Kanun teklifi · 2/3739 · Komisyonda
Turistlere ve Tüketicilere Yönelik Fahiş Fiyat Uygulaması, Hileli Hizmet Sunumu ve Dolandırıcılığın Önlenmesi ile Türk Ceza Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi
Teklif ile turistlere ve tüketicilere yönelik fahiş fiyat, hileli hizmet sunumu ve dolandırıcılık fiillerinin önlenmesi amaçlanmaktadır.
TBMM kaydındaki özet.
İlk imza
Lütfü Türkkan
İYİ Parti · Kocaeli
Komisyon süreci
- 22 HAZİRAN 2026Sunuldu
- ESAS KOMİSYONSanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji KomisyonuGeliş 23 Haziran 2026 · Komisyonda
- TALİ KOMİSYONAdalet KomisyonuGeliş 23 Haziran 2026 · Komisyonda
- TALİ KOMİSYONBayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm KomisyonuGeliş 23 Haziran 2026 · Komisyonda
Genel gerekçe
Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Türkiye, dünyanın en önemli turizm destinasyonlanndan biridir. Turizm gelirleri ülke
ekonomisi, istihdam, döviz girdisi, tamtım ve hizmet sektörü açısından stratejik öneme sahiptir.
Turizmin sürdürülebilirliği ise yalnızca doğal güzelliklere, tarihi mirasa ve konaklama
kapasitesine değil, aynı zamanda ziyaretçilerin güvenli, adil ve saygın bir hizmet deneyimi
yaşamasma bağlıdır.
Son yıllarda başta büyükşehirler, havalimanlan, tarihi ve turistik merkezler, sahil bölgeleri ve
yoğun ziyaretçi alanlan olmak üzere; taksi, restoran, kafe, konaklama, döviz bürosu, turizm
rehberliği, hediyelik eşya ve benzeri hizmet alanlarında turistlere ve tüketicilere yönelik fahiş
fiyat uygulamaları, hileli fatura düzenlemeleri, güzergâh uzatma, gizli komisyon alma, yamitıcı
tanfe gösterme ve gerçeğe aykırı hizmet bedeli tahsil etme fiilleri kamuoyunda sıkça gündeme
gelmektedir.
Bu fiiller yalmzca bireysel tüketici mağduriyeti yaratmamakta; Türkiye'nin uluslararası turizm
itibanna, hizmet sektörüne duyulan güvene, dürüst esnaf ve işletmelerin rekabet gücüne ve
ülke ekonomisine de zarar vermektedir. Birkaç kötü niyetli işletme veya hizmet sağlayıcmın
eylemi, milyonlarca dürüst esnafın emeğini ve Türkiye'nin turizm markasmı
gölgeleyebilmektedir.
Mevcut mevzuatta fahiş fiyat ve tüketici mağduriyetlerine karşı çeşitli idari yaptmmlar
bulunmakla birlikte, kasıtlı, sistematik ve hileli biçimde turistlerin veya tüketicilerin mağdur
edilmesi halinde mevcut yaptınmlann caydıncılığı tartışmalıdır. Özellikle yabancı turistlerin
ülkeyi, dili, güzergâhlan, fiyat tarifelerini ve yerel piyasa koşullarım bilmemesinden
faydalamlarak işlenen fiillerde, olay salt idari kabahat olarak değil, hile ve güven istismarına
dayalı bir ekonomik suç olarak değerlendirilmelidir.
Bu teklifin amacı, ticari hayatı cezalandırmak değil; dürüst esnafı korumak, tüketici güvenini
güçlendirmek, turistlere yönelik suistimalleri önlemek ve Türkiye'nin turizm itibanm güvence
altına almaktn.
Maddeler
19 madde · gerekçesiyle birlikteMadde 1
Bu Kanunun amacı; yabancı turistler başta olmak üzere tüketici ve yolculan hedef
alan fahiş fiyat uygulamalanm, hileli fatura ve ücret tahsilatlanm, güzergâh uzatma, yamitıcı
tarife, gizli komisyon ve benzeri aldatıcı eylemlerle gerçekleştirilen ekonomik suistimalleri
Önlemek; bu eylemlere ilişkin cezai, idari ve mesleki yaptınmlan caydırıcı düzeye çıkarmak
ve denetim altyapısım güçlendirmektir.
Gerekçe: Kanunun amacı belirlenmektedir. Turistlere ve tüketicilere yönelik fahiş fiyat,
hileli hizmet sunumu ve dolandırıcılık fiillerinin önlenmesi hedeflenmektedir.
Madde 2
Bu Kanun; Türkiye Cumhuriyeti sımrlan içinde faaliyet gösteren taşıma hizmeti
sağlayıcılarım, taksi, servis, turizm taşımacılığı ve benzeri hizmetleri, konaklama tesislerini,
restoran, kafe ve yiyecek-içecek işletmelerini, döviz bürolarım, para transferi ve ödeme hizmeti
sağlayıcılarım, turizm rehberlerini, tur operatörlerini, seyahat acentalanm, hediyelik eşya ve
perakende satış yerlerini ve tüketiciye mal veya hizmet sunan diğer ticari işletmeleri kapsar.
Gerekçe: Kanunun kapsamı düzenlenmektedir. Taşıma, konaklama, yiyecek-içecek, döviz,
tunzm rehberliği, hediyelik eşya ve diğer hizmet işletmeleri kapsama alınmaktadır.
Madde 3
Bu Kanunun uygulanmasında;
a) Fahiş fiyat: Yetkili makamca belirlenen tarife, ilan edilen liste fiyatı veya emsal fiyatın yüzde
otuzunu aşan ücret talep veya tahsilatını; tarife ya da liste fiyatı bulunmayan durumlarda aynı
hizmet veya mal için yerel piyasada uygulanan olağan fiyatm iki katım aşan her türlü ücret
talep veya tahsilatını,
b) Yabancı turist: Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan ve turistik, ticari, kültürel, sağlık,
eğitim veya benzeri seyahat amacıyla Türkiye'de bulunan gerçek kişiyi,
c) Hileli fatura veya fiyat belgesi: Hizmetin gerçek bedeliyle örtüşmeyen, yanıltıcı, anlaşılmaz,
gerçeğe aykırı, boş, geriye dönük düzenlenmiş veya fiilen sunulmayan hizmet ya da mal
kalemleri içeren belgeyi,
ç) Sistematik eylem: Aym fail, işletme veya organizasyon tarafından bir takvim yılı içinde üç
veya daha fazla kez tekrarlanan ya da birden fazla mağdura yönelik gerçekleştirilen eylemi,
d) Güzergâh uzatma: Taşıma hizmeti sırasmda başlangıç ve vanş noktası arasındaki makul ve
olağan güzergâhın kasıtlı olarak uzatılmasmı,
e) Denetim Birimi: Ticaret Bakanlığı bünyesinde kurulan Turizm ve Hizmet Sektörü Tüketici
Koruma Denetim Birimi'ni, ifade eder.
Gerekçe: Kanunda kullamlan fahiş fiyat, yabancı turist, hileli fiyat belgesi, sistematik eylem
ve güzergâh uzatma gibi kavramlar tanımlanmaktadır.
Madde 4ekliyor5237 sayılı
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 158'inci maddesinin birinci fıkrasına
aşağıdaki bent eklenmiş ve maddeye aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
"1) Yabancı uyruklu kişilerin ülkeyi, dili, coğrafyayı, fiyat tarifelerini veya yerel piyasa
koşullanm bilmemesinden; turistik bölgede bulunmasından ya da taşıma, konaklama, yemeiçme, döviz işlemi, rehberlik veya benzeri zorunlu hizmetlere olan fiili bağımlılığından
yararlanmak suretiyle. Bu bent kapsamındaki suçun işlenmesi halinde hapis cezasınm alt sımn
dört yıldan, adli para cezası ise suçtan elde edilen menfaatin üç katmdan az olamaz."
"(4) Birinci fikranm (i) ve (m) bentlerinde sayılan hallerin; taşıma hizmeti sağlayıcıları,
konaklama tesisleri, yiyecek-içecek işletmeleri, turizm rehberleri, tur operatörleri, seyahat
acentaları, döviz büroları, para transferi ve Ödeme hizmeti sağlayıcilan, hediyelik eşya satıcıları
veya turistik bölgelerde faaliyet gösteren ticari işletmeler tarafından işlenmesi halinde dört
yıldan on iki yıla kadar hapis ve suçtan elde edilen menfaatin dört katmdan az olmamak üzere
adli para cezasına hükmolunur.
(5) Fiilin sistematik biçimde işlenmesi halinde altı yıldan on beş yıla kadar hapis ve suçtan elde
edilen menfaatin beş katından az olmamak üzere adli para cezasına hükmolunur.
(6) Bu fıkra kapsammdaki suçlarda uzlaştırma hükümleri uygulanmaz ve hükmün
açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez.
(7) Taşıma hizmeti sırasında başlangıç ve vanş noktası arasmdaki olağan güzergâhı kasıtlı
olarak uzatan, taksimetreyi veya dijital ücretlendirme sistemini hileyle manipüle eden, gerçek
dışı ücret tarifesi uygulayan, yolcuyu yamitıcı güzergâha yönlendiren veya talep edilmeyen
güzergâhı menfaat temini amacıyla kullanan kişi, eylemin hileli davranış niteliği taşıması
halinde bu madde kapsamında cezalandınlır."
Gerekçe: Türk Ceza Kanunu'nun nitelikli dolandıncılık maddesine yabancı turistlerin
bilgisizliğinden veya zorunlu hizmetlere bağımlıhğmdan yararlamiması hali eklenmektedir.
Turizm ve hizmet sektöründe işlenen sistematik dolandırıcılık fiilleri için artırılmış ceza
öngörülmektedir. Taşıma hizmetlerinde güzergâh uzatma, taksimetre hilesi ve gerçeğe aykırı
ücret tarifesi uygulanması nitelikli dolandıncılık kapsamında düzenlenmektedir.
Madde 5
Bu Kanun kapsammdaki suçların iki veya daha fazla kişi tarafından birlikte
işlenmesi, belirli bir bölge veya mekânda alışılagelmiş faaliyet olarak sürdürülmesi, örgütlü
hareket edilmesi veya birden fazla mağdura karşı işlenmesi halinde ceza yarı oramnda artmlır.
Bu suçlarm işlenmesinde kullanılan araç, dijital sistem, taksimetre, ödeme cihazı, belge veya
diğer gereçler hakkında genel hükümlere göre müsadere hükümleri uygulanır.
Gerekçe: Fiilin örgütlü, sistematik veya alışılagelmiş bir faaliyet olarak işlenmesi halinde
cezamn artıniması öngörülmektedir.
Madde 6
Bu Kanun kapsamındaki eylemlerin idari nitelikte olduğunun tespiti halinde
Ticaret Bakanlığı tarafından aşağıdaki yaptınmlar uygulamr:
a) İlk tespitte; işletmeye otuz günden altmış güne kadar geçici faaliyet durdurma, fahiş fiyat
farkımn on katı tutannda ve elli bin Türk lirasmdan az olmamak üzere idari para cezası
uygulamr.
b) Bir yıl içinde ikinci tespitte; işletme belgesi, ruhsatı veya çalışma izni altmış gün süreyle
askıya alınır, fahiş fiyat farkımn yirmi katı tutannda idari para cezası uygulamr ve işletme beş
yıl süreyle kamu desteklerinden, teşviklerden ve devlet destekli turizm programlarmdan
yararlandınimaz.
c) iki yıl içinde üçüncü veya sonraki tespitlerde; işletme ruhsatı ve turizm belgesi iptal edilir,
işletme Turİ2an Kara Listesi'ne alınır ve Cumhuriyet başsavcılığına suç dujmrusunda
bulunulur.
Gerekçe: Fahiş fiyat ve hileli hizmet uygulamalanna ilişkin idari yaptınmlar
düzenlenmektedir.
Madde 7
Taksi, dolmuş, servis aracı, turizm taşımacılığı ve benzeri taşıma hizmetlerinde
bu Kanun kapsamındaki ihlallerin tespiti halinde;
a) İlk ihlalde çalışma izni altmış gün süreyle askıya alınır ve fahiş fiyat farkının on katı tutannda
idari para cezası uygulanır.
b) Bir yıl içinde ikinci ihlalde çalışma izni iptal edilir ve ilgili araç plakası ticari faaliyetten
men edilir.
c) Güzergâh uzatma, taksimetre hilesi veya dijital ücretlendirme manipülasyonunun araç
kayıtlan, kamera, GPS veya benzeri sistemlerle tespiti halinde araç derhal geçici olarak
trafikten men edilir.
ç) Fiilin cezai nitelik taşıdığı hallerde Cumhuriyet başsavcılığına suç du5aırusunda bulunulur.
Gerekçe: Taksi, servis, turizm taşımacılığı ve benzeri taşıma hizmetleri için özel yaptırımlar
getirilmektedir.
Madde 8
Döviz büroları, para transferi hizmeti sunan işletmeler ve ödeme hizmeti
sağlayıcılan tarafından gerçeğe aykın kur uygulama, gizli komisyon kesintisi, yamitıcı işlem
gerçekleştirme veya belgesiz tahsilat yapılması halinde;
a) Mağdur zaranmn on katı tutarında idari para cezası uygulamr.
b) İlgili faaliyet izni otuz günden doksan güne kadar askıya alımr.
c) Tekrarlanan ihlallerde faaliyet izni iptal edilir ve Cumhuriyet başsavcılığına suç
duyurusunda bulunulur.
Gerekçe: Döviz bürolan, para transferi ve ödeme hizmetlerinde yanıltıcı kur, gizli komisyon
ve gerçeğe aykın işlem yapılması halinde uygulanacak yaptınmlar belirlenmektedir.
Madde 9
Turizm rehberleri, tur operatörleri, seyahat acentaları ve bu alanda çalışan kişiler
tarafından turistlere yönelik fahiş fiyat, hileli yönlendirme, gizli komisyon veya aldatıcı hizmet
sunumu fiillerinin işlenmesi halinde ilgili meslek kuruluşu ve Kültür ve Turizm Bakanlığı
nezdinde disiplin soruşturması açılır.
İhlalin kesinleşmesi halinde birinci ihlalde altı aydan bir yıla kadar mesleki faaliyetten men,
ikinci ihlalde mesleki belgenin iptali yaptıhmı uygulanır.
Disiplin kararlan Kültür ve Turizm Bakanlığı'mn kamuya açık dijital sisteminde yayımlanır.
Gerekçe: Turizm rehberleri, tur operatörleri ve seyahat acentası çalışanlannm mesleki
sorumluluğu düzenlenmektedir.
Madde 10
Bu Kanun kapsamındaki ihlallerin işletme çalışam tarafmdan işlenmesi halinde
işletme sahibi veya yöneticisi idari yaptınmlardan müştereken sorumludur.
İşletme sahibinin veya yöneticisinin fiili bilerek onaylaması, kolaylaştırması, teşvik etmesi
veya bu fiilden menfaat sağlaması halinde cezai sorumluluğa ilişkin genel hükümler uygulanır.
Gerekçe: İşletme sahiplerinin çalışanlan tarafından gerçekleştirilen ihlallerden idari ve
cezai sorumluluğu düzenlenmektedir.
Madde 11
Bu Kanun kapsamındaki ihlalden zarar gören tüketici veya turist, fazla tahsil
edilen tutann iadesini talep etme hakkına sahiptir.
İhlali tespit eden Denetim Birimi, fazla tahsil edilen tutarın iadesine karar verebilir. Bu karar
işletmeye tebliğ edilir. İşletme, tebliğ tarihinden itibaren yedi iş günü içinde iade
yükümlülüğünü yerine getirir.
Süresi içinde iade yapılmaması halinde söz konusu tutar, genel hükümlere göre tahsil edilir.
İade karan, mağdurun aynca tazminat veya ceza davası açma hakkım ortadan kaldırmaz.
Gerekçe: Mağdurlara fazla tahsil edilen tutarın hızlı biçimde iadesine ilişkin mekanizma
kurulmaktadır.
Madde 12
Ticaret Bakanlığı bünyesinde yedi gün yirmi dört saat hizmet veren çok dilli
Turizm Şikâyet Hattı ve dijital başvuru platformu oluşturulur.
Bu hat ve platform asgari olarak Türkçe, İngilizce, Arapça, Rusça, Almanca ve Çince dillerinde
hizmet verir.
Başvurular fotoğraf, fatura, konum bilgisi, ödeme belgesi, araç plakası, işletme bilgisi veya
diğer delillerle birlikte dijital ortamda yapılabilir.
Başvurular en geç kırk sekiz saat içinde ön incelemeye alımr ve başvuru sahibine otuz gün
içinde sonuç hakkında bilgi verilir.
Gerekçe: Çok dilli turizm şikâyet hattı ve dijital başvuru platformu oluşturulmaktadır.
Madde 13
Ticaret Bakanlığı, bu Kanun kapsamında kesinleşmiş ihlal kararlanm içeren
Turizm Kara Listesi oluşturur.
Turizm Kara Listesi, Türkçe ve İngilizce olarak Bakanlığm internet sitesinde kamuya açık
biçimde yayımlamr.
Tekrarlanan ihlaller ve turist güvenliğini ilgilendiren ağır vakalar, ilgili kurumlar ve
gerektiğinde diplomatik temsilciliklerle paylaşılabilir.
Gerekçe: Turizm kara listesi ve uluslararası bilgilendirme sistemi düzenlenmektedir.
Madde 14
Ticaret Bakanlığı bünyesinde Turizm ve Hizmet Sektörü Tüketici Koruma
Denetim Birimi kurulur.
Denetim Birimi'nin görevleri şunlardır:
a) Turizm yoğunluklu bölgelerde düzenli ve habersiz denetim yapmak,
b) Şikâyetleri incelemek ve sonuçlandırmak,
c) Bu Kanun kapsammdaki idari yaptırımlan uygulamak,
ç) İhlal kayıtlanm tutmak,
d) Yıllık denetim raporu hazırlayarak kamuoyuyla paylaşmak,
e) Gerekli hallerde Cumhuriyet başsavcıhklanna suç duyurusımda bulunmak.
Denetçiler, bu Kanun kapsamındaki iş yerlerinde kimlik ibraz ederek inceleme yapmaya, fiyat
listelerini, faturaları, ödeme kayıtlarını ve hizmet belgelerini talep etmeye yetkilidir.
Denetime engel olan işletmelere yüz bin Türk lirasından az olmamak üzere idari para cezası
uygulamr.
Gerekçe: Ticaret Bakanlığı bünyesinde uzmanlaşmış Turizm ve Hizmet Sektörü Tüketici
Koruma Denetim Birimi kurulmaktadır.
Madde 15
Bu Kanun kapsammdaki işletmeler, fiyat listelerini, ücret tarifelerini ve
menülerini Türkçe ve ingilizce olmak üzere en az iki dilde, açık ve görünür biçimde
bulundurmakla yükümlüdür.
Turistik bölgelerde faaliyet gösteren işletmeler için Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ticaret
Bakanlığı tarafından ilave dil yükümlülükleri getirilebilir.
Taşıma hizmeti sağlayıcıları, araç içinde yolcunun kolayca görebileceği şekilde ücret tarifesini,
kilometre fiyatım, açılış ücretini ve şikâyet hattı bilgisini bulundurmak zorundadır.
Elektronik ödeme kabul eden işletmeler, nakit ödemeye göre tüketici aleyhine ek ücret talep
edemez.
Bu maddeye aykın davranan işletmelere her bir ihlal için on bin Türk lirasından az olmamak
üzere idari para cezası uygulamr.
Gerekçe: Fiyat listelerinin çok dilli ve görünür şekilde yayımlanması zorunluluğu
getirilmektedir.
Madde 16
Bu Kanun kapsamındaki ihlalleri belgeleyerek idari yaptırım veya cezai
soruşturmaya esas teşkil eden bilgi ve belgeleri sağlayan kişilere, tahsil edilen idari para
cezasının yüzde onuna kadar ödül verilebilir.
Ödül miktan, başvuru usulü ve kimlik gizliliğine ilişkin hususlar Ticaret Bakanlığı tarafından
çıkanlacak yönetmelikle düzenlenir.
İhbarcımn kimliği gizli tutulur.
Gerekçe: İhlalleri belgeleyen ihbarcıların korunması ve ödüllendirilmesine ilişkin hüküm
getirilmektedir.
Madde 17
Ticaret Bakanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı; hava meydanlan, sımr kapılan,
limanlar, otogarlar, tren garları, turizm bilgi merkezleri ve yoğun turistik bölgelerde
ziyaretçilerin haklarmı, fiyat şeffaflığı kurallarım ve şikâyet mekanizmalarım açıklayan çok
dilli bilgilendirme materyalleri hazırlar.
Bu materyaller asgari olarak Türkçe, İngilizce, Arapça, Rusça ve Almanca dillerinde hazırlanır.
Gerekçe: Turistlerin ve tüketicilerin haklan konusunda çok dilli bilgilendirme
yükümlülüğü düzenlenmektedir.
Madde 18
Bu Kanun yayımı tarihinden üç ay sonra yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 19
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkam yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
turistlere ve TÜKETİCİLERE YÖNELİK FAHİŞ FİYAT UYGULAMASI,
HİLELİ HİZMET SUNUMU VE DOLANDIRICILIĞIN ÖNLENMESİ İLE TÜRK
CEZA KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ
Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗
İmza sahipleri
1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidirKaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir