Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Türkiye'de emekliler, uzun yıllar boyunca verdikleri emeklerin karşılığında insanca bir yaşam sürmek bir yana, her geçen gün derinleşen bir yoksulluk ve güvencesizlik sarmalına itilmiştir. Bugün gelinen noktada emeklilik, dinlenme ve onurlu yaşam hakkı olmaktan çıkmış; hayatta kalma mücadelesine dönüşmüştür. En düşük emekli aylığı 20.000 TL seviyesindedir. Buna karşılık açlık sımrı 30.143 TL'ye, yoksulluk sınırı ise 98.188 TL'ye ulaşmıştır. Bu tablo, emeklilerin yalmzca yoksul değil, açlık sımrmın altında yaşamaya mahkûm edildiğini açıkça ortaya koymaktadır. Emekli aylıkları; kira, elektrik, su, doğalgaz, temel gıda ve sağlık harcamaları karşısında yetersiz kalmakta, emekliler en temel ihtiyaçlarım dahi karşılayamaz hale gelmektedir. Barınma krizi emekliler açısından artık yakıcı bir toplumsal sorun haline gelmiştir. Konut kiralarmdaki yıllık artış oram %34,88'e ulaşmış; sabit ve düşük gelirle yaşamaya çalışan emekliler için barınma neredeyse imkânsız hale gelmiştir. Resmî olarak açıklanan %30,89 düzeyindeki enflasyon oram ise hayatın gerçekleriyle örtüşmemekte; özellikle gıda, kira ve enerji kalemlerinde emeklilerin hissettiği gerçek enflasyon bu oramn çok üzerinde seyretmektedir. Bu durum, emeklilerin sağlıklı gıdaya erişimini kısıtlamakta, yaşam kalitesini ciddi biçimde düşürmektedir. Bu ağır ekonomik koşullar altında bayram ikramiyesi, emekliler için yalnızca sembolik bir ödeme değil; sosyal devlet anlayışımn en temel göstergelerinden biridir. Ancak bugün emeklilere ödenen 4.000 TL tutarındaki bayram ikramiyesi, mevcut hayat pahalılığı karşısında anlamım yitirmiştir. Bu tutar; ne temel ihtiyaçları karşılamaya, ne de bayramlann gerektirdiği toplumsal dayanışma ve paylaşma duygusunu yaşatmaya yeterlidir. Emekliler, bayramlarda torunlanna harçlık verememenin, Ramazan BayramTnda şeker alamamamn, Kurban BayramTnda kurban kesememenin derin üzüntüsünü yaşamaktadır. Bayramlar, emekliler için sevinç ve huzur günü olmaktan çıkmış; mahcubiyetin, eksikliğin ve yoksulluğun daha görünür hale geldiği günlere dönüşmüştür. Bu durum, yalnızca ekonomik değil; aynı zamanda insan onurunu zedeleyen bir tabloyu ifade etmektedir. Sosyal devlet ilkesi, yurttaşların özellikle yaşlılık döneminde insanca yaşam koşullarına sahip olmasını güvence altına almayı zorunlu kılar. Emeklilerin yıllarca ödedikleri primlerin karşılığında bayram günlerinde dahi temel ihtiyaçlarım karşılayamaz durumda olmaları, bu ilkenin açık ihlalidir. Bu Kanun Teklifi ile; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında emeklilere ödenen bayram ikramiyesinin, asgari ücret düzeyine yükseltilmesi amaçlanmaktadır. Böylece bayram ikramiyesi, eriyen bir sembolik ödeme olmaktan çıkanlarak, emeklilerin ekonomik ve sosyal yaşamına gerçek anlamda katkı sunan bir sosyal destek haline getirilecektir. Bu düzenleme ile; emeklilerin bayram dönemlerinde artan harcamalanm karşılayabilmeleri, barınma ve gıda başta olmak üzere temel ihtiyaçlarını bir nebze olsun rahatlatabilmeleri, en önemlisi de bayramları mahcubiyetle değil onurla karşılayabilmeleri hedeflenmektedir. Sosyal adaletin, gelir dağılıımnda hakkaniyetin ve insan onuruna yakışır yaşam koşullarının tesisi açısından söz konusu düzenleme zorunlu hale gelmiştir. Bu nedenlerle, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda değişiklik yapılması amacıyla işbu Kanun Teklifi hazırlanmıştır. 'P