İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3370 · Komisyonda

Hukuk Muhakemeleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Teklif ile Anayasa Mahkemesi tarafından verilen hak ihlali kararlarının yerine getirilmemesi durumunda Devlet aleyhine tazminat davası açılabilmesi ve ödenen tazminatın sorumlu hâkime rücu edilebilmesi amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Servet Mullaoğlu
Yeni Parti · Hatay

Komisyon süreci

  1. 14 KASIM 2025
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Adalet Komisyonu
    Geliş 17 Kasım 2025 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Anayasa Komisyonu
    Geliş 17 Kasım 2025 · Komisyonda
  4. TALİ KOMİSYON
    Plan ve Bütçe Komisyonu
    Geliş 17 Kasım 2025 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Anayasa'nın 153. maddesi uyarınca, Anayasa Mahkemesi kararları kesindir. Kararlar yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar. Ancak uygulamada, bazı yargı mercilerinin Anayasa Mahkemesi?nin kararlarını yerine getirmemesi veya geciktirmesi nedeniyle hukuk devleti ilkesi, hukuk güvenliği ve bireylerin temel hak ve özgürlükleri zedelenmektedir. Türkiye İşçi Partisi (TİP) Milletvekili Can Atalay, AYM'nin Ocak 2024'te verdiği hak ihlali kararına rağmen, İstanbul 13'üncü Ağır Ceza Mahkemesi ve Yargıtay bu karara uymamıştır ve Can Atalay hala cezaevindedir. Hem yerel mahkeme hem de Yargıtay Anayasa Mahkemesi kararını göz ardı etmiştir. Yine Halkların Demokratik Partisi (HDP) eski eş genel başkanı Selahattin Demirtaş, hakkında verilen çeşitli AYM kararlarına rağmen dokuz yıldır Edirne Cezaevi'nde bulunuyor. Aynı şekilde hakkında AYM'nin hak ihlali kararı verdiği iş insanı Osman Kavala da sekiz yıldır cezaevindedir. , Gezi davasında Tayfun Kahraman hakkında verilen AYM”nin ihlal kararı sonrasında İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi, infazın durdurulması, tahliye ve yeniden yargılama taleplerini reddetmiştir. Bu durum, yargı güveni derinden sarstığı gibi Anayasa'nın üstünlüğünü tehdit etmekte, bireylerin Anayasa ile güvence altına alınmış olan haklarının korunmasını fiilen engellemektedir. Bu nedenle, Anayasa Mahkemesi kararlarını uygulamayan hâkimler hakkında açık bir disiplin ve tazmin sorumluluğu mekanizması kurulması zorunlu hale gelmiştir. Bu kanun teklifi, Anayasa'nın 153. maddesinin etkin biçimde uygulanmasını sağlamak ve bu konuda Anayasa Mahkemesi tarafından haklarında hak ihlali kararı verildiği halde uygulanmayan vatandaşlarımızın devlete karşı tazminat davası açabilmesi ve ortaya çıkan tazminatın, kararı uygulamayan hâkime rücu ettirilmesi amacıyla hazırlanmıştır.

Maddeler

3 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1ekliyor6100 sayılı
12/01/2011 tarih ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 46 ncı maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki “f” bendi eklenmiştir. “f) Anayasa Mahkemesi tarafından verilen hak ihlali kararını yerine getirmeyenler.”
Gerekçe: Madde ile Anayasa Mahkemesi tarafından erilen hak ihlali kararlarının uygulanmaması neticesinde vatandaşa, devlete karşı tazminat davası açma hakkı sağlanması ve elde edilen tazminatın kararı veren hâkim ya da hâkimlere rücu ettirilmesi amaçlanmıştır.
Madde 2
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 3
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU'NDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir