İlköğretim ve Eğitim Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Okulların açılması ile artan yoksulluk ve ekonomik krizin bozduğu dengelerin damga vurduğu belirli eğitim kalemleri gündeme gelmiştir. Parasız eğitim hakkı anayasal güvence altında olduğu halde, velilere yüklenen gider kalemleri, eğitim hakkım ulaşılabilir olmaktan çıkarmıştır. Bilindiği üzere Anayasanın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin bir "Sosyal Devlet" olduğu açıkça vurgulanmış; 42. maddesinde ise "Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz" ve "İlköğretim, kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve Devlet okullarında parasızdır" hükümleriyle eğitimde fırsat eşitliği güvence altına alınmıştır. Eğitim hakkmın herkes için eşit ve etkin biçimde kullanılabilmesi, öğrencilerin yalmzca okula kayıtlı olmalannı değil, eğitim ve öğretim faaliyetlerine gerekli koşullara sahip olarak katılabilmelerini de gerektirmektedir. Anayasa'nm 42'nci maddesinde güvence altına alınan eğitim hakkımn ekonomik nedenlerle fiilen smırlandırılmasımn önlenmesi, sosyal devlet ilkesinin de bir gereğidir. Millî Eğitim Bakanlığı tarafından ders kitaplarının ücretsiz olarak dağıtılması, eğitim giderlerinin azaltılması bakımından önemli bir uygulamadır. Bununla birlikte öğrencilerin eğitim faaliyetlerine katılımı yalnızca ders kitaplanna erişimle sınırlı değildir. Defter, kalem, silgi, cetvel, pergel, boya ve benzeri yazı, çizim ve ölçüm araçları ile öğrencilerin derslerin niteliğine göre ihtiyaç duyduğu çeşitli eğitim araç-gereçleri ve okul çantası gibi temel ihtiyaçlar da eğitim sürecinin ayrılmaz parçalarım oluşturmaktadır. Söz konusu ihtiyaçlarm maliyeti, özellikle düşük gelirli haneler bakımından aile bütçesi üzerinde önemli bir yük oluşturabilmekte; öğrencilerin eğitim faaliyetlerine gerekli araç ve gereçlerle katılabilmeleri bakımından ailelerin ekonomik imkânlarına bağlı farklılıklar ortaya çıkarabilmektedir. Eğitim hakkımn kullamimasmda öğrenciler arasında ekonomik durumlarmdan kaynaklanan farklılıkların azaltılması, fırsat eşitliğinin sağlanması ve eğitimin kamusal niteliğinin güçlendirilmesi bakımından temel kırtasiye ve eğitim araç-gereçlerine ücretsiz erişimin güvence altına alınması gerekmektedir. Bu düzenleme ile ilköğretim ve ortaöğretim kademesindeki devlet okullarında öğrenim gören öğrencilerin eğitim ve öğretim faaliyetleri için ihtiyaç duyduğu temel kırtasiye ve eğitim araç- gereçlerinin Millî Eğitim Bakanlığı tarafından ücretsiz olarak karşılanması amaçlanmaktadır. Böylece Öğrencilerin eğitim ihtiyaçlanmn ailelerin gelir durumuna bağlı olmaksızm karşılanması, eğitimde fırsat ve imkân eşitliğinin güçlendirilmesi ve eğitim hakkının yalnızca biçimsel değil, fiilen kullamlabilir hâle getirilmesi hedeflenmektedir.