kanunun 18 inci maddesinin birinci fıkrasına "c)" bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiş, diğer bentler buna göre teselsül ettirilmiştir. "ç) 8/A maddesinin birinci ve ikinci fıkrasına aykırı hareket ederek ambalajlı ürünü üreten, dağıtan veya satan bu Kanun kapsamındaki üretici, tedarikçi ve perakende işletmeciye, her bir aykırılık için on bin Türk Lirasından beş yüz bin Türk Lirasına kadar, idari para cezası verilir. (2) Bu bentteki aykırılığın bir takvim yılı içinde tekrarı halinde, her bir tekrar için bir Önceki cezanın iki katı idari para cezası uygulanır ve ürün piyasadan toplatılır."
Gerekçe: Kanunun ceza hükümleri maddesine ekleme yapılmaktadır. Tüketiciyi yanıltan ambalaj uygulamalarında sorumluluk zincirinin netleştirilmesi amaçlanmaktadır. Hem üretici hem de tedarikçiler (ithalatçılar dahil) ve ürünü satanlar şeffaflıktan sorumlu tutulmaktadır. Ayrıca, yaptınmlarm caydırıcılığı için para cezası ve toplatma mekanizması düzenlenmiştir. Böylece haksız kazanç elde eden firmalann ürünü rafa koyması engellenecek, katlamalı ceza öngörülecek ve dürüst üretici, tedarikçi ve satıcılar korunacaktır.
Madde 3
Bu Kanun teklifi yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. ^\. M. -ü HAL/f / -ît ~ rvC pB
Gerekçe: Yürütme maddesidir. PERAKENDE TİCARETİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir