İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3772 · Komisyonda

Türkiye Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşmasının Ticarette Teknik Engeller Faslında Değişiklik Yapılmasına İlişkin Olarak 7 Mayıs 2025 Tarihli Mektupların Teatisi Yoluyla İmzalanan Anlaşmanın Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi

Teklif ile, Türkiye Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşması’nın Ticarette Teknik Engeller Faslının güncellenmesi ve bu Fasla bağlı Kimyasallar ve Motorlu Araçlar ile Aksam ve Parçaları sektörlerine dair eklerin Serbest Ticaret Anlaşması’na ilave edilmesini öngören Anlaşma’nın onaylanmasının uygun bulunması amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Numan Kurtulmuş
AK Parti · İstanbul

Komisyon süreci

  1. 14 TEMMUZ 2026
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Dışişleri Komisyonu
    Geliş 14 Temmuz 2026 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu
    Geliş 14 Temmuz 2026 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Ülkemizin en büyük ihracat pazarlarından biri ve en yüksek dış ticaret fazlası verdiğimiz ülkelerden olan Birleşik Krallık'm (BK), 23/6/2016 tarihinde yapılan referandum sonrasında başlayan Brexit süreci 1/1/2021 tarihinde tamamlanmış ve BK, bu tarih itibarıyla Avrupa Birliğinden (AB) ayrılmıştır. Bu süre içinde, 1/1/2021 tarihinden sonra BK ile ticari ilişkilerimizin Gümrük Birliği çerçevesinden çıkarak bir Serbest Ticaret Anlaşması temelinde devam ettirilmesini teminen ülkemiz ile BK arasında müzakereler gerçekleştirilmiş ve "Türkiye Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşması" (STA) 29/12/2020 tarihinde Ankara'da imzalanmıştır. 29/1/2021 tarihli ve 7266 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan söz konusu STA, 24/2/2021 tarihli ve 3577 sayılı Cumhurbaşkam Kararıyla onaylamnıştır. STA kapsamında, Gümrük Birliği çerçevesinde ülkemizin sahip olduğu pazara giriş avantajlarının Brexit sürecinin ardından da karşılıklı olarak aynı şartlarda sürdürülebilmesi için sanayi ümnlerinde gümrük vergileri kaldırılmış, tarım ve işlenmiş tarım ürünlerinde AB ile yürürlükte olan tavizler BK özelinde ölçeklendirilerek STA'ya yansıtılmıştır. STA ile ihracatçılarımızın en önemli hedef pazarlarından biri olan BK'da mevcut pazara giriş avantajlarmm korunması ve BK'nın üçüncü ülkelerle akdettiği serbest ticaret anlaşmaları karşısında ihracatçılarımızın rekabet güçlerinin olumsuz etkilenmemesi amaçlanmıştır. STA'nın Ticarette Teknik Engeller (TTB) Faslına dair 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, AB ile BK arasında imzalanan Ticaret ve İşbirliği Anlaşmasının yürürlüğe girmesinden itibaren üç ay içinde bu Fasla ilişkin bir gözden geçirme başlatılacağı ve bu gözden geçirmenin TTE Faslının değiştirilmesi, modemize edilmesi veya genişletilmesi amacıyla ve AB-BK Ticaret ve İşbirliği Anlaşmasında yer alan ticarette teknik engeller hükümlerinin iki ülke arasındaki STA'ya yansıtılması ve uygunluk değerlendirme sonuçlarının karşılıklı tanınmasına yönelik hususların da dahil edilmesi mülahazasıyla yapılacağı düzenlenmiştir. Söz konusu fıkra gereğince ülkemiz ile BK arasında TTE Faslının revize edilmesine yönelik müzakereler başlatılmış ve Türkiye Cumhuriyeti ile BK arasında 7/5/2025 tarihli mektupların teatisi yoluyla STA'da değişiklik yapılmasına ilişkin Anlaşma imzalanmıştır. Bahse konu Anlaşma ile STA'nın TTE Faslı güncellenmiş ve bu Fasla bağlı Kimyasallar ve Motorlu Araçlar ile Aksam ve Parçaları sektörlerine dair Ekler STA'ya ilave edilmiştir. Mezkûr Fasıl teknik düzenlemeler, standartlar ve uygunluk değerlendirme prosedürlerinde karşılıklı düzenleyici uyumu teşvik ederek ticaretin önündeki teknik engellerin azaltılmasını ve daha öngörülebilir bir ticaret ortamının oluşturulmasını amaçlamaktadır. Böylece hem kamu sağlığı, güvenliği ve çevre korunmasında yüksek standartlar muhafaza edilecek hem de mal ticaretinin şeffaf ve hızlı bir şekilde gerçekleştirilmesi sağlanacaktır. TTE Faslının güncellenmesiyle, ülkemizin AB ile Gümrük Birliği ve BK ile STA doğrultusunda küresel olarak elde edilen en yüksek teknik düzenleme standartları ve uygunluk değerlendirme prosedürleri uluslararası ticaretteki güncel yaklaşımlar ile uyumlu hale getirilmiştir. Ayrıca revize edilen bahse konu Fasıl, AB-BK Ticaret ve İşbirliği Anlaşmasının benzer hükümlerinde yapılabilecek değişikliklerin de usulüne uygun şekilde değerlendirilmesine ve gerekirse ülkemiz ve BK arasındaki ikili düzenleyici çerçeveye dahil edilmesine imkân tanımaktadır. TTE Faslının STA'ya ilave edilen Eklerinden biri olan Kimyasallar Hakkında insan, hayvan sağlığı ve çevrenin korunmasına öncelik verirken eş zamanlı sektördeki ticaretin kolaylaştırılmasına katkı sağlamakta, uyumsuzlukların azaltj^ as v"e 5. Sayfa 1/2 »- - .\\ yetkili otoriteler arasında gönüllü işbirliğinin teşvik edilmesini öngörmektedir. Motorlu Araçlar ile Aksam ve Parçaları Hakkında Ek ise BM onaylı teknik düzenlemelere dayanarak teknik engellerin ortadan kaldınimasmı ve tip onaylarının karşılıklı tanınmasım düzenlemektedir. Böylece bir pazarda onaylanmış motorlu araçlar ve bunların aksam ve parçaları diğer pazara daha kolay giriş yapabilecek, üretici ve ihracatçılar için maliyet ve zaman avantajı sağlanacaktır. Söz konusu Ek ile yenilikçi teknolojilere dair haksız kısıtlamaların da önüne geçilecektir. //aî' V'-'t./ F I-- Sayfa 2/2 y Rt Hon Jonathan REYNOLDS MP m Secretary of State for the Department for Business and Trade Old Admiralty Building Admiralty Place Department for London SW1A2DY Business & Trade United Kingdom Prof. Dr. Ömer BOLAT Ticaret Bakanı 7 Mayıs 2025 Ekselansları Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı İle Türkiye Cumhuriyeti arasında 29 Aralık 2020 tarihinde Ankara'da yapılan Serbest Ticaret Anlaşması'na ("Anlaşma") ve Anlaşma'nın 4. Maddesinin 5. fıkrası uyarınca ilgili hükümetlerimiz arasında Ticarette Teknik Engellere ilişkin hükümleri değiştiren, modernize eden veya genişleten bir metin üzerinde mutabakata varmak üzere yapılan son görüşmelere atıfta bulunmaktan onur duyarım. Bu görüşmelerin devamında ve Anlaşma'nın 10. Maddesinin 3. Fıkrası uyarınca, Anlaşma'nın aşağıdaki şekilde tadil edilmesini teklif etmekten onur duyarım; 1. Anlaşma'nın 4. Faslı (Ticarette Teknik Engeller) bu Mektubun Ek 1'inde yer alan metin ile değiştirilecektir. 2. Bu Mektubun Ek 2'sinde belirtilen Ek 4-A ve Ek 4-B, Anlaşmanın Ek 2-B-2a'sından sonra yer alacaktın Fasıl 4 ve Eklerinde yer alan metinde "bu Faslın yürürlüğe girdiği tarihe" yapılan atıfların, bu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihe yapılan atıflar olarak okunmasını teklif etmekten ayrıca onur duyarım. Yukarıdaki tekliflerin Hükümetinizce kabul edilmesi halinde, her ikisi de eşit derecede muteber olmak üzere Türkçe ve İngilizce dillerinde imzalanmış olan bu mektubun ve Ekselanslarının olumlu cevabının, birlikte, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı ile Türkiye Cumhuriyeti arasında Mektup Teatisi şeklinde bir anlaşma teşkil etmesini ve bu anlaşmanın yürürlüğe girmesi için gerekli iç prosedürlerin tamamlandığına dair Tarafların yazılı bildirirhlerinden sonuncusunun alındığı tarihte yürürlüğe girmesini teklif etmekten onur duyarım. Bu fırsattan istifade ederek Ekselanslarına en yüksek saygılarımın teminatını yinelemek İsterim. Büyük Britanya ve Kuzey IrlandaBirfe^ Krallığı adına Rt Morf Jonathan REYNOLDS MP İş ve Ticaret Bakanı ve Ticaret Kurulu Başkanı >> S // -»t o, m - T c FASIL 4 TİCARETTE TEKNİK ENGELLER

Maddeler

8 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1
(1) "Türkiye Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşmasının Ticarette Teknik Engeller Faslında Değişiklik Yapılmasına İlişkin Olarak 7 Mayıs 2025 Tarihli Mektupların Teatisi Yoluyla İmzalanan Anlaşma"mn onaylanması uygun bulunmuştur.
Gerekçe: Kapsam İşbu Ek, Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki kimyasalların ticareti ve düzenlenmelerine uygulanır.
Madde 2
(1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Tanımlar İşbu Ek' in amaçları bakımından: (a) (b) "sorumlu makamlar" şu anlama gelir: (i) Türkiye için: Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti; ve (ii) Birleşik Krallık için: Birleşik Krallık Hükümeti. "BM GHS" Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine ilişkin Birleşmiş Milletler Küresel Uyumlaştınlmış Sistemi anlamına gelir.
Madde 3
(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür. TC.CUMHURBAŞKANLIĞI Sayı : Z-90666677-599- "^81 3-leınmıız 2026 Konu : Anlaşma TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Türkiye Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşmasının Ticarette Teknik Engeller Faslında değişiklik yapılmasına ilişkin olarak 7 Mayıs 2025 tarihli mektuplann teatisi yoluyla imzalanan Anlaşmayı Anayasanın 90 mcı maddesi gereğince onaylanması uygun bulunmak üzere ilişikte bilgilerinize sunarım. S Recep Tayyıp ERDOĞAN Cumhurbaşkanı Ek: 1- Genel Gerekçe 2- Anlaşma (Türkçe, İngilizce) TBMM KANUNLAR ve KARARLAR BŞK.LIĞI 1 .3.1»! Z02G Numara: G *• ' k 3 i*!'") {\'l i p;^^R o 3 İcmıyz 2026
Gerekçe: Amaçlar 1. İşbu Ek' in amaçları şunlardır: (a) Taraflar arasında kimyasalların ve ilgili ürünlerin ticaretini kolaylaştırmak; (b) Çevrenin, insan ve hayvan sağlığının yüksek düzeyde korunmasını sağlamak; ve (c) Türkiye ve Birleşik Krallık'taki sorumlu makamlar arasında iş birliğini sağlamak. 2. Taraflar, işbu Ek kapsamında verilen taahhütlerin. Taraflardan herhangi birinin, çevre, insan ve haj^ân-sağlığı açısından kendi koruma seviyelerini belirlemek de dahil olmak üzere, kimyasalların düzenlenmesi konusunda kendi öncelikleı:^=feeİ4£(^esine engel olmadığını kabul ederler. '• . •• •■ . i f/ ^ A ■ ^ -il / i' SI " e V - V .-v// t XL;; T - s\ ^ f \ \.
Madde 4
1 Amaç İşbu Faslın amacı, ticaretin önündeki gereksiz teknik engelleri önleyerek, belirleyerek ve bertaraf ederek Taraflar arasındaki mal ticaretini kolaylaştırmaktır.
Gerekçe: İlgili uluslararası örgütler ve kuruluşlar Taraflar, kimyasallarla ilgili bilimsel ve teknik kılavuzların geliştirilmesi kapsamında başta Ekonomik işbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ("OECD") ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi'nin (ECOSOC) Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine İlişkin Küresel Uyumlaştırılmış Sistem Uzmanlar Alt Komitesi (SCEGHS) olmak üzere, uluslararası örgüt ve kuruluşların ilgili olduğunu tanırlar.
Madde 4
2 Kapsam 1. Taraflar arasında mal ticaretini etkileyebilecek tüm standartlar, teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirme prosedürlerinin hazırlanması, kabulü ve uygulanmasını kapsar. 2. Bu Fasıl aşağıdakilere uygulanmaz: (a) Kamu kurumları tarafından, bu kurumların üretim veya tüketim gereksinimleri için hazırlanan alım şartnamelerine veya (b) İşbu Anlaşmanın 6. Faslı (Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri) kapsamına giren sağlık ve bitki sağlığı önlemlerine. 3. İşbu Faslın Ekleri, işbu Eklerin kapsamına giren ürünler açısından işbu Fasla ek olarak uygulanır. İşbu Faslın bir Ekinde yer alan, uluslararası bir standardın veya kuruluşun veya örgütün ilgili olarak kabul edilmesi veya tanınması gerektiğine ilişkin herhangi bir hüküm, başka herhangi bir kuruluş veya örgüt tarafından geliştirilen bir standardın Madde 4.4'ün (Teknik Düzenlemeler) 4 ve 5. paragrafları uyarınca ilgili bir uluslararası standart olarak değerlendirilmesini engellemez. 4 Taraflar, Türkiye'nin, 22 Aralık 1995 tarih ve 1/95 sayılı AT-Türkiye Ortaklık Konseyi Kararı uyarınca, Gümrük Birliği'nin son aşamasının uygulanmasına ilişkin yükümlülüğü kapsamında, Avrupa Birliği (AB) telaıik düzenlemelerini ve uygunluk değerlendirme prosedürlerini ulusal mevzuatma dahil ettiğini kabul eder. Kabul edilen bu tür AB önlemleri işbu Madde'nin 4. ve 5. paragraflarında U3aımlaştırılmış teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirme prosedürleri olarak anılmaktadır. Uyumlaştırılmamış teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirme prosedürleri ulusal düzeyde hazırlanıp gözden geçirilirken, uyumlaştırılmış teknik düzenlemelerin ve uygunluk değerlendirme prosedürlerinin esası AB tarafından hazırlanmakta ve gözden geçirilmektedir. 5. Türkiye'nin herhangi bir AB teknik düzenlemesini ve uygunluk değerlendirme prosedürünü uygularken ulusal mevzuatında taraflar ara^4aki:j.s4nal tiearetini etkileyebilecek herhangi bir sapma olduğu durumlar hariç ofeî^ü^r^,"u^mlaştırılmış . Teloıik^düzenlemeler ve^uygunluk değerlendirme prosedürlemffe ilgi^olâfak, ij^li ol^ı ^ dûrumlardâ. Madde 4N'(Teknik Düzenlemeler), 4.6 (Uygurful^^te '■ • '■rr. ■ — s -:'- ' j / VV- .î ^ 6 4.7 (Şeffaflık) kapsammdald yükümlülükler, Avrupa Birliği'nin 30 Aralık 2020 tarihinde Londra ve Brüksel'de imzalanan bir tarafta Avrupa Birliği ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu ile diğer tarafta Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı arasında Ticaret ve İşbirliği Anlaşmasına ("Birleşik Krallık-AB TİA") uygun olarak benzer taahhütlerini yerine getirmesi durumunda, Türkiye tarafından yerine getirilmiş sayılacaktır. MADDE 4.3 TTB Anlaşması ile ilişkisi 1. TTB Anlaşması'nın 2 ila 9. maddeleri ve Bk 1 ve 3'ü gerekli değişiklikler yapılarak işbu Anlaşmaya dahil edilmiş ve işbu Anlaşmanın bir parçası haline getirilmiştir. 2. İşbu Fasılda ve işbu Faslın Eklerinde atıfta bulunulan terimler, TTB Anlaşması'nda sahip oldukları anlamla aynı anlama sahip olacaktır. MADDE 4.4 Teknik düzenlemeler 1. Her bir Taraf, kendi ulusal mevzuatında öngörüldüğü noktalarda ve kendi kural ve prosedürlerine uygun olarak, planlanan teknik düzenlemelerin etki değerlendirmelerini yapacaktır. İşbu paragrafta ve 8. paragrafta atıfta bulunulan kurallar ve prosedürler istisnalar getirebilir. 2. Her bir Taraf, önerilen teknik düzenlemeye ilişkin olarak, TTB Anlaşması'mn Madde 2.2'si uyarınca, Tarafın meşru amaçlarını yerine getirebilecek mevcutta var olan düzenleyici ve düzenleyici olmayan alternatifleri değerlendirecektir. 3. Her bir Taraf, ilgili uluslararası standartları, bu tür uluslararası standartların güdülen meşru amaçların gerçekleştirilmesinde etkisiz veya uygunsuz bir araç olacağını gösterebildiği durumlar haricinde, teknik düzenlemeleri için temel olarak kullanacaklardır. 4. Uluslararası Standartlar Örgütü (İSO), Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IBC), Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) ve Codex Alimentarius Komisyonu (Codex) tarafından geliştirilen uluslararası standartlar, TTB Anlaşması'mn 2. ve 5. maddesi ile Bk 3'ü anlamında ilgili uluslararası standartlar olacaktır. 5. Diğer uluslararası kuruluşlar tarafından geliştirilen bir standart da TTB Anlaşması'mn 2. ve 5. Maddeleri ile Bk 3 'ü kapsamında; aşağıdaki koşullarda ilgili bir uluslararası standart olarak kabul edilebilir: (a) Aşagidakilerden herhangi birinde fikir birliği oluştıgpa^j^^maçlayan standatdizasyon kuruluşu tarafından: yy JV r c\ Xy, ♦/ . O € r. kendi topraklarında, uluslararası standardizasyon faaliyetinin kapsadığı (i) konu için standart^ benimsemiş veya benimseyecek olan katılımcı DTÖ Üyelerinin tüm ulusal standardizasyon kuruluşlarını temsil eden ulusal delegasyonları arasında veya (ii) katılımcı DTÖ Üyelerinin hükümet organları arasında geliştirilmiş olması ve " (b) DTÖ Ticarette Teknik Engeller Komitesi'nin TTB Anlaşması'nın 2, ve 5. Maddeleri ile Ek 3'ü ile ilgili olarak Uluslararası Standartlar, Rehberler ve Tavsiyelerin Geliştirilmesi için Prensiplere Dair Komite Karar'ma uygun olarak geliştirilmiş olması.^ 6. Taraflardan biri, uluslararası standartları teknik bir düzenlemeye dayanak olarak kullanmaması halinde, diğer Tarafın talebi üzerine, ilgili uluslararası standarttan herhangi bir önemli sapmayı tespit edecek, bu standartlarm hedeflenen amaç için neden uygunsuz veya etkisiz olduğuna karar verildiğini açıklayacak ve bu değerlendirmenin dayandığı bilimsel veya teknik kanıtları sunacaktır. 7. Her bir Taraf, diğerlerinin yanı sıra, ilgili uluslararası standartlardaki yeni gelişmeleri veya ilgili uluslararası standartlardan sapmaya yol açan koşullardaki değişiklikleri dildcate alarak, teknik düzenlemelerinin ilgili uluslararası standartlarla yakınlaşmasını artırmak için telcnik düzenlemelerini gözden geçirecektir. 8. Her bir Taraf, acil güvenlik, sağlık, çevre veya ulusal güvenlik sorunlarınm ortaya çıkması veya çıkma tehdidi bulunması durumları haricinde, ilgili kural ve pı-osedürlerine uygun olarak, ticaret üzerinde ciddi bir etkiye sahip olabilecek önemli bir teknik düzenleme geliştirirken, ilgili kişilerin görüşlerini ifade etmelerine olanak tanıyan prosedürlerin mevcut olmasını sağlayacaktır. Taraflardan her biri, diğer Tarafın kişilerinin kendi vatandaşlarına tanınan şartlardan daha az elverişli olmayan şartlarda görüşlerini ifade etmelerine izin verecektir.
Gerekçe: İlgili uluslararası örgütler ve kuruluşlar Taraflar, kimyasallarla ilgili bilimsel ve teknik kılavuzların geliştirilmesi kapsamında başta Ekonomik işbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ("OECD") ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi'nin (ECOSOC) Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine İlişkin Küresel Uyumlaştırılmış Sistem Uzmanlar Alt Komitesi (SCEGHS) olmak üzere, uluslararası örgüt ve kuruluşların ilgili olduğunu tanırlar.
Madde 4
5 Standartlar 1. Her bir Taraf, kendi topraklarında kurulu standardizasyon Icuruluşlarının yanı sıra, bir Tarafın veya kendi topraklarmda kurulu standardizasyon kuruluşlarının üyesi olduğu bölgesel standardizasyon kuruluşlarım aşağıdaki konularda teşvik edecektir; (a) Kaynaklan dahilinde, ilgili uluslararası standardizasyon kuruluşları tarafından uluslararası standartların hazırlanmasına katılmak; ^ G/rBT/9,13 Kasım "2000, Ek 4. -f- \ -M ■ -iV- i* I C % (b) İlgili uluslararası standartları, uluslararası standartların yetersiz koruma seviyesi, temel iklimsel veya coğrafi faktörler veya temel teknolojik problem örnekleri gibi etkisiz veya uygunsuz olacağı durumlar haricinde, geliştirdikleri standartlar için bir temel olarak kullanmak; (c) uluslararası standardizasyon kuruluşlarının çalışmalarının tekrarlanmasını veya çakışmasını önlemek; (d) ilgili uluslararası standartlara dayanmayan ulusal ve bölgesel standartları, bu standartların ilgili uluslararası standartlara yakınlaşmasını artırmak amacıyla düzenli aralıklarla gözden geçirmek; (e) uluslararası standardizasyon kuruluşlarında veya bölgesel düzeyde işbirliği de dahil olmak üzere, uluslararası standardizasyon faaliyetlerinde diğer Tarafın ilgili standardizasyon kuruluşlarıyla iş birliği yapmak; 2. (f) diğer Tarafın standardizasyon kuruluşlarıyla ikili iş birliğini geliştirmek; ve (g) standardizasyon kuruluşları arasında bilgi alışverişinde bulunmak. Taraflar aşağıdaki konularda bilgi alışverişinde bulunacaklardır: (a) standartların teknik düzenlemeleri desteklemek amacıyla ilgili kullanımı ve (b) ilgili standardizasyon süreçleri ve kendi ulusal standartlarının temeli olarak kullanılan uluslararası, bölgesel veya alt bölgesel standartları ne ölçüde kullandıkları. 3. Standartların, dahil edilme veya atıf yoluyla bir teknik düzenleme taslağında veya uygunluk değerlendirme prosedüründe zorunlu hale getirildiği durumlarda, TTE Anlaşmasının 4.7. (Şeffaflık) ve 2. veya 5. Maddelerinde belirtilen şeffaflık yükümlülükleri geçerli olacalctır. MADDE 4.6 Uygunluk değerlendirmesi 1. Teknik düzenlemelerin hazırlanması, kabul edilmesi ve uygulanmasına ilişkin Madde 4.4 (Telcnik Düzenlemeler), gerekli değişikliklerle birlikte uygunluk değerlendirme prosedürleri için de aynı şekilde geçerli olacaktır. 2. Taraflardan birinin bir ürünün teknik bir düzenlemeye uygun olduğuna dair olumlu bir güvence olarak uygunluk değerlendirmesi talep etmesi halinde anılan Taraf aşağıdakileri yapacaktır: (a) bir risk değerlendirmesi temelinde belirlenen, ilgili risklerJ%:âJaa5^ı uygunluk degerlendirme'prosedürlerini seçecek; ^ I/...-. ,, , ^ I' C? M» ^ J I ti •- V <' i • C,'' <^>5 7 ^ V j. (b) telcnik düzenlemelere uygunluğu gösterme seçenekleri arasında, bir tedarikçi uygunluk beyanının, diğer bir ifadeyle, zorunlu bir üçüncü taraf değerlendirmesi olmaksızın yalnızca üreticinin sorumluluğunda verilen uygunluk beyanının, uygunluğun teminatı olarak kullanılmasını dildkate alacak ve (c) diğer Tarafça talep edilmesi halinde, belirli ürünlere yönelik uygunluk değerlendirme prosedürlerini seçmek için kullanılan kriterler hakkında bilgi sağlayacaktır. 3. Taraflardan birinin, bir ürünün teknik düzenlemeye uygun olduğuna dair olumlu bir güvence olarak üçüncü taraf uygunluk değerlendirmesini talep etmesi ve bu görevi paragraf 4'te belirtildiği gibi bir kamu kurumuna bırakmaması durumunda talep eden Taraf şunları yapacaktır: (a) Uygun olan hallerde, uygunluk değerlendirme kuruluşlarının ehliyetlendirilmesi için telcnik yeterliliği göstermenin bir yolu olarak akreditasyonu kullanacaktır. Her bir Taraf, uygunluk değerlendirme kuruluşlarına yönelik gereklilikleri belirleme haklcına halel getirmeksizin, kamudan alınan yetkiyle ve ticari olmayan bir temelde yürütülen akreditasyonun uygunluk değerlendirme kuruluşlarının yeterliliğinde oynayabileceği değerli rolü kabul edecek; (b) akreditasyon ve uygunluk değerlendirmesi için ilgili uluslararası standartları kullanacak; (c) kendi topraklarında bulunan alcreditasyon kuruluşlarını ve uygunluk değerlendirme kuruluşlarını, uygunluk değerlendirme sonuçlarının kabulünün uyumlaştırılması veya kolaylaştırılması ile ilgili işleyen uluslararası anlaşmalara veya düzenlemelere katılmaya teşvik edecek; (d) Taraflardan birinin bir ürünü piyasaya arz etmek için gereken uygunluk değerlendirme prosedürlerini yürütmek üzere iki veya daha fazla uygunluk değerlendirme kuruluşuna yetki vermesi durumunda, ekonomik operatörlerin belirli bir ürün veya ürün grubu için Tarafın yetkili kurumlan tarafından belirlenen uygunluk değerlendirme kuruluşları arasında seçim yapabilmesini sağlayacak; (e) uygunluk değerlendirme kuruluşlarının genel olarak imalatçılardan, ithalatçılardan ve ekonomik operatörden bağımsız olmasını ve akreditasyon kuruluşları ile uygunluk değerlendirme kuruluşları arasında herhangi bir çıkar çatışması olmamasını sağlayacak; (Q uygunluk değerlendirme kuruluşlarının, diğer Tarafın topraklarında bulunanlar da dahil olmak üzere, uygunluk değerlendirmesine ilişkin test veya denetimleri gerçekleştirmek için alt yüklenici kullanmasına izin verecek ve alt yüklenicilerin, uygunluk değerlendirme kuruluşunun belirlediği bu tür test ve denetimleri gerçekleştirmek için karşılaması gereken şartların aynılarını karşılamasını talep edebilecek ve (g) uygunluk değerlendinnesini yapmak üzere görevl^^Filen" kurûlu|r£^n listesininve bu "kLiruluşlarm görevlendirme kapsamına il^tfm^^ij^t^in tekbir internet. ; sitesinde yayımlanmasını sağlayacaktır. /f V // fi - (( >5r t- İşbu Maddede yer alan hiçbir hüküm, Taraflardan birinin belirli ürünlerle ilgili uygunluk değerlendirmesinin belirlenmiş kamu kurumları tarafından yapılmasını talep etmesini engellemez. Taraflardan birinin, uygunluk değerlendirmesinin belirtilen kamu Icurumları tarafından yapılmasını şart koşması halinde, o Taraf: (a) uygunluk değerlendirme ücretlerini, verilen hizmetlerin yaklaşık maliyeti ile sınırlı tutacak ve uygunluk değerlendirmesi için başvuranın talebi üzerine, söz konusu uygunluk değerlendirmesi için uyguladığı ücretlerin, sunulan hizmetlerin yaklaşık maliyetiyle nasıl sımrlandınldıgmı açıklayacak ve (b) 5. uygunluk değerlendirme ücretlerini kamuya açık hale getirecelctir. 2 ila 4. paragraflar saklı kalmak üzere, her bir Taraf, işbu Faslın yürürlüğe girdiği tarihte uygunluk değerlendirme prosedürü olarak kabul ettiği haller için, bir tedarikçinin uygunluk beyanım, ilgili ürün alanları için teknik düzenlemelerine uygunluğun kanıtı olarak kabul edecektir. Her bir Taraf, geçerli teknik düzenlemelere yapılan atıflarla birlikte, bilgi amaçlı olarak paragraf 5'te atıfta bulunulan ürün alanlarının bir listesini yayımlayacak ve muhafaza edecektir. Paragraf 5 saklı kalmak üzere, Taraflardan herhangi biri, uygunsuzluğun yaratacağı riskleri dikkate alarak, meşru amaçlar temelinde gerekçelendİrilraek ve ithalatçı Tarafa ürünlerin geçerli teloıik düzenlemelere veya standartlara uygun olduğuna dair yeterli güven verme amacı ile orantılı olması koşuluyla, bu paragrafta atıfta bulunulan ürün alanlarında zorunlu üçüncü taraf testi veya belgelendirmesi talep edebilecektir. Paragraf 7'de atıfta bulunulan uygunluk değerlendirme prosedürlerini uygulamaya koymayı teklif eden bir Taraf, diğer Tarafı erken bir aşamada bilgilendirecek ve bu tür uygunluk değerlendirme prosedürlerinin tasarlanmasında diğer Tarafın yorumlarını dikkate alacaktır. MADDE 4.7 Şeffaflık Her bir Taraf, acil güvenlik, sağlık, çevre veya ulusal güvenlik sorunlarının ortaya çıkması veya çıkma tehdidi bulunması durumları haricinde, diğer Tarafın, bildirilen teknik düzenleme önerileri ve uygunluk değerlendirme prosedürleri hakkında bu tür düzenlemelerin veya prosedürlerin bildiriminin DTÖ Merkezi Bildirimler Siciline iletildiği tarihten itibaren en az 60 günlük bir süre içinde yazılı görüş bildirmesine izin verecektir. Taraflardan biri, bu yorum süresinin uzatılmasına yönelik makul bir talebi olumlu olarak değerlendirecektir. 2. Her bir" Taraf, bildirimle birlikte tam bildirim metnini;5;;^Ş5^S§'fl^<^ersiyonu sağlayacaktır. Bildirilen rnetnin resmi DTÖ dillerinden İMt^nd© -©It^r^fas^'^urum W f - Tl t «! % bildirimde bulunan Taraf, önlemin içeriğine ilişkin ayrıntılı ve kapsamlı bir açıklamayı DTÖ bildirim formatında sunacaktır. 3. Bir Taraf, teklif ettiği teknik düzenleme veya uygunluk değerlendirme prosedürü hakkında diğer Taraftan yazılı görüş alması halinde; (a) diğer Tarafça talep edilmesi halinde, yazılı yorumların diklcate alınabileceği bir zaman aralığında yetkili düzenleyici otoritesinin katılımıyla görüşecek ve (b) en geç teknik düzenlemenin veya uygunluk değerlendirme prosedürünün yayımlanacağı tarihten önce yorumlara yazılı olarak cevap verecektir. 4. Her bir Taraf, diğer Tarafça talep edilmesi halinde, uyguladığı ve uygulamayı teklif ettiği herhangi bir teknik düzenleme veya uygunluk değerlendirme prosedürünün amaçlan, yasal dayanağı ve gerekçeleri halckmda bilgi sağlayacaktır. 5. Her bir Taraf, benimsediği teknik düzenlemelerin ve uygunluk değerlendirme prosedürlerinin ücretsiz olarak erişilebilen bir web sitesinde yayımlanmasını sağlayacaktır. 6. Her bir Taraf, teknik düzenlemelerin veya uygunluk değerlendirme prosedürlerinin kabulü ve yürürlüğe girmesine ilişkin bilgileri ve kabul edilen nihai metinleri, DTÖ'ye yapılan orijinal bildirime ek olarak sunacaktır. 7. Her bir Taraf, amaçlanan meşm hedeflerin yerine getirilmesinde etkisiz olmadıkça, diğer Tarafın ekonomik operatörlerine uyum sağlamaları içİn zaman tanımak amacıyla, teknik düzenlemelerin yayımlanması ile yürürlüğe girmeleri arasında makul bir süre bırakacaktır, 8. Taraflardan biri, diğer Taraftan, teloıik düzenlemenin kabulü ile yürürlüğe girmesi arasındaki sürenin uzatılması yönündeki 1. paragrafta belirtilen görüş süresinin bitiminden önce gelen makul bir talebi, gecikmenin izlenen meşru amaçların yerine getirilmesinde etkisiz kalacağı durumlar hariç olmak üzere, olumlu bir şekilde değerlendirmek için çaba gösterecektir. 9. Her bir Taraf, kabul edilen teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirme prosedürleri ile ilgili olarak, TTE Anlaşması'nın 10. Maddesine uygun olarak tespit edilen irtibat noktasının, diğer Taraftan veya diğer Tarafın ilgili kişilerinden gelecek makul sorulara resmi DTÖ dillerinden birinde bilgi ve cevap verildiğinden emin olacaktır.
Gerekçe: İlgili uluslararası örgütler ve kuruluşlar Taraflar, kimyasallarla ilgili bilimsel ve teknik kılavuzların geliştirilmesi kapsamında başta Ekonomik işbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ("OECD") ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi'nin (ECOSOC) Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine İlişkin Küresel Uyumlaştırılmış Sistem Uzmanlar Alt Komitesi (SCEGHS) olmak üzere, uluslararası örgüt ve kuruluşların ilgili olduğunu tanırlar.
Madde 4
1 İşaretleme ve etiketleme 1, Taraflardan birinin teknik düzenlemeleri, zorunlu işaretleme veya etiketleme gerekliliklerini..içerebilir veya münhasıran ele alabilb:5=^^SgıK^5:^urumlarda, TTE Anlaşması'nın 2.2. maddesinde yer alan ilkeler bu S^ik ciiîze^^rh^ler için ^eçpr4ij^, olacaktır. • ' • ■ 5 îjğ- IIf/f s' V -\ 2. Taraflardan birinin, ürünlerin zorunlu olarak: işaretlenmesini veya etiketlenmesini talep ettiği durumlarda, aşağıdaki koşulların tümü geçerli olacaktır: (a) yalnızca ürünün tüketicileri veya kullanıcıları için gerekli bilgileri veya ürünün zorunlu teknik gerekliliklere uygun olduğunu gösteren bilgileri talep edecektir; (b) meşru amaçlar açısından gerekli olmadıkça, zorunlu teknik gerekliliklerine uygun olan ürünleri piyasaya sürmek için bir ön koşul olarak, ürünlerin etiketlerinin veya işaretlerinin önceden onaylanmasını, tescilini veya sertifıkalandırılmasmı veya herhangi bir ücret Ödenmesini talep etmeyecektir; (c) Tarafın, ekonomik operatörler tarafından benzersiz bir kimlik numarası kullanılmasını talep etmesi durumunda, bu numarayı diğer Tarafın ekonomik operatörlerine yersiz gecikme olmadan ve ayrımcı olmayan bir temelde sağlayacaktır; (d) (i), (ii) veya (iii) bentlerinde listelenen bilgiler, yanıltıcı, çelişkili veya muğlak olmadığı sürece, ithalatçı Tarafın ürünlerle ilgili olarak talep ettiği bilgiler kapsamında ithalatçı Taraf aşağıdakilere izin verecektir: (i) ürünü ithal eden Tarafça talep edilen dile ek olarak diğer dillerdeki bilgiler; (ii) uluslararası kabul görmüş sınıflandırmalar, piktogramlar, semboller veya grafikler ve (iii) ürünü ithal eden Tarafın talep ettiği bilgilere ek mahiyetteki bilgiler. (e) kamu sağlığı veya güvenliği sebepleriyle yetkilendirilmiş kişiler tarafından yapılması gerekmedikçe, ek etiketleme veya etiketleme düzeltmeleri de dahil olmak üzere etiketlemenin, menşe ülkedeki etiketlemeye alternatif olarak ithalat ülkesindeki gümrük antrepolarında veya diğer belirlenmiş alanlarda yapılmasını kabul edecektir ve (f) meşru amaçların zarar görebileceğini düşünmediği sürece, ürüne fiziksel olarak etiketlerin veya işaretlerin eklenmesini talep etmek yerine, kalıcı olmayan veya çıkarılabilir etiketlerin kullanımını veya ekli belge ile işaretlemeyi veya etiketlemeyi kabul etmeye çaba gösterecektir.
Gerekçe: İlgili uluslararası örgütler ve kuruluşlar Taraflar, kimyasallarla ilgili bilimsel ve teknik kılavuzların geliştirilmesi kapsamında başta Ekonomik işbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ("OECD") ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi'nin (ECOSOC) Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine İlişkin Küresel Uyumlaştırılmış Sistem Uzmanlar Alt Komitesi (SCEGHS) olmak üzere, uluslararası örgüt ve kuruluşların ilgili olduğunu tanırlar.
Madde 4
9 Piyasa gözetimi ve denetimi ile gıda dışı ürünlerin güvenliği ve uygunluğu konusunda iş birliği Taraflar, ticaretin kolaylaştırılması, tüketicilerin ve diğer kullanıcıların korunması için A V.; .. « ^ J T' *' ^ 2. Piyasa gözetimi ve denetiminin bağımsız ve tarafsız işleyişini garanti altına almak için Taraflar şunları sağlayacaktır: (a) piyasa gözetimi ve denetimi fonksiyonlarının uygunluk değerlendirme fonksiyonlarından ayrılması ve (b) piyasa gözetimi ve denetimi otoritelerinin, ekonomik operatörlerin gözetim veya denetimini yerine getirirken, tarafsızlığım etkileyecek herhangi bir menfaatinin bulunmaması. 3. Taraflar, gıda dışı ürün güvenliği ve uygunluğu alanında, özellikle aşağıdakileri içerebilecek şekilde iş birliği yapacak ve bilgi alışverişinde bulunacaklardır: (a) piyasa gözetimi ve denetimi ile yürütme faaliyetleri ve bu alanda alınan önlemler; (b) risk değerlendirme yöntemleri ve ürün testleri; (c) koordinelİ ürün geri çağırmaları veya diğer benzer eylemler; (d) gıda dışı ürün güvenliğini ve uygunluğunu geliştirmek için bilimsel, teknik ve düzenleyici mevzuata ilişkin konular; (e) sağlık ve güvenlikle ilgili yeni ortaya çıkan önemli konular; (Q standardizasyon ile ilgili faaliyetler; ve (g) karşılıklı personel değişimi. 4. Taraflar, karşılıklı çıkarlarma uygun olduğu durumlarda, elektronik araçlarla bilgi alışverişi de dahil olmak üzere gıda dışı uygunsuz ürünlere ilişkin alınan önlemler hakkında bilgi alışverişine yönelik düzenlemeler yapabilirler. 5. Her bir Taraf, paragraf 3 ve 4 uyarınca elde edilen bilgileri yalnızca tüketicileri, sağlığı, güvenliği veya çevreyi korumak amacıyla kullanacaktır. 6. Her bir Taraf, paragraf 3 ve 4 uyarınca elde edilen bilgileri gizli tutacaktır. İşbu hüküm, bu tür bilgilerin ulusal yasalardan kaynaklanabilecek gereklilikler uyarınca açıklanmasını engellemeyecektir. 7. 4. paragrafta atıfta bulunulan düzenlemeler, bilgi değişimine konu olacak bilgi türünü, bilgi değişiminin usullerini ve gizlilik ve kişisel veri koruma kurallarının uygulanmasını belirleyecektir. 8. İşbu Madde kapsamında "piyasa gözetimi ve denetimi", taraflardan birinin piyasa gözetim, denetim ve yürütme otoriteleri tarafından, ekonomik operatörle iş birliği içinde yürütülen faaliyetler ve alman önlemler de dahil olmak üzere, ürünlerin güvenliğini ve kanun ve yönetmeliklerine uygunluğunu sağlamak veya i^gîîfö'H^n^.ürütülen faaliyetler ve alman önlemler anlamına gelmektedir. ' fŞ" 9. Her bir Taraf, yürürlükteki mevzuata uyulmamasıyla ilgili nedenlerle, diğer Tarafın topraklarından ithal edilen bir ürünün kendi pazarında bulunmasını yasaklamak veya kısıtlamak veya piyasasından çekmek veya geri çagınnak için piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşları tarafından alınan herhangi bir önlemin orantılı olduğundan, tedbirin dayandığı kesin gerekçeleri içerdiğinden ve gecikmeksizin ilgili ekonomik operatöre iletildiğinden emin olacaktır. MADDE 4.10 Teknik tartışmalar/görüşmeler 1. Taraflardan biri, diğer Tarafın taslak veya önerilen bir teloıik düzenlemesinin veya uygunluk değerlendirme prosedürünün Taraflar arasındaki ticaret üzerinde önemli bir etkisi olabileceğini değerlendirirse, konuyla ilgili teknik görüşmeler talep edebilir. Talep, diğer Tarafa yazılı olarak yapılacak ve aşağıdakileri içerecektir: (a) söz konusu tedbir; (b) işbu Faslın veya işbu Faslın bir Ekinin endîşe ile ilgili hükümleri ve (c) talepte bulunan Tarafın tedbirle ilgili endişelerinin bir açıklaması da dahil olmak üzere talebin nedenleri. 2. Her bir Taraf, talebini diğer Tarafın Madde 4.12 (İrtibat Noktaları) uyarınca belirlenen irtibat noktasına iletecektir. 3. Taraflardan herhangi birinin talebi üzerine, Taraflar talepte dile getirilen endişeleri şahsen veya video konferans veya telekonferans yoluyla görüşmek üzere talep tarihinden itibaren 60 gün içinde bir araya gelecek ve konuyu mümkün olan en kısa sürede çözmeye çalışacaklardır. Talepte bulunan Taraf, konunun acil olduğuna inanıyorsa, herhangi bir toplantının daha kısa bir zaman dilimi içinde yapılmasını talep edebilir. Bu gibi durumlarda, yanıt veren Taraf bu tür bir talebi olumlu değerlendirecektir. MADDE 4.11 İş birliği 1. 2. Taraflar, teknik düzenlemeler, standartlar ve uygunluk değerlendirme prosedürleri alanında, karşılıklı çıkarlarına uygun olduğu takdirde ve kendi karar alma ve hukuki düzenlerinin Özerkliğine halel getirmeksizin iş birliği yapacaklardır. Taraflar, işbu Madde veya işbu Faslın Ekleri kapsamında yürütülen iş birliği faaliyetlerine ilişkin görüş alışverişinde bulunabilirler. 1. paragrafın amaçlan doğrultusunda. Taraflar, karşılıklı çıkarlara dayalı iş birliği faaliyetlerini belirlemeye,^geliştirmeye ve teşvik etmeye çalışacs^ardır. Bu faaliyetler özellikle aşağıdâyierle ilgili, olabilir: \' V/ V 1 •• < ^ i. U 7 (a) telcııik düzenlemeler, standartlar ve uygunluk değerlendirme prosedürlerine ilişkin bilgi, deneyim ve veri alışverişi yapılması; (b) ilgili düzenleyici otoritelerin uluslararası, bölgesel veya ulusal düzeyde etlcin etkileşiminin ve iş birliğinin sağlanması; (c) Taraflardan birinin veya her ikisinin de taraf olduğu, ticaretin önündeki teknik engellere ilişkin uluslararası anlaşmalar ve düzenlemeler hakkında mümkün olduğu Ölçüde bilgi alışverişinde bulunulması ve (d) ticareti kolaylaştırıcı girişimlerin oluşturulması veya bunlara iştirak edilmesi. Taraflar, Birleşik Kralhk-AB TİA'da yapılan ve işbu Fasıl ve ilgili Eklerinin, Birleşik Krallık-AB TİA'nın 4. Faslı (Ticarette Teknik Engeller) ve ilgili Ekleri ile uyumunu etkileyen bir değişiklik veya ilgili diğer gelişmeyi takiben, yersiz bir gecikme olmaksızın, işbu Fasıl ve ilgili eklerin ortak gözden geçirmesine başlayacaklardır. Bu gözden geçirmede, uygun olduğu durumlarda, işbu Fasılda ve ilgili Eklerinde yapılacak değişikliklerin uyumlu hale getirilmesi için mutabakata varılmaya veya bir Ek'in uyumlu hale getirilmesi için tadil edilmesi yönünde Ortak Komite'ye bir teklifte bulunulmasına çalışılacaktır. MADDE 4.12 İrtibat Noktaları 1. İşbu Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, Taraflardan her biri, işbu Faslın uygulanması için bir irtibat noktası belirleyecek ve ilgili yetkililere ilişkin bilgiler de dahil olmak üzere, irtibat noktasının iletişim bilgilerini diğer Tarafa bildirecektir. Taraflar, bu iletişim bilgilerindeki herhangi bir değişikliği derhal birbirlerine bildireceklerdir. 2. İrtibat nolctası, işbu Faslın uygulanması ile ilgili olarak diğer Tarafın irtibat noktası tarafmdan talep edilen her türlü bilgi veya açıklamayı makul bir süre içinde ve mümkünse talebin alındığı tarihten itibaren 60 gün içinde sağlayacaktır. .. 'i ,1 ç •• î» ^ »V //■• •«C l' / . ı s A'i EK 4-A KİMYASALLAR HAKKINDA EK
Gerekçe: İlgili uluslararası örgütler ve kuruluşlar Taraflar, kimyasallarla ilgili bilimsel ve teknik kılavuzların geliştirilmesi kapsamında başta Ekonomik işbirliği ve Kalkınma Teşkilatı ("OECD") ve Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi'nin (ECOSOC) Kimyasalların Sınıflandırılması ve Etiketlenmesine İlişkin Küresel Uyumlaştırılmış Sistem Uzmanlar Alt Komitesi (SCEGHS) olmak üzere, uluslararası örgüt ve kuruluşların ilgili olduğunu tanırlar.

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir