İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/50860 · 13 Ekim 2026

Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na ilişkin

Muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz

Süresinde cevaplandı

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Ceylan AKÇA CUPOLO Diyarbakır Milletvekili 7 Ağustos 2026 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti, Suudi Arabistan Krallığı ve Pakistan İslam Cumhuriyeti arasında imzalandığı basına yansıyan Mekke Ortak Savunma Anlaşması çerçevesinde; 5 Ekim 2026 tarihinde Riyad'da toplanan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi olağanüstü toplantısında, askeri kuvvet ve kabiliyetlerin Suudi Arabistan'a sağlanması amacıyla *tedbir alınması* kararlaştırıldığı da yine basında yer almıştır. Buna karşın Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Asif, 5 Ekim gece yarısı uluslararası basına verdiği demeçte Pakistan ve Türkiye'nin halihazırda Suudi Arabistan sahasında *harekât alanında varlığı* bulunduğunu beyan etmiş; ulusal ve uluslararası savunma basınında ise birkaç yüz TSK uzmanının hava savunma ve elektronik harp sistemleriyle Suudi Arabistan'da konuşlu olduğu iddiaları işlenmiştir. 5 Ekim 2026 tarihinde Riyad'da gerçekleşen Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi toplantısı sonrasında yapılan açıklamalar, kuvvetlerin koordinasyonu, uluslararası yükümlülüklerin yürütülmesi ve TBMM'in yetkileri açısından kritik sorular doğurmuştur.

Sorular

  1. Anlaşma metni şu an hangi makam tarafından ve nerede muhafaza edilmektedir?
  2. Kamuoyunda Mekke İttifakı olarak anılan bu uluslararası anlaşma hukuki niteliği bakımından tam olarak nedir?
  3. Türkiye'ye uluslararası alanda savunma ve güvenlik sorumlulukları yükleyen böyle bir anlaşmanın detaylarının, maddelerinin ve ek protokollerinin TBMM'den ve kamuoyundan saklanmasının hukuki ve idari gerekçesi nedir?
  4. Mekke Ortak Savunma Anlaşması metni Anayasa'nın 90. maddesi gereğince TBMM'nin onayına sunulması gereken bu anlaşmanın Kanun Tasarısı olarak TBMM Başkanlığına sevk edilmesine ilişkin belirlenmiş resmi bir takvim bulunmakta mıdır?
  5. Pakistan Savunma Bakanı'nın uluslararası basına yansıyan iddiaları ve ulusal basındaki haberler doğrultusunda, Suudi Arabistan sahasında halihazırda TSK personeli veya TSK uzmanları bulunmakta mıdır?
  6. Şayet bulunuyorsa, TBMM onayı henüz tamamlanmamış bir anlaşma sürecinde bu görevlendirmenin hukuki dayanağı nedir?
  7. 2010 yılında imzalanıp 6226 sayılı Kanunla onaylanan Askeri Alanda Eğitim, Teknik ve Bilimsel İş Birliği Anlaşması sınırları aşılarak Suudi Arabistan'da fiili bir askeri/teknik konuşlanma veya hava savunma/elektronik harp sistemleri işletilmesi söz konusu mudur?
  8. Suudi Arabistan'da yerelleştirme, ortak üretim veya sistem tedariki faaliyetleri yürüten Türk savunma sanayii firmalarında (Baykar, Aselsan, Roketsan, Havelsan, MKE vb.) görev yapan sivil veya teknik personel bulunmakta mıdır?
  9. Varsa bu personelin sayısı, görev tanımı ve icra ettikleri faaliyetlerin içeriği nedir; bu personel ve teçhizatın askeri entegrasyon veya fiili savunma hizmeti amacıyla kullanıldığı iddiaları doğru mudur?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Bakanlığın cevabı

Cevap metni · Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz
Türkiye Büyük Millet Meclisi - Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı Tarih: 03/11/2026 17:47 Sayı: E-120.07.03-1976168 T.C. CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI Sayı : E-48360949-610-419388 Konu : Soru Önergeleri-437 GÜNLÜDÜR 7/50860 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İlgi : 21.10.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1967576 sayılı yazınız. Anayasanın 98 inci maddesi uyarınca Başkanlığımızca tarafıma gönderilen yazılı soru önergelerinden, Cumhurbaşkanlığı Merkez Teşkilatı ile Cumhurbaşkanlığına Bağlı Kurum ve Kuruluşların görev alanına giren konulara ilişkin önergeler cevaplandırılmaktadır. 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca bakanlıkların görev ve yetki alanına giren önergeler bakanlıklar tarafından cevaplandırılmaktadır. Bu itibarla, Diyarbakır Milletvekili Sayın Ceylan AKÇA CUPOLO tarafından verilen 7/50860 esas numaralı yazılı soru önergesinde bahsi geçen hususlar Dışişleri Bakanlığı ile Milli Savunma Bakanlığının görev ve yetki alanına girmektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır. Doğrulama Kodu: C50519B9-B75C-4F0C-882B-3E631941E059 Doğrulama Adresi: https://www.turkiye.gov.tr/tccb-ebys Cumhurbaşkanlığı Külliyesi 06560 Beştepe-ANKARA Telefon: 0 (312) 525 55 55 Faks : 0 (312) 525 58 31 İnternet Adresi: www.tccb.gov.tr KEP Adresi : cumhurbaskanligi@hs01.kep.tr Telefon No:(312) 525 43 82

Asıl belge: cevap PDF'i ↗

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir

BildirimlerSon dakika, kanunlar ve takip ettikleriniz

Yöntem · İletişim · KVKK · Gizlilik