Madde 1
Bu Kanunun amacı; elektrik, su, kanalizasyon, doğalgaz, telekomünikasyon, fiber
optik, kablolu yayın, enerji nakil, termal ısıtma ve benzeri tüm kentsel altyapı çalışmalarmın
tek elden koordine edilmesini, dijital altyapı bilgi sistemi aracılığıyla şeffaf biçimde
yönetilmesini, izinsiz ve tekrarlı kazılardan kaynaklanan kamu kaynağı israfımn önlenmesini,
zemin restorasyon kalitesinin güvence altma alınmasını ve altyapı çalışmalarından etkilenen
vatandaşlar ile işletmelerin korunmasını sağlamaktır.
Gerekçe: Kanunun amacı düzenlenmektedir. Altyapı çalışmalannm koordinasyonu, dijital
yönetimi, tekrar kazılann önlenmesi ve kamu kaynağı israfınm engellenmesi
hedeflenmektedir.
Madde 2
Bu Kanun; büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri, ilçe belediyeleri, il özel
idareleri, merkezi yönetim kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri, altyapı hizmeti sıman özel
hukuk tüzel kişileri, lisanslı dağıtım şirketleri, telekomünikasyon işletmecileri ve gerçek kişiler
tarafmdan yol, kaldırım, meydan, park, alt ve üst geçit, yeşil alan ve diğer kentsel ortak
kullamm alanlannda gerçekleştirilen tüm altyapı kazılanm, kazısız geçişleri, bakım, onanm,
yenileme ve yer altı inşaat çalışmalarım kapsar.
Gerekçe: Kanunim kapsamı belirlenmektedir. Belediye sınırları içindeki tüm kamu ve özel
altyapı kuruluşlanmn kazı ve yer altı inşaat faaliyetleri kapsama alınmaktadır.
Madde 3
Bu Kanunun uygulanmasında;
a) Altyapı çalışması: Elektrik, su, kanalizasyon, yağmur suyu, doğalgaz, telekomünikasyon,
fiber optik, kablolu yayın, termal ısıtma-soğutma, enerji nakil ve benzeri tesisat ağlanmn
döşenmesi, bakımı, onarımı veya yenilenmesi amacıyla gerçekleştirilen her türlü kazı, kazısız
geçiş ve yer altı inşaat işini,
b) Altyapı Bilgi Sistemi: Tüm kentsel altyapı tesislerinin ve planlanan altyapı çalışmalarmın
coğrafi bilgi sistemi tabanlı olarak tutulduğu merkezi dijital veri sistemini,
c) Dijital Altyapı Portah: Kazı izni, koordinasyon, bildirim, takip, vatandaş bilgilendirme ve
denetim süreçlerinin yürütüldüğü merkezi dijital platformu,
ç) Kazı izni: Yetkili Altyapı Koordinasyon Kurulu tarafından verilen ve altyapı çahşmasımn
başlatılmasına imkân sağlayan resmi izin belgesini,
d) Ortak tranşe: Birden fazla altyapı kuruluşuna ait altyapı tesislerinin aym güzergâhta, aynı
zaman diliminde ve tek kazı açılarak yerleştirildiği koordineli uygulamayı,
e) Koordinasyonsuz kazı: Bu Kanun kapsamındaki izin, bildirim, programlama ve
koordinasyon yükümlülüklerine aykın olarak gerçekleştirilen kazıyı,
f) Zemin Restorasyon Bedeli: Kazı çalışması tamamlandıktan sonra bozulan yol, kaldınm,
meydan veya diğer üstyapı yüzeylerinin özgün standartlanna uygun biçimde yenilenmesi için
gereken bedeli,
g) Kurul: Altyapı Koordinasyon Kurulunu,
h) Bakanlık: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığım,
ifade eder.
Gerekçe: Kanımda kullanılan altyapı çalışması, Altyapı Bilgi Sistemi, Dijital Altyapı
Portalı, ortak tranşe, koordinasyonsuz kazı ve zemin restorasyon bedeli gibi kavramlar
tammlanmaktadır.
Madde 4
Bakanlık bünyesinde Ulusal Altyapı Bilgi Sistemi kurulur.
Bu sistem; Türkiye genelindeki kentsel altyapı tesislerini coğrafi bilgi sistemi teknolojisiyle
haritalayan, güncelleyen ve ilgili kurumlann erişimine açan merkezi dijital veri tabamdır.
Altyapı Bilgi Sistemi'ne asgari olarak aşağıdaki veriler işlenir:
a) Mevcut altyapı ağlannın güzergâhı, derinliği, teknik özellikleri ve işletmeci bilgisi,
b) Onaylanan ve yürütülen altyapı çalışmalanmn başlangıç ve bitiş tarihleri ile konumlan,
c) Son beş yıl içinde gerçekleştirilen kazı ve zemin restorasyon işlemleri,
ç) Planlanan altyapı yatırım programlan,
d) Zemin yüzeyinin türü, kalitesi ve son yenilenme tarihi,
e) Ortak tranşe uygulama alanlan,
f) İhlal, yaptırım ve restorasyon kayıtlan.
Altyapı Bilgi Sistemi'ne yetkili kamu kurumlan ve altyapı kuruluşları görev alanlanyla sınırlı
olarak erişir. Vatandaşlar, kendi bölgelerindeki aktif ve planlanan altyapı çalışmalarım
görebilir.
TBMM, Sayıştay ve Bakanlık denetim amacıyla sisteme erişebilir.
Gerekçe: Ulusal Altyapı Bilgi Sistemi kurulmaktadır.
Madde 5
Bakanlık bünyesinde Dijital Altyapı Portalı kurulur.
Tüm kazı izni başvuruları, koordinasyon talepleri, yıllık çalışma programı bildirimleri, zemin
restorasyon bedeli işlemleri, yaptınm kararlan ve vatandaş bilgilendirme süreçleri bu Portal
üzerinden yürütülür.
Portal asgari olarak;
a) Kazı izni başvurusu ve takibi,
b) Aym veya yakın güzergâhtaki diğer çalışmaların otomatik tespiti,
c) Ortak tranşe uyansı,
ç) Yıllık çalışma takviminin yayımlanması,
d) Aktif kazılann harita üzerinden izlenmesi,
e) Zemin Restorasyon Bedeli tahsilat ve iade takibi,
f) İhlal bildirimleri ve yaptırım kayıtlan,
g) Vatandaş şikâyet ve bilgilendirme paneli
işlevlerini yerine getirir.
Gerekçe: Tüm kazı izinlerinin ve koordinasyon süreçlerinin yürütüleceği Dijital Altyapı
Portalı düzenlenmektedir.
Madde 6
Büyükşehir belediyelerinde mevcut altyapı koordinasyon merkezi yapısı, bu
Kanun kapsamında Altyapı Koordinasyon Kurulu olarak güçlendirilir.
Kurul, büyükşehir belediye başkamna doğrudan bağlıdır. Kurul kararlan ilgili kamu kurumlan,
belediyeler, altyapı kuruluşları ve lisanslı işletmeciler bakımmdan bağlayıcıdır.
Büyükşehir belediyesi olmayan illerde Kurul, il belediyesi veya il özel idaresi bünyesinde
oluşturulur.
ilçe belediyelerinde, belediye başkam veya görevlendireceği başkan yardımcısının
başkanlığmda ilçe Altyapı Koordinasyon Kurulu kurulur. İlçe kurullan büyükşehir Kurulu ile
koordineli çalışır.
Kurulda;
a) Belediye başkam veya görevlendireceği başkan yardımcısı,
b) ilgili belediye birimleri,
c) Elektrik dağıtım şirketi temsilcisi,
ç) Su ve kanalizasyon idaresi temsilcisi,
d) Doğalgaz dağıtım şirketi temsilcisi,
e) Telekomünikasyon işletmecileri temsilcileri,
f) Karayollan temsilcisi,
g) Çevre, Şehircilik ve iklim Değişikliği II Müdürlüğü temsilcisi,
h) ilgili meslek odalanmn temsilcileri,
yer alır.
Kurul yılda en az dört kez olağan, gerekli hallerde olağanüstü toplamr.
Gerekçe: Büyükşehirlerde mevcut AYKOME yapısı güçlendirilmekte, il ve ilçe
belediyeleri için Altyapı Koordinasyon Kurulu modeli getirilmektedir.
Madde 7
Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Altyapı kuruluşlarımn yıllık çalışma programlarını toplamak,
b) Yıllık Altyapı Çalışma Programı'm hazırlamak ve yayımlamak,
c) Aym güzergâhta yapılacak çalışmalarda ortak tranşe karan almak,
ç) Kazı izni başvurularım değerlendirmek,
d) Koordinasyona aykırı başvurulan reddetmek, ertelemek veya birleştirmek,
e) Zemin Restorasyon Bedeli tarifesini uygulamak ve tahsilatım takip etmek.
f)izinsiz veya koordinasyonsuz kazıları tespit etmek,
g) Yaptınm kararlan almak,
ğ) Altyapı Bilgi Sistemi'ni güncel tutmak,
h) Yıllık faaliyet raporunu belediye meclisine. Bakanlığa ve kamuoyuna sunmak.
Gerekçe: Altyapı Koordinasyon Kurulunun görev ve yetkileri belirlenmektedir.
Madde 8
Belediye sınırlan içinde altyapı çalışması gerçekleştirmek isteyen her kurum ve
kuruluş, bir sonraki yıl yapmayı planladığı çalışmalan her yılm 1 Ekim tarihine kadar Portal
üzerinden Kurula bildirir.
Bildirimde;
a) Çalışmanın türü ve kapsamı,
b) Güzergâh ve koordinat bilgileri,
c) Tahmini başlangıç ve bitiş tarihleri,
ç) Kazı derinliği, uzunluğu ve genişliği,
d) Kullamlacak teknik yöntem,
e) Zemin restorasyon taahhüdü
yer alır.
Kurul, bildirimleri değerlendirerek çakışan veya aym güzergâhta yapılacak çalışmaları tespit
eder. Yıllık Altyapı Çalışma Programı her yıl 1 Aralık tarihine kadar kesinleştirilir ve Portal
üzerinden kamuoyuna açıklamr.
Gerekçe: Yıllık Altyapı Çalışma Programı düzenlenmektedir.
Madde 9
Aym güzergâhta birden fazla altyapı kuruluşunun çalışma yapmasımn
öngörüldüğü hallerde ortak tranşe uygulanması esastır.
Kurul;
a) Aym güzergâhta beş yıl içinde birden fazla çalışmamn planlanması,
b) Güzergâhın son iki yıl içinde kazılmış olması,
c) Teknik olarak ortak tranşenin mümkün bulunması
hallerinde ortak tranşe kararı alır.
Ortak tranşe maliyeti, güzergâh uzunluğu, kullamm alam, derinlik ve tekmk ihtiyaçlar dikkate
alınarak ilgili kuruluşlar arasmda paylaştınlır.
Kurulun ortak tranşe maliyet paylaşımına ilişkin karan bağlayıcıdır.
Gerekçe: Ortak tranşe zorunluluğu getirilmektedir.
Madde 10
Yeni yol, kaldırım, meydan veya üstyapı inşaatı gerçekleştirecek belediyeler,
çalışmaya başlamadan en az altı ay önce Portal üzerinden ilgili altyapı kuruluşlarma bildirimde
bulunur.
Bildirim üzerine altyapı kuruluşları, söz konusu güzergâhta beş yıl içinde yapmayı
planladıkları tüm altyapı çalışmalarım belediyeye bildirmek ve mümkünse aym inşaat sürecine
dahil etmekle yükümlüdür.
Bildirim yapıldığı halde çalışmasım bildirmeyen ve yolun tamamlanmasmdan sonra üç yıl
içinde kazı açan kuruluş, standart Zemin Restorasyon Bedeli'nin beş katı tutarında ceza öder.
Gerekçe: Yeni yol ve kaldmm yapımlarında altyapı kuruluşlarma ön bildirim ve eş
zamanlı çalışma yükümlülüğü getirilmektedir.
Madde 11
Belediye sımrlan içinde yapılacak her türlü altyapı kazısı için Portal üzerinden
Kuruldan önceden kazı izni alınması zorunludur.
Kazı izni başvurusu, çalışma başlangıcından en az on beş iş günü önce yapılır. Acil arıza
durumlannda başvuru kırk sekiz saat içinde yapılır ve aciliyet sonradan belgelendirilir.
Kurul, başvuruyu on iş günü içinde sonuçlandım. Bu süre içinde yamt verilmemesi halinde
başvuru kabul edilmiş sayılır.
Kazı izninde;
a) Onaylanan güzergâh ve koordinatlar,
b) Çalışma başlangıç ve bitiş tarihleri,
c) Zemin restorasyon standardı,
ç) Ödenecek Zemin Restorasyon Bedeli,
d) Trafik ve yaya güvenliği tedbirleri
yer alır.
Gerekçe: Kazı izni zorunluluğu düzenlenmektedir.
Madde 12
Altyapı kazısı gerçekleştiren her kurum ve kuruluş, kazı izninden önce Zemin
Restorasyon Bedeli ödemekle yükümlüdür.
Zemin Restorasyon Bedeli; kazı alanınm yüzey türü, uzunluğu, genişliği, zeminin yaşı, trafik
yoğunluğu, mevsim koşullan ve restorasyon maliyeti dikkate alınarak belirlenir.
Bedel, belediye adına açılan özel hesaba peşin olarak yatınlır.
Kazıyı yapan kuruluş, zemin restorasyonunu Kurulun belirlediği standartlara uygun biçimde
kendisi gerçekleştirirse yatırdığı bedelin yüzde seksenini geri alır. Kalan yüzde yirmi belediye
altyapı fonunda tutulur.
Restorasyonun süresinde veya standartlara uygun yapılmaması halinde restorasyon belediye
tarafından yapılır. Masraf yatırılan bedelden karşılanır; bedel yetersiz kalırsa fark ilgili
kuruluştan tahsil edilir.
Gerekçe: Zemin Restorasyon Bedeli sistemi getirilmektedir.
Madde 13
Son iki yıl içinde kazılmış olan güzergâhlarda yapılacak yeni kazılarda Zemin
Restorasyon Bedeli artırımlı uygulamr.
Önceki kazıdan itibaren;
a) 0-6 ay geçmişse beş kat,
b) 6 ay-1 yıl geçmişse üç kat,
c) 1-2 yıl geçmişse iki kat
Zemin Restorasyon Bedeli tahsil edilir.
Ortak tranşe karan sonucu yapılan zorunlu kazılarda bu artırımlar uygulanmaz.
Gerekçe: Son iki yıl içinde kazılmış güzergâhlarda artan tarife uygulanması
düzenlenmektedir.
Madde 14
Kazı izni almadan veya koordinasyon kararlanna aykın olarak çalışma başlatan
kurum ve kuruluşlara;
a) Çalışmanın derhal durdurulması,
b) Standart Zemin Restorasyon Bedeli'nin üç katı tutannda idari para cezası,
c) îhlal kaydının Portal'da yayımlanması,
ç) Bir yıl içinde üçüncü ihlalde yeni kazı izinlerinin o yıl sonuna kadar durdurulması
yaptmmlan uygulamr.
Acil arıza halleri bu hükmün dışmdadn; ancak acil durumun gerçeğe aykın beyan edilmesi
halinde aynı yaptınmlar uygulamr.
Gerekçe: İzinsiz ve koordinasyonsuz kazılara yaptınmlar getirilmektedir.
Madde 15
Zemin restorasyommu Kurulun belirlediği teknik standartlara aykırı
gerçekleştiren kuruluşlara eksikliMerin giderilmesi için on beş günlük süre verilir.
Bu süre içinde eksiklik giderilmezse zemin belediye tarafından restore edilir ve masraf ilgili
kuruluştan Zemin Restorasyon Bedeli'nin iki katı olarak tahsil edilir.
Bozuk zemin nedeniyle oluşan araç hasarları, yaya yaralanmalan veya maddi zararlar
bakımmdan kazıyı yapan kuruluş sorumludur.
Gerekçe: Zemin restorasyon yükümlülüğünü yerine getirmeyen kuruluşlara yaptınmlar
düzenlenmektedir.
Madde 16
Altyapı çalışması başlamadan en az yedi gün önce çalışma alanı yakmmdaki hane
ve işyerleri yazılı veya dijital yöntemlerle bilgilendirilir.
Çalışma alamna; çalışmamn türünü, sorumlu kuruluşu, başlangıç ve bitiş tarihini, şikâyet
hattım ve Portal bağlantısım gösteren standart bilgi levhası konulması zorunludur.
Vatandaşlar, Portal üzerinden aktif ve planlanan kazı çalışmalarım harita üzerinden görebilir
ve şikâyette bulunabilir.
Gerekçe: Vatandaşlarm bilgilendirilmesi ve şeffaflık yükümlülüğü getirilmektedir.
Madde 17
Yirmi günü aşan altyapı çalışmaları nedeniyle işyerine erişimi kesilen veya
önemli ölçüde kısıtlanan işletmeler, mağduriyetlerini belgeleyerek Kurula başvurabilir.
Kurul başvuruyu otuz gün içinde değerlendirir. Mağduriyetin tespiti halinde kazıyı yapan
kuruluş tarafmdan ilgili işletmeye Zemin Restorasyon Bedeli'nin bir katını aşmamak üzere
tazminat ödenmesine karar verilebilir.
Gerekçe: Uzun süreli altyapı çalışmalarmda esnaf ve vatandaş mağduriyetinin
giderilmesine ilişkin hüküm getirilmektedir.
Madde 18
Bakanlık, bu Kanunun uygulanmasına ilişkin her yıl Ulusal Altyapı
Koordinasyon Raporu hazırlar ve TBMM'ye sunar.
Raporda;
a) İl ve belediye bazında kazı sayılan,
b) Koordinasyon oranlan,
e) Ortak tranşe uygulamalan,
ç) Toplanan Zemin Restorasyon Bedelleri,
d) Uygulanan yaptınmlar,
e) Koordinasyonsuz kazılardan kaynaklanan tahmini kamu zaran,
f) Bir sonraki yıl için öneriler
yer alır.
Sayıştay, bu Kanun kapsamındaki işlemleri denetlemeye yetkilidir.
Gerekçe: Merkezi denetim ve yıllık raporlama düzenlenmektedir.
Madde 19
Bakanlık nezdinde Ulusal Altyapı Koordinasyon Fonu kurulur.
Zemin Restorasyon Bedeli'nden belediye altyapı fonunda tutulan yüzde yirmilik paylar ile bu
Kanım kapsamında tahsil edilen idari para cezalanmn yüzde ellisi bu Fona aktarılır.
Fon;
a) Ulusal Altyapı Bilgi Sistemi'nin geliştirilmesi,
b) Dijital Altyapı Portalı'mn işletilmesi,
c) Belediyelerin altyapı haritalama kapasitesinin güçlendirilmesi,
ç) Ortak tranşe pilot projelerinin desteklenmesi,
d) Kurul personelinin eğitimi
amacıyla kullanılır.
Gerekçe: Ulusal Altyapı Koordinasyon Fonu kurulmaktadır.
GEÇİCİ MADDELER- Dijital sistemlerin kurulması, mevcut AYKOME yapılarıma
dönüşümü, altyapı envanterinin sisteme aktaniması ve ilk zemin restorasyon tarifesinin
hazırlanmasına ilişkin geçiş hükümleri düzenlenmektedir.
Geçici Madde 1
Bakanlık, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on iki ay içinde
Ulusal Altyapı Bilgi Sistemi ve Dijital Altyapı Portalı'm büyükşehir belediyelerinde faaliyete
geçirir. Diğer belediyeler yirmi dört ay içinde sisteme entegre edilir.
Geçici Madde 2
Büyükşehir belediyelerinde mevcut AYKOME yapılan, bu Kanunim
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde Altyapı Koordinasyon Kurulu yapısına
dönüştürülür.
Geçici Madde 3
Altyapı çalışması yürüten tüm kamu kuruluşlun, lisanslı altyapı
işletmecileri ve özel hukuk tüzel kişileri, mevcut altyapı ağlanna ait bilgileri bu Kanımun
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on sekiz ay içinde Ulusal Altyapı Bilgi Sistemi'ne
aktarmakla yükümlüdür.
Geçici Madde 4
İlk yıl uygulanacak Zemin Restorasyon Bedeli tarifesi, bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde Bakanlık tarafindan çıkanlacak yönetmelikle
belirlenir.
Madde 20
Bu Kanun yayımı tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 21
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkam yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
KENTSEL ALTYAPI ÇALIŞMALARININ KOORDİNASYONU, DİJİTAL
Yönetimi ve denetimi hakkinda kanun teklifi