Madde 16360 sayılı442 sayılı
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde, 6360 sayılı Kanun
kapsamında mahalle statüsüne alınan tüm köylerin tüzel kişilikleri yeniden tesis edilir. Yeniden
tesis edilen köy tüzel kişilikleri; 442 sayılı Köy Kanunu'nun ilgili hükümleri çerçevesinde tüm
hak ve yükümlülükleri ile birlikte kurulur. Devir ve iade işlemleri, İçişleri Bakanlığı
koordinasyonunda ilgili belediye ve köy muhtarlığınca yürütülür. İade sürecinde ortaya çıkan
uyuşmazlıklarda idare mahkemeleri görevlidir.
Gerekçe: 6360 sayılı Kanun'un uygulanması sonucunda köy statüsünden mahalle statüsüne
dönüştürülen yerleşim yerlerinde ortaya çıkan hak ihlallerini gidermek, köy tüzel kişiliklerini
yeniden tesis etmek, köy ortak mülklerini iade etmek, muhtarlık yetkilerini güçlendirmek,
tarımsal kalkınma kooperatiflerini koruyucu düzenlemelerle desteklemek, kırsal üretimi ve
istihdamı canlandırmak ile köy okullarını yeniden işler hale getirmektir.
6360 sayılı Kanun kapsamında büyükşehir belediyesi sınırlarına dahil edilerek mahalle
statüsüne dönüştürülen köyleri, bu köylerin muhtarlık ve kooperatif örgütlenmelerini ile söz
konusu köylerde ikamet eden gerçek ve tüzel kişileri kapsar.
Madde 2
Muhtarlık makamına; bütçe oluşturma, harcama, imar takibi ve mera koruma
alanlarında bağlayıcı karar alma yetkileri iade edilir. Mera, otlakiye ve ortak alanların
korunması ve denetimi konusunda köy muhtarlarına idari yaptırım yetkisi tanınır. Muhtarlık
bütçesine her yıl merkezi bütçeden, o köyün nüfusuyla orantılı pay aktarılır; asgari tutar her yıl
bütçe kanunuyla belirlenir.
Gerekçe: Köy tüzel kişiliklerinin yeniden tesisi ve ortak mülklerin iadesi 6360 sayılı
Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten itibaren belediyelere devredilen köy ortak taşınmazları,
araç-gereçler ve bütçe fazlaları herhangi bir harç ya da bedel alınmaksızın köy yönetimlerine
iade edilecektir.
Madde 3
Kooperatifler, Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli biçimde ekim planlaması
yapma ve üreticiye taban fiyat koruması sunma yetkisine haizdir. Köy kooperatiflerinde görev
yapacak ziraat mühendisi, veteriner hekim ve muhasebeci gibi nitelikli personele devlet destekli
maaş ve SGK prim desteği sağlanacaktır. Hayvancılık yapılan ahır ve samanlıklar ile tarım
arazileri kentsel emlak vergisi kapsamından çıkarılacak; su ve elektrik tarifeleri kırsal faaliyetin
gerektirdiği makul düzeyde belirlenecektir. Kooperatiflerin ürünlerinin yurt içi ve yurt dışı
pazarlara doğrudan ulaştırılmasının sağlanması Ticaret Bakanlığı'nın kontrolü ve denetimi
altındadır.
Gerekçe: Tarımsal kalkınma kooperatiflerine yarı-kamusal statü tanınması - Kooperatifler
vergi muafiyeti, sıfır faizli yatırım kredisi ve hazine arazilerini bedelsiz kiralama gibi koruyucu
ayrıcalıklardan yararlandırılacaktır. Kırsal istihdam teşvikleri sağlanmalıdır.
Hayvancılık yapılan ahır ve samanlıklar ile tarım arazileri kentsel emlak vergisi kapsamından
çıkarılacak; su ve elektrik tarifeleri kırsal faaliyetin gerektirdiği makul düzeye indirilecektir.
Madde 4
Köy tüzel kişiliğinin kaldırılması nedeniyle ilçe belediyelerine veya diğer kamu
idarelerine devredilmiş bulunan taşınır ve taşınmaz mallar, alacaklar, köy tüzel kişiliğine
devrolunur ve köy tüzel kişiliği adına tescil edilir. Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve
esaslar içişleri Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Hazine ve Maliye
Bakanlığı koordinesi ile çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
Gerekçe: 6360 sayılı Kanun kapsamındaki uygulama sürecinde Mera Kanunu'na aykırı
biçimde belediye sınırlarına dahil edilerek imara açılan veya üçüncü kişilere devredilen ortak
alanlar ve meralar, köy tüzel kişiliklerine iade edilir. İade edilemeyen taşınmazlar için rayiç
değer üzerinden tazminat ödenir; ödeme planı Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir.
Bu maddenin uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar, İdare Mahkemelerinde öncelikli olarak
görülür.
Madde 5
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 6
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
OÇλ»;
m
Doç. Dr. Selçuk Özdağ
Muğla Milletvekili
Grup Başkanvekili
6360 SAYILI ON DÖRT İLDE BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ VE YİRMİ YEDİ İLÇE
KURULMASI İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN KAPSAMINDA MAHALLE
STATÜSÜNE DÖNÜŞTÜRÜLEN KÖYLERİN TÜZEL KİŞİLİKLERİNİN YENİDEN
İHDASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ