Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Kartlı ödeme sistemleri günümüz ticaretinin ayrılmaz bir parçası hâline gelmiştir.
Nakit kullammımn azalmasıyla birlikte hemen her işletme POS cihazı kullanmak zorunda
kalmaktadır. Buna karşılık bankalar ve ödeme kuruluşları tarafından kartlı ödemeler
üzerinden alınan komisyonlar, özellikle küçük esnaf açısından önemli bir maliyet unsuru
oluşturmaktadır.
Son yıllarda yüksek enflasyon, artan kira giderleri, eneıji maliyetleri, personel ücretleri
ve finansmana erişim güçlükleri nedeniyle faaliyetlerini sürdürmekte zorlanan esnaf ve küçük
işletmeler, her kartlı satışta ilave komisyon ödemek zorunda kalmaktadır. Bu durum
işletmelerin kâr maıjmı azaltmakta, fİyat artışlarım hızlandırmakta ve tüketicilere de dolaylı
olarak yansımaktadır.
Özellikle çay ocakları, kahvehaneler, berberler, kuaförler, terziler, tostçular, mahalle
bakkallan, manavlar ve benzeri geleneksel mahalle esnafı çok düşük kâr mallarıyla faaliyet
göstermektedir. Bu işletmeler çoğunlukla düşük tutarlı satış yapmakta, buna rağmen aynı
finansal maliyetlere katlanmaktadır. Günlük birkaç bardak çay, bir saç tıraşı veya küçük
tutarlı bir gıda satışmdan dahi bankalar tarafından komisyon alınması, sosyal devlet ve
ekonomik adalet ilkeleriyle bağdaşmamaktadır.
Diğer taraftan POS cihazlannm yaygınlaştırılması kamu politikalanyla teşvik
edilirken, bu sistemin maliyetinin neredeyse tamamen işletmelere yüklenmesi hakkaniyetli
değildir. Kartlı ödeme sistemi sayesinde bankalar işlem hacmini artırmakta, mevduat
toplamakta ve önemli finansal gelir elde etmektedir. Bu nedenle sistemin mali yükünün
yalmzca esnaf tarafından karşılanması adil değildir.
Teklif ile; Geleneksel mahalle esnafımn POS komisyonundan tamamen muaf
tutulması, diğer esnaf ve sanatkârlar için azami komisyon orammn %0,50 olarak belirlenmesi,
esnaf kapsamı dışında kalan diğer tüm işletmeler için azami komisyon orammn %0,75 ile
sımrlandınlması, bankalann farklı adlar altmda ilave ücret tahsil etmelerinin önlenmesi, tek
çekim ve taksitli işlemlerde aym üst sınırın uygulanmasımn sağlanması, amaçlanmaktadır.
Bu düzenlemenin, küçük işletmelerin ayakta kalmasma katkı sağlaması, kayıtlı
ekonomiyi güçlendirmesi, kartlı ödeme kullanımım artırması ve tüketici fiyatları üzerindeki
maliyet baskısını azaltması beklenmektedir.
'Ş/ ^^
'O
5464 SAYILI BANKA KARTLARI VE KREDİ KARTLARI KANUNUNDA