İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3815 · Komisyonda

5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Teklif ile; mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olanların yaşlılık aylığı bağlanmasına esas yaş dışındaki tüm şartları tamamladıkları tarihin sigortalılık statüsünün kesinleştiği tarih olarak belirlenmesi amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Ömer Fethi Gürer
CHP · Niğde

Komisyon süreci

  1. 25 AĞUSTOS 2026
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Plan ve Bütçe Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2026 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2026 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçiş hükümleri kapsamında haklarında mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan çok sayıda sigortalı, yaşlılık aylığı bağlanmasına esas prim ödeme gün sayısı, hizmet süresi ve diğer emeklilik koşullarım yerine getirmelerine rağmen yalmzca yaş şartım beklemektedir. Bu kişilerin önemli bir bölümü, kamu hizmetinde uzun yıllar görev yapmış, Emekli Sandığma tabi hizmetleri esas itibarıyla emeklilik haklarım oluşturmuş ve hizmet birleştirmesi hükümleri çerçevesinde yaşlılık aylığına hak kazanmak için gerekli hizmet süresini tamamlamıştır. Ancak yaş şartmın henüz gerçekleşmemesi nedeniyle çalışma hayatına devam etmek zorunda kalan bu kişiler, farklı sigortalılık statülerinde çalışmaları hâlinde, mevcut sosyal güvenlik mevzuatmın uygulanması sonucunda yaşlılık aylığımn bağlanmasma esas sigortalılık statülerinin değişmesi riskiyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum, yıllarca kamu hizmetinde bulunarak kazanılmış hak elde etmiş kişilerin, yalnızca yaş şartını bekledikleri dönemde ekonomik yaşamlarını sürdürebilmek amacıyla çalışmaya devam etmeleri nedeniyle, Emekli Sandığı rejiminden doğan aylık, emekli ikramiyesi, ek gösterge, makam, temsil ve görev tazminatı gibi mali ve sosyal haklanm kaybetmelerine yol açabilmektedir. Böylece sigortalılar, çalışma yaşamına devam ettikleri takdirde kazanılmış haklarını kaybetme endişesiyle karşı karşıya bırakılmakta; bu da fiilen çalışma hakkımn kullamimasını güçleştiren bir sonuç doğurmaktadır. Teklifle; 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında bulunan ve mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen fiilî hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan, hizmet birleştirilmesi suretiyle yaşlılık aylığı bağlanmasma esas yaş dışındaki diğer koşulları tamamlayan sigortalıların, bu haklan kazandıkları tarihteki sigortalılık statülerinin korunması amaçlanmaktadır. Böylece bu kişilerin yalnızca yaş şartını bekledikleri dönemde 4 üncü maddenin birinci fikrasımn (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında çalışmaya devam etmeleri nedeniyle yaşlılık aylığının bağlanmasına esas statülerinin değişmesinin önüne geçilmesi; Emekli Sandığı rejiminden kaynaklanan emekli ikramiyesi, ek gösterge ve diğer mali ve sosyal haklarımn korunması sağlanmaktadır. Teklif ile ayrıca, düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce aynı nedenle hak kaybına uğramış olan kişilerin de başvuru üzerine yeniden değerlendirilmesi öngörülerek uygulamada ortaya çıkan mağduriyetlerin giderilmesi amaçlanmaktadır. Bu Kanun Teklifi ile kamu hizmetinde uzun yıllar görev yapan ve yaşlılık aylığı bağlanmasına esas yaş dışındaki tüm koşulları yerine getirmiş olan sigortalıların kazanılmış haklanmn korunması, hukuki güvenlik ve hakkaniyet ilkelerinin güçlendirilmesi, çalışma hakkı ile sosyal güvenlik hakkı arasında ortaya çıkan çelişkinin giderilmesi ve uygulamadaki mağduriyetlerin sona erdirilmesi amaçlanmaktadır.

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1ekliyor5510 sayılı5434 sayılı
31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇÎCÎ MADDE 14- Bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında haklannda mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan sigortalılardan; mülga 2829 sayılı Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun ile bu Kanunun hizmet birleştirilmesine ilişkin hükümleri uyarınca birleştirilen hizmet süreleri de dikkate alınmak suretiyle, haklarında mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresi ile yaş haddi dışındaki diğer aylık bağlama koşullarım yerine getirenler hakkında, yaşlılık aylığına esas alınacak sigortalılık statüsü, bu koşulların tamamlandığı tarih itibarıyla kesinleşir ve sonradan değiştirilemez. Bu tarihten sonra ilgililerin bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında geçen hizmetleri ile yeniden birleştirilecek hizmetleri, yaşlılık aylığımn bağlanmasına esas sigortalılık statüsünün, uygulanacak mevzuatın, emekli ikramiyesinin, ek göstergenin, makam, temsil ve görev tazminatlarmm ve diğer mali ve sosyal hakların belirlenmesinde dikkate alınmaz. Bu kişiler hakkında yaşlılık aylığının bağlanmasında ve emekli ikramiyesinin hesaplanarak ödenmesinde uygulanacak hükümler ile emekliliğe bağlı diğer mali ve sosyal haklar, yaş haddi dışındaki aylık bağlama koşullarının tamamlandığı tarihte tabi olunan mevzuata göre belirlenir."
Gerekçe: Maddeyle, 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında haklarında mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan sigortalılardan, mülga 5434 sayılı Kanuna tabi olarak geçen fiilî hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve hizmet birleştirilmesi suretiyle yaşlılık aylığı bağlanmasma esas yaş dışındaki diğer koşullan yerine getirenlerin, yalmzca yaş şartını bekledikleri dönemde farklı sigortalılık statülerinde çalışmaları nedeniyle kazanılmış haklarını kaybetmelerinin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Mevcut uygulamada, yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresini tamamlamış olmasına rağmen yaş şartını bekleyen kişilerin bu süreçte 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında çalışmaları, yaşlılık aylığının bağlanmasma esas alınacak sigortalılık statüsünün değişmesine neden olabilmektedir. Bu durum ise uzun yıllar kamu hizmeti sonucunda oluşan emekli ikramiyesi, ek gösterge, makam, temsil ve görev tazminatı gibi mali ve sosyal hakların kaybedilmesine yol açmaktadır. Madde ile, yaş dışındaki tüm aylık bağlama koşullarının tamamlandığı tarihte sigortalılık statüsünün kesinleşmesi ve bu tarihten sonraki çalışmalar nedeniyle değiştirilememesi hüküm altına alınarak kazamimış hakların korunması ve çalışma hakkı ile sosyal güvenlik hakkı arasındaki uygulama kaynaklı çelişkinin giderilmesi amaçlanmaktadır.
Madde 2ekliyor5510 sayılı5434 sayılı
5510 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCİ MADDE 15- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında bulunmasına rağmen, haklarında mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresi ile yaş haddi dışmdaki diğer aylık bağlama koşullarım yerine getirdikten sonra farklı sigortalılık statülerinde geçen çalışmaları nedeniyle yaşlılık aylığının bağlanmasına esas alınacak mevzuatı veya sigortalılık statüsü değiştirilen ya da bu nedenle emekli ikramiyesi ve diğer mali hakları farklı belirlenenler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurabilir. Sosyal Güvenlik Kurumu, başvuru üzerine ilgililerin dosyalarını bu Kanun hükümlerine göre yeniden değerlendirir ve yaşlılık aylığının bağlanmasına esas mevzuatı yeniden belirler. Yeniden yapılacak değerlendirme sonucunda doğacak aylık, emekli ikramiyesi ve diğer mali hak farkları genel hükümlere göre ilgililere veya hak sahiplerine ödenir.
Gerekçe: Maddeyle, teklifin yürürlüğe girmesinden önce aym hukuki nedenle mağduriyet yaşamış kişilerin de düzenlemeden yararlanabilmeleri amaçlanmaktadır. Mevcut uygulama nedeniyle yaşlılık aylığının bağlanmasma esas sigortalılık statüsü değiştirilen veya buna bağlı olarak emekli ikramiyesi ile diğer mali ve sosyal haklan farklı belirlenen kişilere, Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurarak durumlarının yeniden değerlendirilmesi imkânı tanınmaktadır. Böylece düzenlemenin yalmzca geleceğe yönelik sonuç doğurması değil, aym hukuki sebeple ortaya çıkmış mevcut mağduriyetlerin de giderilmesi sağlanmaktadır.
Madde 3
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. 5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir