Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları, sigortalımn statüsüne göre farklı prim gün sayılan öngörmektedir. Aynı sosyal güvenlik sistemi içerisinde yer almalarına rağmen, 4/1-a kapsamında sigortalı sayılanlar için yaşlılık aylığına hak kazanmak açısından 7200 prim günü yeterli görülürken; 4/1-b kapsamında yer alan sigortalılar için bu süre 9000 prim günü olarak uygulanmaktadır. Bu durum, uzun yıllardır özellikle esnaf ve sanatkârlar başta olmak üzere Bağ-Kur'lular açısından yapısal bir eşitsizlik doğurmaktadır. Türkiye'de esnaf ve küçük işletmeler, ekonomik dalgalanmalara en açık kesimlerin başında gelmektedir. Geliri düzensiz olan, çoğu zaman kendi primini kendi ödemek zorunda kalan esnaf, yüksek prim gün şartı nedeniyle emekliliğe erişimde ciddi güçlüklerle karşı karşıya kalmaktadır. Aym işi yapan, aynı şehirde çalışan ve benzer gelir düzeyine sahip bir SSKTı ile bir Bağ-Kur'lunun yalmzca sigortalılık statüsü nedeniyle 1800 gün daha fazla prim ödemeye zorlanması, sosyal güvenlik sisteminin hakkaniyet ve eşitlik ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Bu eşitsizlik, sadece bireysel bir mağduriyet alanı değil; aynı zamanda sosyal güvenlik sistemine olan güveni zedeleyen, kayıt dişiliği teşvik eden ve emeklilik hakkını fiilen erişilemez hâle getiren bir soruna dönüşmüştür. Nitekim Sosyal Güvenlik Kurumu'nun kendi bilgilendirme tablolarmda dahi, 4/1-b kapsamındaki sigortalılar için 9000 prim günü şartımn sürdüğü açıkça görülmektedir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 14 Mayıs 2023 Genel Seçimleri öncesinde yaptığı açıklamalarda, küçük esnafın prim ödeme gün sayısımn SSK'lılarla eşitlenerek 7200 güne indirileceğini kamuoyuna açık bir şekilde ifade etmiş; bu düzenlemeden yaklaşık 1 milyon esnafm yararlanacağım belirtmiştir. Seçim sürecinde verilen bu söz, esnaf kesiminde ciddi bir beklenti oluşturmuş; seçim sonrasında da Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından farklı tarihlerde yapılan açıklamalarla düzenlemenin hayata geçirileceği yönünde irade beyanları tekrarlanmıştır. Buna rağmen, aradan geçen süreye karşın söz konusu düzenleme kanunlaşmaımş; BagKur'luların prim gün sayısı fiilen 7200'e düşürülmemiştir. Hatta Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu görüşmelerinde dahi, Bağ-KurTuların prim gün sayısımn hâlen 9000 olduğu hususu tutanaklara açıkça yansımıştır. Bu durum, verilen söz ile mevcut hukuki durum arasındaki uyumsuzluğu daha görünür hâle getirmiştir. Bu Kanun Teklifi ile amaçlanan; seçim sürecinde açıkça dile getirilen vaa^iri^ayatg.,, geçirilmesi, esnafın yıllardır biriken mağduriyetinin giderilmesi ve aym sosyal güvenli^^emı 19 Tel.: 0312 420 57 70-71 Faks: 0312 420 21 85 e-posta: askin.genc@tbmm.gov.tr Adres: Devlet Mah. TBMM Halkla İlişkiler Binası 5. Kat E Blok Oda No: 501 Çankaya/Ankara m Aşkın GENÇ Kayseri Milletvekili Milli Savunma Komisyonu Üyesi İçinde yer alan sigortalılar arasında prim gün şartı bakımından adaletin sağlanmasıdır. Teklif, yalmzca esnafi değil, 4/1-b kapsamında yer alan tüm sigortalılan kapsayacak şekilde düzenlenmiş; böylece hem uygulamada tereddüt yaratılmasmm hem de yeni eşitsizlik alanları doğmasımn önüne geçilmiştir. Teklifte yaş şartlarına dokunulmamış; yalnızca prim gün sayısı bakımından 4/1-a ve 4/1b sigortalıları arasmdaki fark ortadan kaldırılmıştır. Aynca geçiş hükmüyle, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte gerekli prim gününü tamamlamış olanların hale kaybına uğramaması güvence altına alınmıştır. Sonuç olarak bu Kanun Teklifi; esnafın alm terine, verilen sözlere ve sosyal güvenlikte eşitlik ilkesine sahip çıkan; sade, açık ve uygulanabilir bir düzenleme getirmeyi amaçlamaktadır. •T 1923 Tel: 0312 420 57 70-71 Faks: 0312 420 21 85 e-posta: askin.genc@tbmni.gov.tr Adres: Devlet Mah. TBMM Halkla İlişkiler Binası 5. Kat E Blok Oda No: 501 Çankaya/Ankara ■s.. Ö2£ih Aşkın GENÇ Kayseri Milletvekili Milli Savunma Komisyonu Üyesi