Tek Seferlik Mal Beyanı Hakkında Kanun Teklifi

Geçmişte uygulanmış olan 'Nereden Buldun Yasası' yaklaşımını günümüzün dijital, fînansal ve uluslararası bilgi paylaşımı imkânlarıyla yeniden tammlamak ve ülkemizde yaşanan yolsuzlukların, rüşvetin, kara para aklamamn önüne geçmek ve yeni bir "mali milat" ilan etmek durumundayız. Kayıt dışı varlıkların sisteme beyan edilmesini teşvik etmek, gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı artışlarının meşru gelir kaynaklarına dayanıp dayanmadığını saptamak ve açıklanamayan servet artışlarını vergilendirmek ve mali şeffaflığı sağlamak zorundayız. Türkiye, bugün hala yolsuzluklarla, yüksek enflasyonla, bütçe açığıyla ve kayıt dışılıkla amlıyor. 2024 yılmda Türkiye Yolsuzluk Algı Endeksi'nde 180 ülke arasında 34 puan ile 107. oldu. 2021'de 96. sırada yer alan Türkiye, 2022'de 36 puan ile 101. sırada, 2023'te ise 34 puan ile 115. sıradaydı. Türkiye'nin Yolsuzluk Algı Endeksi'ndeki yeri düzenli olarak geriliyor. Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nce yayımlanan söz konusu endeks ve ona bağlı raporu göre Türkiye, 2013 yılından bu yana 16 puan kaybederek, AB üyelik sürecinde yer alan ülkeler arasındaki en düşük puanlardan birine sahip oldu. Türkiye'de dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı yüzde 65'i aşarken, bu oran OECD ortalamasında yüzde 32 ve AB ortalamasında yüzde 28 civarındadır. Bu adaletsiz yapı, hem gelir dağılımı bozukluğunu derinleştiriyor hem de kayıt dışı ekonomiyle mücadeleyi zorlaştırıyor. Ülkemizdeki tablo böyle iken, servet beyam zorunluluğunun net şekilde uygulanması, gelir ile harcama arasında denge kurabilecek bir "nereden buldun" rejiminin oluşturulması şarttır. Gelirini beyan etmeyen bir kişi, servet sahibi olmuşsa, bu servetin kaynağını açıklamak zorundadır. Beyanda bulunmayan veya gerçeğe aykırı beyanda bulunan kişilere yönelik ağır yaptırımlar öngörülerek, mali disiplinin ve toplumsal adaletin güçlendirilmesi kaçınılmazdır. Başka bir anlatımla Türkiye'de şeffaflığın ve hesap verebilirliğin giderek azaldığı bir dönemde yolsuzluk, rüşvet ve haksız zenginleşme vakaları olağan hale gelmiş, ancak mevcut yasal düzenlemeler yetersiz kalmıştır. Kişisel servet artırma aracına çevirme pratiği üzerine iş, işlem ve eylemler yaygınlaşmış, buna karşın Türkiye'de geniş kesimler açlık ve yoksulluk sımnnm altında yaşamaya mahkûm edilmiştir. Bu tabloyu tersine çevirmek, halkın güvenini yeniden tesis etmek ve kayıt dişiliği en aza indirmek adına yasal bir düzenlemenin yapılması kaçınılmazdır. Bu Kanım Teklifiyle; Gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı artışlarının meşru gelir kaynaklarına dayanıp dayanmadığını tespit etmek, açıklanamayan servet artışlarım vergilendirmek ve mali şeffaflığı sağlamak amaçlanmıştır.