Devlet Memurları Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Ülkemizde 2026 yılının ikinci çeyreği itibarıyla kamuda istihdam edilen toplam personel sayısı -Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı verilerine göre- 5 milyon 417 bin 126 kişiye ulaşmıştır. Söz konusu personelin çalışma statülerine göre dağılımı ise şu şekildedir: Kadrolu personel (memur): 3 milyon 582 bin 25, sürekli işçi: 1 milyon 267 bin 501, sözleşmeli personel: 419 bin 801, geçici işçi: 50 bin 418, diğer personel: 97 bin 381. Bu çerçevede kadrolu personelin çalışma hayatına dair usul ve esasları düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 2. maddesinde "Amaç: Bu Kanun, Devlet memurlarmm hizmet şartlarını, niteliklerini, atanma ve yetiştirilmelerini, ilerleme ve yükselmelerini, ödev, hak, yüküm ve sorumluluklarını, aylıklarım ve ödeneklerini ve diğer özlük işlerini düzenler.", şeklinde açıklanmıştır. Devamında, Temel İlkeler, İstihdam Şekilleri, Görev Ve Sorumluluklar, Genel Haklar, Yasaklar, Sınıflandırma... vb. başlıklar düzenlenmiştir. Böylece, kanun kapsamında her Türk vatandaşına adil ve eşit koşullarda memur olma hak ve ödevi olanağı sağlanmıştır. Kanun 59. maddesinin birinci fıkrası 'istisnai memurluklar' başlığıyla; "Cumhurbaşkanlığı ile Türkiye Büyük Millet Meclisinin memurluklarına, Bakan Yardımcılıklarına, Savunma Sanayii Müsteşarlığına ait Müsteşar, Müsteşar Yardımcısı, I. Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı ve Müşavir Avukat kadrolarına, Toplu Konut (...) İdaresi Başkanlığına ait Başkan, Başkan Yardımcısı, Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı, Uzman, Uzman Yardımcısı, Müşavir Avukat ve Şube Müdürleri (Uzman)' Özelleştirme İdaresi Başkanlığında Başkan, Başkan Yardımcısı, Başkanlık Müşaviri, Daire Başkam, Proje Grup Başkam ve Basm ve Halkla İlişkiler Müşavirliğine, Bakanlık Müşavirlikleriyle Basm ve Halkla İlişkiler Müşavirliklerine, Türkiye İstatistik Kurumu Basm ve Halkla İlişkiler Müşavirliğine, Avrupa Birliği Bakanlığı Başkanlıklarına (İdari Hizmetler Başkanlığı harİç), Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Başkan Yardımcısı, Başkanlık Müşaviri, Basm Müşaviri ve Hukuk Müşaviri, Gelir İdaresi Başkanlığında Basm ve Halkla İlişkiler Müşavirliğine, (...)Milli Savunma Bakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri ve Sahil Güvenlik Komutanlığı' kadrolarmda veya kadro açıklamalar bölümünde özel nitelikli olarak gösterilen görev yerlerine, Özel Kalem Müdürlüklerine, Valiliklere, Büyükelçiliklere, Elçiliklere, Daimi Temsilciliklere, Dışişleri Bakanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanlığına, dış kuruluşlarda çalışma müşavirlikleri nezdinde görevlendirilecek sendika uzmanlıklarına. Din İşleri Yüksek Kurulu Üyeliklerine, Diyanet İşleri Başkanlığı Başkanlık Müşaviri (4 adet), Diyanet İşleri Başkanlığı Basm ve Halkla İlişkiler Müşaviri, Milli İstihbarat Teşkilatı memurluklanna. Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Müşavirliklerine, Hukuk Müşavirliğine ve Genel Sekreter Sekreterliğine, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığında Basm ve Halkla İlişkiler Müşavirliği ve Başkanlık Müşavirliğine Anayasa Mahkemesi Basm Müşavirliğine, Nükleer Düzenleme Kurumunun Başkan Yardımcılıklarına ve Daire Başkanlıklarına, bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve dereceye yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabilir. Dışişleri Bakanlığı Hukuk Müşavirlikleri ile Devlet Konservatuvarmda görevlendirilecek uluslararası ün yapmış üstün yeteneklere sahip Devlet sanatçılarmm, olimpiyat şampiyonluğu veya olimpik spor dallarından birinde büyükler TBMM Tel; O (312) 420 64 34- 35 Faks: O (312) 420 24 76 E-Mail: cem.avsar@tbmm.gov.tr Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA Cem AVŞAR Tekirdağ Milletvekili kategorisinde birden fazla Dünya şampiyonluğu kazananlar arasından atanacak spor müşavirlerinin' atama ve ilerlemelerinde de bu hükümler uygulamr.", şeklinde belirtilmiştir. Kamu personeli rejimi içerisinde istisna oluşturan bu durum, ilgili kanun hükümlerini suiistimale açık hale getirdiği gibi personel barışı ile çalışma usul ve esaslarını erozyona uğratan bir hukuki boşluk taşımaktadır. Kanım metninde yer alan "Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve dereceye yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabilir.", açık hükmüyle liyakat ve ehliyet unsuru devre dışı bırakılmıştır. Bu yüzden istisnai memurların sadece atandıkları görevde kalmalan ve başka bir kadroya geçişlerinin mümkün olmaması gerekmektedir. Yukarıda açıkça ifade edildiği üzere kimi yerde bu şartlan haiz olmadığı halde istisnai memurluk kadrolarına atananlann daha sonra diğer memurluk kadrolarına naklen atanmaları durumu, naklen atandıklan görevlerin gerektirdiği niteliklere sahip olmamalarına neden olabileceğinden liyakat ilkesinin ihlali anlamına da gelmektedir. Bu durum, kişilerin, kanun ve yönetmelik çerçevesinde gerekli sürece tabi olmadan ve dolayısıyla asli memurluk kadrolarmm gerektirdiği niteliklere sahip olmadan atanmış olmaları, kamu harcamalarının etkililik, verimlilik ve ekonomiklik ilkelerine aykırılığa da yol açmaktadır. Sadece hizmetin gereği "istisnai" olarak kullanılması gereken istisnai memurluk kadrolann, devlet memurluğuna geçiş sürecinde esas olan sınav sistemini aşmaya yönelik bir araca dönüşmesi kanun önünde ve kamu görevi hizmetine girmede eşitlik ile liyakat ilkesinin ihlali anlamına gelmektedir. Bu teklifle, hizmetin gereği istisnai olarak kullanılan söz konusu statünün amacına uygun olarak alınan kişilerin görevleri süresince başka bir devlet memurluğu kadrosuna naklen atanmaması ve asli memurluk hakkını kazanmamasını amaçlamaktadır. TBMM Tel: O (312) 420 64 34- 35 Faks: O (312) 420 24 76 E-Mail: cem.avsar@tbmm.gov.tr Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA Cem AVŞAR Tekirdağ Milletvekili