Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
2012 verilerine göre ülkemizde, 103 Devlet Üniversitesi, 65 vakıf üniversitesi,
7 vakıf meslek yüksekokulu ve 13 diğer yükseköğretim kurumu olduğu
belirtilmektedir. Türkiye'de ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde eğitim alan yüz
binlerce yurttaşımız bulunmaktadır. Türkiye'nin iyi eğitim alan, bilime ve ülkesine
katkı sağlayan gençlere ihtiyacı olduğu yadsınamaz bir gerçektir. Bu bakımdan
Devlet ve Vakıf Üniversitelerinde alanlarında yetişmiş, dünyadaki meslektaşları ile
bilimsel anlamda rekabet edebilecek ve yardımlaşabilecek öğretim elemanlarına
ihtiyaç vardır. Yeni açılan birçok Devlet Üniversitesinde akademik kadroların eksikliği
bilinen bir gerçektir.
Ancak, 'Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya
Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin
Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 7. Maddesinde, “Araştırma Görevlisi
kadrosuna başvurabilmek için 35 yaşından gün almamış olmak gerekir” koşulu
yer almaktadır.
Buna göre, üniversiteden mezun olduktan sonra kendi olanaklarıyla yabancı
dil yeterliliğini sağlayan, yüksek lisansını tamamlayan ve doktora tezini bitirmek üzere
olan bir araştırma görevlisi adayı, 35 yaşından 1 gün dahi almış olsa araştırma
görevlisi olamamaktadır. Bunun yanında örneğin 34 yaşında olup İngilizce yeterliliğini
henüz sağlayamamış, herhangi bir yüksek lisans programına bile başlamamış bir
kişiye araştırma görevlisi olma yolu açılmaktadır. Bu çok büyük bir haksızlıktır. Fırsat
eşitliğine aykırı bir uygulamadır. Zira bu örnekte olduğu gibi 34 yaşında araştırma
görevlisi olan bir kişinin yüksek lisans ve doktora eğitimlerini tamamlayıp yardımcı
doçent adayı haline gelmesi 40 yaşını geçecek iken, yüksek lisansını tamamlamış
doktora tezini bitirmek üzere olan 35 yaşındaki bir kişi 36 yaşında Yardımcı Doçent
adayı olabilecektir. Bu açıdan kamu yararına da Anayasaya da açık bir aykırılık söz
konusudur. Çünkü Anayasanın 70. Maddesine göre ise, “Her Türk, kamu
hizmetlerine girme hakkına sahiptir. Hizmete alınmada, görevin gerektirdiği
niteliklerden başka hiçbir ayırım gözetilemez.” Dolayısıyla görevin gerektirdiği
nitelikleri taşıyan bir kişiye yaşı nedeniyle ayrımcılık yapılamaz.
Öte yandan Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı'nın uygulamaya girmesiyle
araştırma görevlisi kadrolarına yapılan atamalarda objektif kriterler getirilmiş, bu
programın uygulamaya girmesinden önce sübjektif kriterlere göre yapılan sınavlarda
haksızlığa uğrayarak ideali olan akademisyenliğe adım atamayan Kişiler. 35 yaşını da
geçmiş oldukları için ÖYP programından yararlanamamışlardır.
elamanı temininde bunca güçlük yaşanırken, söz konusu aşamaları kendi
olanaklarıyla tamamlayan veya tamamlamak üzere olan bir kişiyi 35 yaşından gün
aldı diye sistemin dışına atmanın eşitlikle, adaletle, hukukla bağdaşması mümkün
olmadığı gibi kamu yararıyla da bağdaşması mümkün değildir.
Sonuç olarak araştırma görevliliğine girişte lisans mezunları için, “35 yaşından
gün almamış olmak” şartının aynen korunması fakat yüksek lisans mezunu olanlar
için bu şartın “38 yaşından gün almamış olmak” şeklinde değiştirilmesi ülkemizin
nitelikli insan gücünün üniversitelere kazandırılması ve Anayasa'nın eşitlikle ilgili 10.
ve 70. maddelerine uyulması açısından büyük bir önem arz etmektedir.