Irak Kürdistan Bölgesi'nde Kürt Halkına Yönelik Gerçekleştirilen Enfal Katliamlarının "Soykırım" Olarak Tanınması Hakkında Kanun Teklifi

20. yüzyılın en karanlık sayfalanndan biri olan Enfal Katliamları, Irak'ta Baas rejimi tarafından 1986-1989 yılları arasında Kürt halkına karşı yürütülen sistematik bir imha politikasıdır. Saddam Hüseyin iktidarımn özellikle 1979 sonrasında benimsediği güvenlikçi ve inkârcı siyaset, Kürtleri kolektif bir özne olarak ortadan kaldırmayı hedefleyen topyekûn bir saldırı stratejisine dönüşmüştür. "Enfal" adı altında yürütülen askeri operasyonlar; kimyasal silah kullanımı, toplu infazlar, zorla yerinden etmeler, köylerin yakılıp yıkılması, sivillerin toplama kamplannda tutulması ve kadınlara yönelik ağır insan hakları ihlalleriyle birlikte bir halkı fiziksel, kültürel ve demografik olarak yok etmeyi amaçlamıştır. Resmî ve bağımsız kaynaklara göre dört yıla yayılan bu süreçte binlerce Kürt yerleşim yeri haritadan silinmiş, bir milyondan fazla insan zorla göç ettirilmiş, yaklaşık 180-200 bin sivil yaşamını yitirmiştir. 16 Mart 1988'de Halepçe'de gerçekleştirilen kimyasal saldırı, Enfal sürecinin en görünür ve en trajik halkasıdır; ancak Enfal yalmzca Halepçe'den ibaret değildir. Germiyan'dan Behdinan'a, Soran'dan Kerkük kırsalına kadar uzanan geniş bir coğrafyada Kürt varlığı sistematik biçimde hedef alınmıştır. Bu yönüyle Enfal, münferit bir savaş suçu değil; Birleşmiş Milletler Soykırımın Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi'nde tanımlanan unsurları karşılayan, belirli bir etnik topluluğu kısmen ya da tamamen yok etmeye dönük örgütlü bir devlet pratiğidir. Irak Yüksek Ceza Mahkemesi 2010 yılında Halepçe'yi ve Enfal saldınlanm "soykınm" olarak tamımş; Irak Parlamentosu ve Irak Kürdistan Bölgesi Parlamentosu da bu yönde karar almıştır. Birleşik Krallık, İsveç ve Norveç parlamentoları Enfal'i "Kürt soykınmı" olarak kabul eden kararlar almış; uluslararası insan hakları örgütleri ve hukuk çevreleri de Enfal'in soykırım niteliğine dikkat çekmiştir. Bu kararlar yalnızca hukuki bir tespit değil, aym zamanda insanlık vicdamnm geç de olsa verdiği bir hükmün ifadesidir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, insanlığa karşı işlenen suçlar konusunda tarihsel sorumluluğu olan bir yasama organıdır. Kürt halkının önemli bir bölümünün Türkiye Cumhuriyeti yurttaşı olduğu gerçeği göz önünde bulundurulduğımda, Enfal Katliamlarının soykırım olarak tamnması yalmzca dış politikaya ilişkin sembolik bir adım değildir. Bu adım, aym zamanda Türkiye'de birlikte yaşama iradesinin güçlendirilmesi, geçmiş acılar karşısında adalet duygusunun tesis edilmesi bakımından da önem taşımaktadır. Halkların acılan arasında hiyerarşi kurmayan, insanlık suçlanm açıkça mahkûm eden bir tutum; demokratik toplum idealinin gereğidir. Ejofarin soykırım olarak tanınması, geçmişte yaşanan büyük bir insanlık suçunun inkâr edilmemesi, mağdurların amsına saygı gösterilmesi ve benzer suçların bir daha yaşanmaması için güçlü bir irade beyamdır. Bu tamma, insan haklan hukukunun ve vicdani sorumluluğun gereğini yerine getirmek için yapılmalıdır. Bu nedenle, 1986-1989 yılları arasında Irak'ta Kürt halkına karşı yürütülen Enfal Katliamlanmn Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından "Soykırım" olarak tamnması; insani, hukuki ve ahlaki bir zorunluluktur. Bu teklif, geçmişle yüzleşmenin, adalet duygusunu diri tutmamn ve halklann eşitliği temelinde banş içinde bir gelecek kurma iradesinin ifadesidir. IRAK KURDISTAN BÖLGESİ'NDE KÜRT HALKINA YÖNELİK