Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Tarım sektörü, gıda güvencesinin sağlanması, kırsal kalkınmanın sürdürülebilirliği ve
ülke ekonomisinin dengeli gelişimi açısından stratejik bir öneme sahiptir. Üretimin devamlılığı
ise büyük ölçüde çiftçilerin finansmana erişim imkanlanna bağlıdır. Özellikle girdi
maliyetlerinin hızla arttığı, iklim krizinin tarımsal üretim üzerindeki etkilerinin derinleştiği ve
üretici gelirlerinin giderek daraldığı mevcut koşullarda çiftçilerin uygun maliyetli kredi
imkanlanna erişimi hayati bir destek mekanizmasıdır.
Bu nedenle uzun yıllardır T.C Ziraat Bankası A.Ş, Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ve Tarım
Kredi Kooperatifleri aracılığıyla üreticilere sağlanan Hazine destekli sübvansiyonlu yatınm ve
işletme finansman araçlan, tanmsal üretimin sürdürülmesi bakımmdan temel araçlardan biri
olmuştur. Bu kapsamda sağlanan kaynaklar; küçük ve orta ölçekli üreticinin üretimden
kopmasım engelleyen, tanmsal faaliyetlerin devamım sağlayan ve gıda arz güvenliğini koruyan
kamusal bir politika niteliği taşımaktadır.
Ancak 2026 yılı Ocak ayı itibariyle SGK prim borcu ve vadesi geçmiş vergi borcu
bulunan çiftçilerimizin kamu bankalan ve Tarım Kredi Kooperatifleri üzerinden Hazine
destekli sübvansiyonlu kredilerden faydalanma olanaklan ortadan kaldmlmış ve bu durum
tanm sektöründe ciddi bir finansman darboğazı yaratmıştır.
Oysa Türkiye'de çiftçilerin önemli bir bölümü zaten artan üretim maliyetleri, düşük
ürün fiyatları ve pazarlama sorunları nedeniyle ciddi bir borç yükü altında üretim yapmaya
çalışmaktadır. Girdi fiyatlarmm hızla arttığı, gübre, mazot, yem ve enerji maliyetlerinin üretici
üzerindeki baskısmm ağırlaştığı bir dönemde, üreticilerin krediye erişimini kısıtlayan bu
düzenleme, tanmsal üretimin sürdürülebilirliğini daha da zayıflatmaktadır.
Kamuya borcu bulıman üreticilerin sübvansiyonlu kredilerden yararlanma imkâmmn
engellenmesi; üretim kapasitesinin daralmasına, çiftçilerin üretimden çekilmesine ve kırsal
bölgelerde ekonomik kırılganlığm artmasına yol açabilecek niteliktedir. Tanmsal üretimde
yaşanabilecek daralma ise yalmzca üreticileri değil, doğrudan doğruya toplumun tamamım
etkileyen bir gıda arzı sorunu yaratma riski taşımaktadır.
Öte yandan söz konusu düzenleme, kamu alacaklannm tahsilini kolaylaştıran bir
mekanizma olmaktan da uzaktır. Aksine, üretimden kopan veya finansmana erişemeyen
çiftçilerin kamuya olan borçlanm ödeme kabiliyeti daha da zayıflamaktadır. Bu nedenle
üreticinin üretim yapma kapasitesini desteklemek, kamu alacaklannm sürdürülebilir biçimde
tahsil edilmesi bakımmdan da daha rasyonel bir yaklaşım oluşturmaktadır.
Devletin tanm sektörüne yönelik politikalarmm temel amacı; üreticiyi cezalandırmak
değil üretimde tutmak, üretim kapasitesini artırmak ve gıda güvenliğini sağlamaktır. Kamu
destekli kredi mekanizmalanmn üreticiler için erişilebilir ve sürdürülebilir olması bu
politikamn en önemli araçlanndan biridir.
İş bu teklif ile; kamuya borcu bulunan çiftçilerin T.C Ziraat Bankası A.Ş., Ziryt Katılım
Bankası A.Ş. ve Tanm Kredi Kooperatifleri aracılığıyla üreticilere sağlanan
sübvansiyonlu yatmm ve işletme finansman araçlanndan faydalanmE
engellerin kaldmlması ve üreticilerin finansmana erişimi yemden sağlanmasıi
ine de
M
akt
192