İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/3835 · Komisyonda

5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

Teklif ile, yaş haddi dışındaki tüm aylık bağlama koşullarının tamamlandığı tarihte sigortalılık statüsünün kesinleşmesi ve bu tarihten sonraki çalışmalar nedeniyle bu statünün değiştirilememesi amaçlanmaktadır.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Ömer Fethi Gürer
CHP · Niğde

Komisyon süreci

  1. 10 EYLÜL 2026
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Plan ve Bütçe Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2026 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
    Geliş 1 Ekim 2026 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçiş hükümleri kapsamında haklarında mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan çok sayıda sigortalı, yaşlılık aylığı bağlanmasma esas prim ödeme gün sayısı, hizmet süresi ve diğer emeklilik koşullanm yerine getirmelerine rağmen yalmzca yaş şartını beklemektedir. Bu kişilerin önemli bir bölümü, kamu hizmetinde uzun yıllar görev yapmış, Emekli Sandığına tabi hizmetleri esas itibarıyla emeklilik haklarını oluşturmuş ve hizmet birleştirmesi hükümleri çerçevesinde yaşlılık aylığına hak kazanmak için gerekli hizmet süresini tamamlamıştır. Ancak yaş şartının henüz gerçekleşmemesi nedeniyle çalışma hayatına devam etmek zorunda kalan bu kişiler, farklı sigortalılık statülerinde çalışmaları hâlinde, mevcut sosyal güvenlik mevzuatımn uygulanması sonucunda yaşlılık aylığmm bağlanmasma esas sigortalılık statülerinin değişmesi riskiyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum, yıllarca kamu hizmetinde bulunarak kazanılmış hak elde etmiş kişilerin, yalmzca yaş şartım bekledikleri dönemde ekonomik yaşamlarını sürdürebilmek amacıyla çalışmaya devam etmeleri nedeniyle, Emekli Sandığı rejiminden doğan aylık, emekli ikramiyesi, ek gösterge, makam, temsil ve görev tazminatı gibi mali ve sosyal haklarını kaybetmelerine yol açabilmektedir. Böylece sigortalılar, çalışma yaşamına devam ettikleri takdirde kazamimış haklarım kaybetme endişesiyle karşı karşıya bırakılmakta; bu da fiilen çalışma hakkının kullamimasmı güçleştiren bir sonuç doğurmaktadır. Teklifle; 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında bulunan ve mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen fiilî hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan, hizmet birleştirilmesi suretiyle yaşlılık aylığı bağlanmasma esas yaş dışındaki diğer koşulları tamamlayan sigortalıların, bu hakları kazandıkları tarihteki sigortalılık statülerinin korunması amaçlanmaktadır. Böylece bu kişilerin yalmzca yaş şartını bekledikleri dönemde 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında çalışmaya devam etmeleri nedeniyle yaşlılık aylığmm bağlanmasma esas statülerinin değişmesinin önüne geçilmesi; Emekli Sandığı rejiminden kaynaklanan emekli ikramiyesi, ek gösterge ve diğer mali ve sosyal haklarının korunması sağlanmaktadır. Teklif ile ayrıca, düzenlemenin jmrürlüğe girmesinden önce aynı nedenle hak kaybına uğramış olan kişilerin de başvuru üzerine yeniden değerlendirilmesi öngörülerek uygulamada ortaya çıkan mağduriyetlerin giderilmesi amaçlanmaktadır. Bu Kanun Teklifi ile kamu hizmetinde uzun yıllar görev yapan ve yaşlılık aylığı bağlanmasma esas yaş dışındaki tüm koşulları yerine getirmiş olan sigortalıların kazanılmış haklannm korunması, hukuki güvenlik ve hakkaniyet ilkelerinin güçlendirilmesi, çalışma hakkı ile sosyal güvenlik hakkı arasında ortaya çıkan çelişkinin giderilmesi ve uygulamadaki mağduriyetlerin sona erdirilmesi amaçlanmaktadır.

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1ekliyor5510 sayılı5434 sayılı
31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇlCÎ MADDE 14- Bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında haklarında mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan sigortalılardan; mülga 2829 sayılı Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun ile bu Kanunun hizmet birleştirilmesine ilişkin hükümleri uyarınca birleştirilen hizmet süreleri de dikkate alınmak suretiyle, haklarında mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresi ile yaş haddi dışındaki diğer aylık bağlama koşullarım yerine getirenler hakkında, yaşlılık aylığına esas alınacak sigortalılık statüsü, bu koşulların tamamlandığı tarih itibarıyla kesinleşir ve sonradan değiştirilemez. Bu tarihten sonra ilgililerin bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasımn (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında geçen hizmetleri ile yeniden birleştirilecek hizmetleri, yaşlılık aylığının bağlanmasına esas sigortalılık statüsünün, uygulanacak mevzuatın, emekli ikramiyesinin, ek göstergenin, makam, temsil ve görev tazminatlanmn ve diğer mali ve sosyal hakların belirlenmesinde dikkate alınmaz. Bu kişiler hakkında yaşlılık aylığının bağlanmasında ve emekli ikramiyesinin hesaplanarak ödenmesinde uygulanacak hükümler ile emekliliğe bağlı diğer mali ve sosyal haklar, yaş haddi dışındaki aylık bağlama koşullarımn tamamlandığı tarihte tabi olunan mevzuata göre belirlenir."
Gerekçe: Maddeyle, 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında haklarında mülga 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanmaya devam olunan sigortalılardan, mülga 5434 sayılı Kanuna tabi olarak geçen fiilî hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve hizmet birleştirilmesi suretiyle yaşlılık aylığı bağlanmasına esas yaş dışındaki diğer koşulları yerine getirenlerin, yalnızca yaş şartını bekledikleri dönemde farklı sigortalılık statülerinde çalışmaları nedeniyle kazanılmış haklarım kaybetmelerinin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Mevcut uygulamada, yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresini tamamlamış olmasına rağmen yaş şartını bekleyen kişilerin bu süreçte 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasımn (a), (b) veya (c) bentleri kapsamında çalışmaları, yaşlılık aylığının bağlanmasına esas alınacak sigortalılık statüsünün değişmesine neden olabilmektedir. Bu durum ise uzun yıllar kamu hizmeti sonucunda oluşan emekli ikramiyesi, ek gösterge, makam, temsil ve görev tazminatı gibi mali ve sosyal hakların kaybedilmesine yol açmaktadır. Madde ile, yaş dışındaki tüm aylık bağlama koşullarının tamamlandığı tarihte sigortalılık statüsünün kesinleşmesi ve bu tarihten sonraki çalışmalar nedeniyle değiştirilememesi hüküm altına alınarak kazamimış haklann korunması ve çalışma hakkı ile sosyal güvenlik hakkı arasındaki uygulama kaynaklı çelişkinin giderilmesi amaçlanmaktadır.
Madde 2ekliyor5510 sayılı5434 sayılı
5510 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇtCİ MADDE 15- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında bulunmasına rağmen, haklarında mülga 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak geçen hizmet süreleri toplamı en az 7.200 gün olan ve yaşlılık aylığı bağlanmasına esas hizmet süresi ile yaş haddi dışındaki diğer aylık bağlama koşullanm yerine getirdikten sonra farklı sigortalılık statülerinde geçen çalışmaları nedeniyle yaşlılık aylığının bağlanmasına esas alınacak mevzuatı veya sigortalılık statüsü değiştirilen ya da bu nedenle emekli ikramiyesi ve diğer mali hakları farklı belirlenenler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurabilir. Sosyal Güvenlik Kurumu, başvuru üzerine ilgililerin dosyalarını bu Kanun hükümlerine göre yeniden değerlendirir ve yaşlılık ayhğımn bağlanmasına esas mevzuatı yeniden belirler. Yeniden yapılacak değerlendirme sonucunda doğacak aylık, emekli ikramiyesi ve diğer mali hak farkları genel hükümlere göre ilgililere veya hak sahiplerine ödenir.
Gerekçe: Maddeyle, teklifin yürürlüğe girmesinden önce aynı hukuki nedenle mağduriyet yaşamış kişilerin de düzenlemeden yararlanabilmeleri amaçlanmaktadır. Mevcut uygulama nedeniyle yaşlılık aylığımn bağlanmasına esas sigortalılık statüsü değiştirilen veya buna bağlı olarak emekli ikramiyesi ile diğer mali ve sosyal haklan farklı belirlenen kişilere, Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurarak durumlarımn yeniden değerlendirilmesi imkâm tanınmaktadır. Böylece düzenlemenin yalmzca geleceğe yönelik sonuç doğurması değil, aynı hukuki sebeple ortaya çıkmış mevcut mağduriyetlerin de giderilmesi sağlanmaktadır.
Madde 3
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. 5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir