Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Antalya ilinde 22 Ocak 2026 tarihi ve devamında meydana gelen aşırı yağışlar. Kumluca, Demre ve Kaş ilçeleri başta olmak üzere çok sayıda yerleşim yerinde sel ve taşkınlara yol açmış, vatandaşlarımızın konut, işyeri, tarla ve barınak gibi malvarlıklarında önemli zararlar meydana getirmiştir. Aynı afet, tarımsal üretimin ana omurgasını oluşturan sera alanları, ekili tanm arazileri, ürünler, tarımsal ekipman ve üretim altyapısı üzerinde ağır kayıplar doğurarak, bölgede geçimini tarımdan sağlayan kesimlerin yaşam ve üretim düzenini doğrudan sarsmıştır. Afetlerin, yalnızca o yılın ürün kaybı olarak görülmesi mümkün değildir. Sel ve taşkınlar üretim döngüsünü kesintiye uğratmakta, çiftçinin nakit akışını bozmakta, girdi maliyetlerinin yükseldiği koşullarda borçluluğu artırmakta ve üretimden kopuş riskini büyütmektedir. Bu süreç, yalmzca çiftçiyi değil, tarımsal tedarik zincirini, istihdamı ve gıda arz güvenliğini de doğrudan etkilemektedir. Mer'i mevzuat, umumi hayata müessir afetler dolayısıyla yapılacalc yardımlar ile tabii afetlerden zarar gören çiftçilere yapılacak yardımlan düzenlemektedir. Ancak olağanüstü afet şartlarında hızlı, kapsayıcı ve üretimi sürdürülebilir kılacak tedbirlerin uygulanmasında bazı boşluklar ortaya çıkabilmektedir. Özellikle tarımsal zararların telafisinde, yalnızca sigortalı üreticiler üzerinden yürüyen mekanizmalar, afetin büyüklüğü ve çiftçilerin ekonomik kırılganlığı dikkate alındığında yeterli koruma sağlamamaktadır. Bu nedenle, afet bölgesi ilan edilen yerlerde sigortalı olsun olmasın zarar gören tüm çiftçilere devlet desteği sağlanması bir zorunluluktur. Diğer yandan, afet sonrası dönemde çiftçilerimizin karşı karşıya kaldığı en kritik sorunlardan biri borç baskısıdır. Ziraat Bankası, Tarım Kredi Kooperatifleri ve diğer bankalar aracılığıyla kullandırılmış tarımsal kredilerin vade ve taksit yükümlülüklerinin aynen devam etmesi, afetten dolayı gelirini kaybeden üreticiyi daha da kırılgan hale getirmektedir. Bu durum yeniden üretime dönüşü engelleyerek kamu yararıyla bağdaşmayan sonuçlar doğurmaktadır. Söz konusu sebepten ötürü çiftçilerimizin kredi borçlarının faiz tahakkuk ettirilmeksizin en az bir yıl ertelenmesi, üretimin sürdürülebilirliği açısından zorunludur. Ayrıca tabii afetlerden zarar gören çiftçilerin SGK ve GSS prim borçlanmn ertelenmemesi hem sosyal güvenlik kapsamını zayıflatmakta hem de zaten gelir kaybına uğramış bir meslek grubunu daha derin bir yoksulluk riskiyle karşı karşıya bırakmaktadır. Sağlık güvencesinin sürdürülmesi, sosyal devlet ilkesinin doğal bir gereği olduğu gibi, üreticinin mesleğini sürdürebilmesinin de ön koşuludur. Öte yandan, Antalya'da neredeyse her yıl tekrarlayan sel ve taşbnlarm önemli bir nedeni altyapı eksiklikleridir. Dere ıslahlarımn Taşkın ve Rüsubat Kontrolü Yönetmeliği'ne uygun biçimde hızla yapılması ve elektrik başta olmak üzere altyapının çağın gereklerine uygun şekilde iyileştirilmesi, afetlerin etkisini azaltacak kalıcı tedbirlerdir. Bu Kanun Teklifi ile, 7269 sayılı Kanun kapsamında afet bölgesi ilanı ve yurttaşların zararlanna ilişkin yardım mekanizmalarının işletilmesi, 2090 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olup olmadığına bakılmaksızın çiftçilere devlet desteği verilmesi ve kredi borçlanmn faizsiz ertelenmesi, 5510 sayılı Kanun kapsamında SGK ve GSS prim borçlarının ertelenmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca altyapı iyileştirmeleri ve dere ıslahının gecikmeksizin yapılmasına yönelik yükümlülük açıkça hükme bağlanmaktadır. Eposta: ugu}\poyraz@tbmm,gov.tr TBMM, Ana Bina 2, Kat No: 511 Çankaya/ANKARA