Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).
Gerekçeyi oku
Anayasanın 49. maddesi; "Devlet, çalışanların hayat seviyesini jdikseltmek, çalışma
hayatım geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği
önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışmı sağlamak için gerekli
tedbirleri alır.", ve 55. maddesi; Devlet, çalışanların yaptıklan işe uygun adaletli bir ücret elde
etmeleri ve diğer sosyal yardımlardan yararlanmaları için gerekli tedbirleri alır.", şeklinde
çalışma hayatını düzenleyen temel hükümler düzenlenmiştir.
Millî Eğitim Bakanlığının, 2024-2025 Eğitim Öğretim Yılı Örgün Eğitim İstatistiklerine
göre ülke genelinde toplam 17 milyon 956 bin 523 öğrenci eğitim almıştır. Bu öğrencilerin 15
milyon 366 bin 143'ü resmî, 1 milyon 539 bin 579'u özel ve 1 milyon 50 bin SOl'i ise açık
öğretim kurumlannda eğitim görmüştür. Özel öğretim kurumlarındaki öğrencilerin toplam
örgün eğitim içindeki oram yüzde 9,rdir.
Örgün eğitim kapsamındaki okullarda görev yapan öğretmen sayısı ise 1 milyon 187 bin 409
olmuştur. Bu öğretmenlerin 1 milyon 9 bin 671'i resmî okullarda, 177 bin 738'i özel okullarda
görev yapmıştır.
Söz konusu emredici hükümlere rağmen özel öğretim kurumlarında çalışan bu
öğretmenler, belirli süreli iş sözleşmeleri nedeniyle kıdem ve ihbar tazminatı haklarım
kaybetmekte, taban ücret garantisinin kaldırılması sonrası asgari ücret düzeyinde
çahştırılabilmekte, ek ders, nöbet, rehberlik ve mesai dışı çalışmalarda ücret adaletsizliği
yaşamakta; SGK primlerinin eksik yatırılması gibi uygulamalar nedeniyle emeklilik hak
kayıplanyla karşılaşmakta, kadın öğretmenlerin istihdammda çekinceler, doğum izinleri ve iş
güvencesi sorunları sürmektedir. Aynı zamanda Öğretmenlik Meslek Kanunu kapsamında özel
sektör öğretmenlerinin uzman ve başöğretmenlik unvanlarına ilişkin mali hakları tanımlı
olmadığı gibi kamu kurumlarıyla koordinasyon eksikliği, denetim ve şikâyet mekanizmalannm
yetersizliği nedeniyle öğretmenlerin hukuki güvenceleri oldukça zayıf kalmaktadır. Bu
çerçevede çalışma koşulları, özlük hakları ve yaşam standartları göz ardı edildiği, gerekli özen
ve hassasiyet gösterilmediği için de iş bırakma, grev, • yürüyüş ve eylemeler yapıldığı
görülmektedir. Nitekim, 15 Haziran 2026'da özel öğretim kurumlarında çalışan öğretmenler,
taleplerinin karşılanması ve iktidar tarafından verilen sözlerin tutulması amacıyla Ankara'daki
sendika binasında süresiz açlık grevi eylemine başlamıştır. Bu bakımdan adil, sürdürülebilir ve
denetlenebilir bir denge politikası gereklidir.
Öğretmenlik mesleği, eğitim sisteminin temel unsuru olup nitelikli eğitimin
sürdürülebilirliği, öğretmenlerin ekonomik ve sosyal haklarının güvence altına alınmasına
bağlıdır. 5580 sayılı Kanımda daha Önce yer alan ve özel öğretim kurumlarında çalışan eğitim
personelinin ücretlerinin kamu kurumlarında çalışan emsallerinin altında olamayacağım
öngören düzenlemenin yürürlükten kaldırılmasının ardından, çok sayıda öğretmenin düşük
ücretlerle ve güvencesiz koşullarda çalışmak zorunda kaldığı yönünde ciddi sorunlar ortaya
çıkmıştır. Bu durum, öğretmenlik mesleğinin saygınlığını zedelediği gibi eğitim hizmetinin
niteliğini de olumsuz etkilemektedir.
Bu çerçevede 2021 yılı Millî Eğitim Şûrası tavsiye kararlarının 120. maddesinde "Özel öğretim
kurumlarında görev yapan öğretmenlerin devlet okullarında görev yapan öğretmenlerle asgari
aynı düzeyde özlük haklarına sahip olmaları yönünde düzenleme yapılmalıdır.', şeklinde
düzenlenmiştir.
TBMM
Tel: O (312) 420 64 34- 35 Faks: O (312) 420 24 76 E-Mail: cem.avsar@tbmm.gov.tr
Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA
Cem AVŞAR
Tekirdağ Milletvekili
Yine 2014 yılında yapılan söz konusu değişiklik; Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür
Örgütü (UNESCO) ve Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)'nün hazırladığı, Türkiye'nin 5 Ekim
1996 tarihinde imzalamış olduğu "Öğretmenlerin Statü Tavsiyesi" metnindeki "Öğretmenlerin
çalışma koşulları, eğitimin en yüksek derecede etkinliğini sağlayacak nitelikte olmalı ve
öğretmenlere, kendilerini tümüyle mesleksel uğraşlarına adama olanağı verilmelidir."
düzenlemesine de aykırılık teşkil etmektedir.
Bunun yanı sıra 3.2.2022 tarih ve 7354 sayılı Öğretmenlik Meslek Kanununda da özel öğretim
kurumlannda çalışan öğretmenlerin özlük hakları ile ilgili herhangi bir düzenlemeye yer
verilmemiştir.
Bu teklif, özel eğitim kurumlarında taban maaş hakkının iade edilmesi
amaçlanmaktadır. Böylece insan onurun yaraşır bir çalışma ortamı ve güvenceli çalışma
şartlarımn oluşturulması sağlanacaktır. Bununla birlikte özel öğretim kurumlannda çalışan
öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticilerin ücretlerinin, aym unvanla kamu eğitim
kurumlarında görev yapan emsallerinin maaşlarından az olamayacağı hüküm altına alınarak
eğitimcilerin özlük haklannın korunması, çalışma barışının güçlendirilmesi ve eğitimin kalite
ve niteliği ile sürdürülebilirliği sağlanacaktır.
TBMM
Tel: O (312)420 64 34- 35 Faks: O (312)420 24 76 E-Mail: cein.avsar@tbmm.gov.tr
Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA
Cem AVŞAR
Tekirdağ Milletvekili