İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3411 · Komisyonda

Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Teklif ile, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçunun örgüt faaliyeti çerçevesinde veya kamu görevlisi tarafından işlenmesi hâlinde, verilecek cezaların artırılması ve alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı nedeniyle kısıtlanan ergin kişiler için zorunlu tedavi öngörülmesi amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Zekeriya Yapıcıoğlu
HÜDA PAR · İstanbul

Komisyon süreci

  1. 10 ARALIK 2025
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Adalet Komisyonu
    Geliş 11 Aralık 2025 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
    Geliş 11 Aralık 2025 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Uyuşturucu madde kullanımının ve ticaretinin çok boyutlu ve yıkıcı etkilerine karşı sürdürülebilir, etkili ve bütüncül bir yaklaşımla mücadele edilmesi gerektiği açıktır. Bu mücadele, meselenin güvenlik ve cezai boyutu kadar eğitim, sağlık, sosyal hizmetler ve rehabilitasyon alanlarını ilgilendiren yönüyle de ele alımp ona göre yürütülmelidir. Emniyet Genel Müdürlüğünün 2025'te hazırladığı Türkiye Uyuşturucu Raporunda belirtildiği üzere geçmişten bu yana yasa dışı u3aışturucularla bağlantılı tüm eğilimleri arz ve talebin karşılıklı döngüsünün belirlemeye devam ettiği görülmektedir. Uyuşturucu arzmdaki değişimler tüketim kalıplarını doğrudan etkilemekte, uyuşturuculara olan talepteki devam eden artış da yasa dışı uyuşturucuların arzımn artarak devam etmesine ve uyuşturucu pazarlarımn genişlemesine neden olmaktadır. Bu nedenle bir taraftan uyuşturucu ticaretine karşı önleyici tedbirler alınırken diğer taraftan uyuşturucu bağımhiığıyla mücadele ve bağlantılı rehabilitasyon çalışmalarıyla uyuşturucuya olan talep azaltılmalıdır. Türkiye, u5aışturucu ile mücadele amacıyla imzalanmış uluslararası sözleşmelere taraf bir ülkedir. Küresel uyuşturucu kontrol sistemi ile uyumlu olarak ülkemizde uyuşturucu ile mücadele alanında hazırlanan yasal düzenlemelerin değişen durumlara göre güncellenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda sımraşan suçlar kategorisinde yer alan uyuşturucu ticaretinin büyük oranda uluslararası bağlantılan olan organize suç örgütleri tarafından yapıldığı dikkate alındığında uyuşturucunun ülkeye girişinin, ticaretinin, naklinin, yurt içinde dağıtım ve satışımn engellenmesi için bu suç örgütlerine yönelik daha caydırıcı cezalar öngören tedbirlerin alınması zaruret halini almıştır. Teklifle, Türk Ceza Kanununda düzenlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçunun suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde bu suç örgütlerinin yöneticilerine verilecek cezada caydırıcı artınm öngörülerek uyuşturucu arzım sağlayan organize suç örgütleriyle etkili mücadele amaçlanmaktadır. Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçunun kamu görevlisi tarafından ve görevinin verdiği yetki kötüye kullamlarak veya kolluk görevlileri, yargı mensupları ya da suçun soruşturma ve kovuşturmasında görevli kişiler tarafından işlenmesi, suçun nitelikli hâli şeklinde düzenlenerek bu kişiler açısından suçla mücadelede caydmcılık amaçlanmıştır. Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak suçunu düzenleyen Türk Ceza Kanununun 191 inci maddesinde yapılan değişiklikle uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanan kişi hakkında, tedaviye karar verilmesi zorunlu hâle getirilmektedir. Böylece ceza hukukunun onarıcı fonksiyonu dikkate alınarak etkili bir rehabilitasyon sürecine imkân tanınarak uyuşturucu illetinin sebep olduğu bireysel ve toplumsal zararların azaltılması hedeflenmektedir. TCK sistematiğinde Kamunun Sağlığına Karşı Suçlar bölümünde düzenlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak suçunun bireysel ve toplumsal sağlığın korunmasındaki önemi nedeniyle bu suçun etkili bir soruşturma ve yargılama ile caydırıcı yaptırımının sağlanması amacıyla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 100/4 maddesinde düzenleme yapılmıştır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 406 ncı maddesinde yapılan değişiklikle alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı nedeniyle kısıtlanan ergin kişiler için zorunlu tedavi öngörülerek kanunlar arasında uyum amaçlanmıştır.

Maddeler

6 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1ekliyoribare değişikliği5237 sayılı
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 188 inci maddesinin beşinci fıkrasına aşağıdaki cümle, sekizinci fıkrasında yer alan "kişi tarafından" ibaresinden sonra gelmek üzere "ya da kamu görevlisi tarafından ve görevinin verdiği yetki kötüye kullanılarak" ibaresi ve maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir. "Bu örgütün yöneticilerine verilecek ceza müebbet hapis cezasından az olamaz." "(9)Bu maddede tammlanan suçların kolluk görevlileri, yargı mensupları ya da suçun soruşturma veya kovuşturmasında görevli kişiler tarafından işlenmesi halinde verilecek ceza bir kat artırılır."
Gerekçe: 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun "Kamunun Sağlığına Karşı Suçlar" bölümünde "Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti" suçunu düzenleyen 188 inci maddesinin beşinci fıkrasına eklenen cümleyle uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçunun suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde bu suç örgütlerinin yöneticilerine verilecek cezada caydırıcı artırım öngörülmüştür. Düzenlemeyle uyuşturucu ticareti yapan organize suç örgütleriyle etkili mücadele amaçlanmaktadır. Maddenin sekizinci fıkrasında yapılan değişiklikle suçun kamu görevlisi tarafmdan ve görevinin verdiği yetki kötüye kullanılarak işlenmesi, suçun nitelikli hâli şeklinde düzenlenerek bu kişiler açısmdan suçla mücadelede caydırıcılık amaçlanmıştır. Aym amaçla maddeye eklenen fıkra ile suçun kolluk görevlileri, yargı mensuplan ya da suçun soruşturma ve kovuşturmasmda görevli kişiler tarafından işlenmesi de ayrıca nitelikli hâl olarak düzenlenmiştir.
Madde 2değiştiriyoribare değişikliği5237 sayılı
5237 sayılı Kanunun 191 inci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "gerek görülmesi halinde" ibaresi madde metninden çıkarılmış, aynı fıkradaki "tutulabilir" ibaresi "tutulur" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: Türk Ceza Kanununun 191 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki değişiklikle kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak suçunu işleyen kişiler hatonda denetim süresi boyunca zorunlu tedavi uygulanması öngörülmektedir. Düzenlemeyle hem uyuşturucu kullanımı ve bağımhiığıyla daha etkili bir mücadele hem de birey ve toplum sağlığının, kamu huzurunun korunması hedeflenmektedir.
Madde 35271 sayılı
4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 100 üncü maddesinin üçüncü fıkrasımn (a) bendinin dokuzuncu alt bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki alt bent eklenmiş, diğer alt bentler buna göre teselsül ettirilmiştir. "10, Kullanmak için uyuşturucu veya uyancı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak(madde 191)"
Gerekçe: Türk Ceza Kanunu 191 inci maddesinde düzenlenen suçun 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 100/3 maddesi kapsamında daha etkili şekilde soruşturulması hedeflenmektedir.
Madde 4ekliyor4721 sayılı
22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 406 ncı maddesine aşağıdaki cümle eklenmiştir. "Kısıtlanan erginin alkol veya uyuşturucu madde bağımlısı olması halinde zorunlu tedaviye tabi tutulur."
Gerekçe: 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 406 ncı maddesinde yapılan değişiklikle alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı nedeniyle kısıtlanan ergin kişiler için zorunlu tedavi öngörülmektedir. Böylece kısıtlamayla birlikte birey ve toplum sağlığının korunması ve bağımlılıkla mücadele amaçlanmaktadır.
Madde 5
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 6
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. TÜRK CEZA KANUNU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

4 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir