Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Tarımsal üretimin sürdürülmesinde petrol ve petrol ürünleri, pek çok sektörde
olduğu gibi yaşamsal öneme sahiptir. 28 Şubat 2026 tarihinde başlayan ABD-
îsrail-îran Savaşı sırasında Hürmüz Boğazı'mn gemi geçişlerine kapatılması, hem
yakıt maliyetini hem de gübre maliyetlerini artırarak, dünya çapmdaki tarım
üreticileri için maliyetlerin jûikselmesine sebep olmuştur. Birleşmiş Milletler
Gıda ve Tarım Örgütünün vurguladığı gibi, Hürmüz Boğazından uluslararası
ticarete konu olan gübrenin yüzde 30'unun, petrolün jmzde 35'im, sıvılaştırılmış
doğal gazın yüzde 20'si geçmekteydi. Su yolunun kapatılması sonucunda Orta
Doğu granüllü üre fiyatları yüzde 19, Mısır granüllü üre fiyatları yüzde 28
oranında arttı. BM Kalkınma ve Ticaret Örgütü ise 27 Şubat-9 Mart arasında
petrol fiyatlarının yüzde 27, doğal gaz fiyatlarmm ise yüzde 74 oranında arttığını;
doğal gaz fiyatlarının ve azotlu gübre fiyatlarmm birbirine bağlı olarak yükselip
azalma eğiliminde olduğunu vurgulamıştır. Stratejik ve Uluslararası Araştırmalar
Merkezi, Hürmüz Boğazı ve çevresindeki bölgenin dünya kükürt ticaret ve
üretiminin yüzde 45'ini, fosfatlı gübre ticaretinin yüzde 20'sini kapsadığını;
küresel üre ihracatının yüzde 35'inin, küresel gübre ihracatımn da yüzde 20'sini
doğrudan etkilediğini hesaplamıştır.
Pek çok ülke, bu koşullarda gıda güvenliğini sağlayabilmek için tedbirler
almışlardır. Sırbistan petrol ihracatına kısıtlama getirmiş, ardından bunlarm
süresini uzatmış; Romanya standart dizel üzerindeki tüketim vergisini düşürmüş,
fiyat artışlarından elde edilecek haksız kazançların da bir "dayamşma fonu"na
aktarılması için özel bir vergi uygulamaya karar vermiştir, ispanya'da ise 30
Haziran'a kadar mazotta litre başına 20 cent sübvansiyon uygulanmasına, Avrupa
Birliği Ortak Tanm Politikası'na üye olsun olmasın tüm çiftçilere toplam 500
milyon euro tutarında gübre alım desteği ödenmesine karar verilmiştir.
Bu kanun teklifiyle, tarım üreticilerinin girdi maliyetleri karşısında uğrayacağı
zararı ortadan kaldırmak, böylece hem üreticinin hem de tüketicinin mağdur
olmasına engel olacak biçimde, tarımsal üretimde kullanılan akaryakıt ürünlerine
KDV ve ÖTV muafiyeti sağlanması amaçlanmaktadır.
23