İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3338 · Komisyonda

Terörle Mücadele Kanunu ve Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi

Teklif ile, ceza infaz kurumlarında uygulanan geçmiş disiplin cezalarının iyi hal indirimi değerlendirmelerinde dikkate alınmaması amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Nevroz Uysal Aslan
DEM Parti · Şırnak

Komisyon süreci

  1. 22 EKİM 2025
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Adalet Komisyonu
    Geliş 23 Ekim 2025 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Ceza infaz kurumlarında uygulanan disiplin cezalan, "kurum içi düzeni sağlamak, hükümlüleri iyi hâili davranışlara yönlendirmek" amacıyla öngörülmüştür. Bu cezalar, kalıcı değil; belirli bir süreyle sınırlı, geçici yaptırımlar niteliğindedir. Ne var ki son yıllarda, iptal edilmiş, infaz edilmiş veya kesinleşmemiş disiplin cezalarının "iyi hâl değerlendirmesi" süreçlerinde yeniden dikkate alınması, bu yaptırımların geçicilik özelliğini ortadan kaldırmıştır. Böylece, kanun koyucunun geçici bir tedbir olarak öngördüğü disiplin cezası, uygulamada hükümlünün koşullu salıverilme hakkını süresiz biçimde kısıtlayan kalıcı bir yaptırıma dönüşmüştür. Oysa disiplin cezası infaz edildikten ve kanunen öngörülen süreler geçtikten sonra hiçbir hüküm doğurmamalıdır. Bu husus, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında KanunTın ''Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48ünci maddesinde açık biçimde düzenlenmiş olup, söz konusu maddede disiplin cezalarının infazı ve kaldırılmasına ilişkin süreler belirlenmiştir. Ancak uygulamada bu açık hükme rağmen geçmiş disiplin cezalarının iyi hâl değerlendirmelerinde dikkate alınması, infaz hukukunun geçicilik ve ölçülülük ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Bu bağlamda, geçmiş disiplin cezalarının iyi hâl değerlendirmelerinde kalıcı bir yaptırım unsuruna dönüşmesine yol açan "ve aldığı disiplin cezaları" ibaresinin 5275 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinden çıkarılması, infaz hukukunun insan onuruna dayalı karakterinin yeniden tesis edilmesi açısından elzemdir. Bu değişiklik, infaz hukukundaki süreklileşmiş cezalandırma anlayışını ortadan kaldırarak, disiplin cezasının geçici niteliğini yeniden tesis edecektir. Bununla birlikte, benzer ve daha ağır bir yapısal sorun Terörle Mücadele Kanunu'ndaki düzenlemede de karşımıza çıkmaktadır. Bu yapısal sorunun en ağır sonucu, Kanunuhuın 17hıci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "üç hücre disiplin cezası" uygulamasında görülmektedir. Mevcut düzenleme, üç kez hücre cezası alan hükümlülerin bu cezalar yararlanamayacağını Öngörmektedir. kaldırılmış olsa bile şartla salıverilmeden Oysa disiplin cezalan geçici nitelikte olup, infaz edilip kaldırıldıktan sonra hüküm doğurmamaları gerekir. Üç hücre cezası kuralı ise bu niteliği ortadan kaldırmakta; hükümlünün geçmişte infaz ettiği cezalan yeniden değerlendirme konusu yaparak, infazı kalıcı bir cezalandırma biçimine dönüştürmektedir. "Üç hücre cezasf' kuralı, infaz hukukunun temelini oluşturan 'Myileştirme. ölçülülük, hukuki güvenlik ve umut hakkı" ilkelerini ihlal etmektedir. Bu düzenleme, ceza infaz sisteminde davranışa dayalı değerlendirme yerine kalıcı bir cezalandırma anlayışını kurumsallaştınnıştır. Bu nedenle, Terörle Mücadele Kanuıufnun 17'nci maddesinin ikinci fıkrasının yürürlükten kaldırılması; infaz hukukunu kanun koyucunun amacına uygun hale getirecek, hükümlülerin yeniden topluma kazandırılmasına olanak sağlayacak ve ceza infaz sisteminin insan onuruna dayalı yapısını güçlendirecektir.

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1yürürlükten kaldırıyor3713 sayılı
12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 17 nci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.
Gerekçe: 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunırnun 17'nci maddesinin ikinci fıkrası, üç kez hücre cezası alan hükümlülerin bu cezalar kaldırılmış olsa dahi şartla salıverilmeden yararlanmalarını engellemektedir. Bu hüküm, ölçülülük ve umut hakkı ilkelerine açıkça aykırı biçimde infazı kalıcı bir cezalandırma haline getirmektedir. Maddenin yürürlükten kaldırılmasıyla, infaz hukukunun insan onuruna dayalı ve onarıcı adalet anlayışıyla uyumlu hale getirilmesi amaçlanmaktadır.
Madde 2ibare değişikliği
13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "ve aldığı disiplin cezaları" ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 3
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. TERÖRLE MÜCADELE KANUNU VE CEZA VE GÜVENLİK TEDBÎRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KANUN TEKLİFİ
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir