İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Kanun teklifi · 2/409 · Komisyonda

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

Bu teklif ilk kez 2 Temmuz 2018 tarihinde (27. Dönem) verildi; sonuçlanmadığı için 27. Dönem’deki 2/174 esas numaralı kaydından 28. Dönem’de yenilendi. 28. Dönem sayılarına dahil edilmez. Önceki kayıt ↗

Teklif ile 5510 sayılı Kanun'da değişiklik yapılmak suretiyle, ev hizmetlerinde gündelik olarak sürekli olmayan bir şekilde çalışanların sigortalı sayılmamasına ilişkin hükmün yürürlükten kaldırılması ve ev hizmetlerinde çalışanlar için işverenlerince asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında sosyal güvenlik primi, yüzde 5'i oranında da kıdem tazminatı primi ödenmesi öngörülmektedir.

TBMM kaydındaki özet.

İlk imza
Mustafa Sezgin Tanrıkulu
Yeni Parti · Diyarbakır

Komisyon süreci

  1. 2 TEMMUZ 2018
    Sunuldu
  2. ESAS KOMİSYON
    Plan ve Bütçe Komisyonu
    Geliş 19 Haziran 2023 · Komisyonda
  3. TALİ KOMİSYON
    Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu
    Geliş 19 Haziran 2023 · Komisyonda
  4. TALİ KOMİSYON
    Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu
    Geliş 19 Haziran 2023 · Komisyonda

Genel gerekçe

Teklifi verenlerin neden gerekli gördüğünü anlattığı bölüm (teklif metninden).

Gerekçeyi oku
Anayasamızın 60. Maddesinde “Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar.” hükümleri yer almasına rağmen ev hizmetlerinde süreksiz çalişanlar, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu gereğince sigortalı sayılmamaktadır. Sigortalı sayılmayan ve çoğunluğu kadın olan yurttaşlarımız da güçlerinin azaldığı yaşlılık dönemlerini çok zor geçirdikleri gibi işlerine giderken veya işleri sırasında geçirdikleri kazalarda hayatlarını kaybettiklerinde geride bıraktıkları eşleri ve çocukları da dul-yetim aylığı alamamaktadır. Yasa gereği (bir ay gibi) sürekli çalışıp sigortalı olsalarbu defa da tazminat hakları olmamaktadır. Gerek eski 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve gerekse yeni 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, ev hizmetlerinde süreksiz çalışanları sigortalı saymamaktadır. Kanun'un 6 ıncı maddesinin birinci fikrası gereğince, “...Ev hizmetlerinde çalışanlar (ücretle ve sürekli olarak çalışanlar hariç),” sigortalı sayılmamaktadırlar.Süreklilik kavramının ne olduğu da 4857 sayılı İş Kanunu'nda belirtmiştir ki, “Nitelikleri bakımından en çok otuz iş günü süren işlere süreksiz iş, bundan fazla devam edenlere sürekli iş denir”, Gündelikçi veya temizlikçi kadınlar olsun ister aynı evde sürekli çalışan olsun hiçbir ev hizmetlisi hakkında İş Kanunu hükümleri uygulanmamaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 4 üncü maddesine göre ev hizmetlerinde çalışanlara İş Kanunu uygulanmamaktadır.Yani, ev hizmetlerinde çalışanlara,Kıdem tazminatı,İhbar tazminatı,Yıllık izin ücreti,Fazla mesai gibi haklar verilmez. Ülkemizde yaklaşık 1,3 milyon ev hizmetlisi istihdamındaki kayıt dışılığı önlemek için, Avrupa'daki “banka kuponu formülü” hem çalışanı hem de işverenlerini kayıt altına almaya çözüm olabilecektir. Sistem,“Günlüğü 10 lira olan prim kuponlarını bankadan salın alan işverenlerin evlerinde gündelik çalışan kişiye gün sonunda hem ücretini hem de kuponunu vermesi;ev hizmetlisi çalışanın da o kuponları toplayıp SGK'ya götürüp, hizmetlerine ekletmesi” şeklinde işlemektedir. Bu uygulamanın emsallerinin Avrupa'da olması ve sistemin sigortasız çalışan vatandaşların gelecek kaygılarına çözüm olması iyi bir örnektir. Önerilen kanun teklifinde gündelik ve süreksiz çalışan vatandaşlarımızın işverenleri asgari ücretin günlük tutarmın (34,05 Türk Lirası)W30'u (10,22 Türk Lirası) Sosyal Güvenlik ve 96 $'i (1,72 Türk Lirası) oranında kıdem tazminatı primi öderler. Bu primlerin ödeme metodu ise Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından uygulanacak Sosyal Güvenlik fişleri/kuponları ile sağlanacaktır.

Maddeler

4 madde · gerekçesiyle birlikte
Madde 1
31/5/2006 ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu”nun 6. maddesinin birinci fırkasının (c) bendi kanun metninden çıkarılmıştır.
Gerekçe: Ev hizmetlerinde gündelik olarak süreksiz çalışanların sigortalı sayılmasını engelleyen hükmün kanun metninden çıkarılması amaçlanmaktadır.
Madde 2ekliyor
31/5/2006 ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 81. maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir. “Ev hizmetlerinde sürekli veya süreksiz çalışanlar için işverenleri tarafından asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında Sosyal Güvenlik ve yüzde 5'i oranında Kıdem Tazminatı primi ödenir. Primlerin ödenmesi bankalar aracılığıyla Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından satılacak Sosyal Güvenlik Günlük Prim Fişleri ile sağlanır. Sosyal Güvenlik Günlük Prim Fişlerinin şekli ve içeriği, verilme usulü ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Kurum tarafından çikarılacak yönetmelikle düzenlenir.Bu fıkra kapsamında ev hizmetlisi adına ödenen kıdem tazminatı primi ev hizmetlisinin emekliliği veya ödenen primlerin emekliliğine yetmemesi halinde 60 yaşında kendisine veya ölümü halinde mirasçılarına ödenir.”
Gerekçe: Ev hizmetlerinde sürekli veya süreksiz çalışanlar için işverenlerin asgari ücretin günlük tutarının yüzde 30'u oranında Sosyal Güvenlik ve yüzde 5'i otanında kıdem tazminatı primi ödemesini öngören düzenleme kanuna eklenmekte ve buna ilişkin yönetmeliğin SGK tarafından çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda ev hizmetlisi adına ödenen kıdem tazminatı primi ev hizmetlisinin emekliliği veya ödenen primlerin emekliliğine yetmemesi halinde 60 yaşında kendisine veya ölümü halinde mirasçılarına ödenecektir”
Madde 3
Bu Kanun Resmi Gazete "de yayımlanma tarihini takip eden yılbaşından itibaren yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Madde 4
Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir. SOSYAL SİGORTALAR ve GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU'NDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ

Maddeler TBMM'deki teklif metninden otomatik ayrıştırılmıştır; asıl metin için teklif PDF'i ↗

İmza sahipleri

1 milletvekili · parti, imza günündeki partisidir

Kaynak: TBMM'nin kamuya açık kayıtları. Maddeler ve gerekçeler teklif metninden otomatik ayrıştırılır; asıl metin TBMM'deki PDF'tir. Hata bildir

BildirimlerSon dakika, kanunlar ve takip ettikleriniz

Yöntem · İletişim · KVKK · Gizlilik