Önergenin metni
İlgi : a) 01/10/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1948753 sayılı yazınız. b) 01/10/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1949566 sayılı yazınız. c) 02/10/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1950523 sayılı yazınız. ç) 06/10/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1953286 sayılı yazınız. İlgi (a,b,c,ç) kayıtlı yazılarınız ekinde alınan Muğla Milletvekili Sayın Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ'a ait 7/49403, 7/49404 ve 7/49647, Karabük Milletvekili Sayın Cevdet AKAY'a ait 7/49405, Muş Milletvekili Sayın Sezai TEMELLİ'ye ait 7/49545, Kars Milletvekili Sayın Gülistan KILIÇ KOÇYİĞİT'e ait 7/49546, Mersin Milletvekili Sayın Mehmet Emin EKMEN'e ait 7/49648, İzmir Milletvekili Sayın İbrahim AKIN'a ait 7/49767, İstanbul Milletvekili Sayın İskender BAYHAN'a ait 7/49768 ile Balıkesir Milletvekili Sayın Burak DALGIN'a ait 7/49770 sayılı soru önergelerine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metinleri ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Gerekçe
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Ek: Önergelerin Cevabı
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgb.soruonergerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr
7/49405 GK14 7/49405 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Cevdet AKAY, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) görevleri arasında; 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca sermaye piyasalarının güvenilir, şeffaf, istikrarlı bir ortamda işleyişinin sağlanması ile yatırımcıların hak ve yararlarının korunmasını teminen, etkin gözetim ve denetim mekanizmaları ile piyasanın sürekli gözetim ve denetimini gerçekleştirmek bulunmaktadır. Bu çerçevede, sermaye piyasalarında denetim, inceleme, işlem durdurma ve yaptırım yetkisi 6362 sayılı Kanun ile SPK'ya verilmiştir. Borsa İstanbul da aynı Kanun çerçevesinde, piyasaların güvenli ve düzenli işleyişini sağlamakla görevli ve yetkilidir. Bu yapı, bağımsız düzenleyici kurum modelinin gereğidir. Bakanlığımızın bu alanlarda piyasaya doğrudan müdahale ve Fon Rehberi gibi düzenlemeleri yapma yetkisi bulunmamaktadır. Bununla birlikte, piyasalardaki risk görüldüğü andan itibaren Bakanlık yetkisi dahilindeki tüm araçlar kullanılmış ve ilgili kurumlar tarafından gerekli tedbirlerin alınması ve ihtiyaç duyulan düzenlemelerin hayata geçirilmesi için Finansal İstikrar Komitesi toplantılarında tavsiye kararları alınmıştır. Bu kararların hayata geçirilmesi ise kanun gereği ilgili düzenleyici kurumların yetkisinde bulunmaktadır. 4 Kasım 2025'te Sermaye Piyasaları Kongresi'nde ilgili kurumlar ve kamuoyu, piyasadaki olası manipülasyon konusunda açıkça uyarılmıştır. 2 Aralık 2025 tarihli Finansal İstikrar Komitesinde ise; - Manipülasyonlara karşı düzenlemelerin en kısa sürede tamamlanması gerekliliği, - Serbest fonlarda yatırımcı eşiğinin 10 milyon TL'ye ve daha sonra 1 milyon dolara kadar çıkartılması, - Serbest fonlar ve para piyasası fonlarına yönelik ilave tedbirlerin alınması, bu kapsamda repo ve para piyasası işlemlerinin Takasbank'a taşınmasının, yoğunlaşma ve ilişkili taraf yatırımlarına sınır getirilmesinin ve portföy içeriklerinin daha sık KAP'ta yayımlanmasının faydalı olacağına ilişkin kararlar alınmıştır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgbsoruonergerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr
Bu kapsamda, ilk olarak 18.12.2025 tarihinde, nitelikli yatırımcılar için belirlenen finansal varlıklar toplamı tutarı 1 milyon TL'den 10 milyon TL'ye yükseltilmiştir.
28 Ocak 2026'da Bakanlığımıza gönderilen Taslak Fon Rehberine ilişkin görüşlerimiz 11 Şubat 2026'da yazılı olarak SPK'ya bildirilmiş ve taslağın ivedilikle uygulanmasının doğru olacağı hususu kuruma iletilmiştir.
TEFAS Uygulama Esasları'nın mevcut netleştirme, takas ve alacak dağıtım esasları kapsamlı şekilde değiştirilerek TEFAS Uygulama Esasları 20.07.2026 tarihinde Takasbank tarafından uygulamaya alınmıştır. 31 Temmuz 2026'da fonların portföylerindeki borsada işlem gören gayrimenkul yatırım fonlarının ve girişim sermayesi yatırım fonlarının borsa fiyatı yerine, en son açıklanan birim net aktif değer ile değerlendirilmesine karar verilmiştir. Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber'de yapılan düzenlemeler ise 28.08.2026 tarihinde kamuoyuna duyurulmuş, temel olarak serbest fonlar dahil olmak üzere yatırım fonlarının belirli işlemlerine yönelik ilave şart ve sınırlamalar ile ilave kamuoyu aydınlatma yükümlülükleri belirlenmiş, portföy yönetim şirketlerinin kurumsal kapasitesinin güçlendirilmesine yönelik düzenlemeler yapılmıştır.
2026 yılının Eylül ayının ortasında bazı fonların temerrüde düşmeye başlaması üzerine gelişmelerin sistemik riske dönüşmemesini teminen SPK ve diğer ilgili kurumlar tarafından ivedilikle gerekli tedbirler alınmaya başlanmıştır.
SPK Karar Organı'nın 17.09.2026 Kararı ile yatırım fonu, gayrimenkul yatırım fonu ve girişim sermayesi yatırım fonu olmak üzere toplam 131 fon hakkında tasfiye kararı alınmış; tasfiye usul ve esasları, hak sahipliğinin tespiti, satış esasları ve ara ödemelere ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Konuya ilişkin detaylı bilgilere "https://spk.gov.tr/spk-bultenleri/2026-yili-spk-bultenleri" internet adresinden erişilebilmektedir.
Diğer taraftan, 29.09.2026 tarihinde sorunlu yatırım fonları ile ilgili genel koordinasyonu sağlamak, tasfiye sürecini hızlandırmak ve yatırımcıların haklarını korumak amacıyla Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında Fon Koordinasyon Kurulu kurulmuştur. Kurul, tasfiyesine karar verilen fonlarla ilgili çalışmaları titizlikle ele almakta, yatırımcıların haklarının korunması ve ödemelerin adil, şeffaf ve etkin bir şekilde gerçekleştirilmesi için çalışmalarını sürdürmektedir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgbsonuonergerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr
: Fon varlıklarının gerçek değerinin tespiti, hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve sorumlulardan tahsiline ilişkin esasların düzenlendiği 7596 sayılı Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun, 27.10.2026 tarihli ve 33413 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 7596 sayılı Kanun'da ödemelerin kaynağının fonların malvarlığı olduğu ifade edilmiş olup ödemelerde kamu kaynağı kullanılmayacaktır.
Bu kapsamda, 03.11.2026 tarihinde gerçekleştirilen 9. Fon Koordinasyon Kurulu Toplantısı'nda, olağanüstü tasfiyeye konu fonlardaki ilk ara ödemelerin 30 Ekim 2026 tarihi itibarıyla fon sahiplerinin hesaplarına yatırılmaya başlandığı, 30 Ekim 2026 tarihi itibarıyla Atlas, Pusula ve Tera Portföy Yönetim Şirketlerinin oluşturduğu fonlarda, olağanüstü tasfiye kapsamında toplam 29,3 milyar TL'nin fon sahiplerinin hesaplarına yatırıldığı, önceki süreçte A1 Capital, Bulls, Pardus ve Hedef Portföy Yönetim Şirketlerinin oluşturduğu olağan tasfiye kapsamında ise 93 fonda 68 milyar TL ödendiği, böylece 30 Ekim 2026 Cuma günü itibarıyla olağan ve olağanüstü tüm tasfiyelerde toplam 100 fonda 247.839 yatırımcıya 97,3 milyar TL ödeme yapıldığı, bugüne kadar ilgili kurumların koordinasyonunda yürütülen olağan ve olağanüstü tasfiye süreci kapsamında, 178.537 tekil yatırımcıya nakdi ve aynı olarak yaklaşık 76 milyar TL ödeme yapıldığı ve bu yatırımcıların anapara tutarlarının ödendiği, yetkili kurumların yaptığı denetimler neticesinde haksız ve fahiş kazanç elde ettiği tespit edilen yatırımcıların ara ödeme kapsamı dışında bırakıldığı, 7596 sayılı Kanun ve SPK'nın 76/1903 sayılı Kararı kapsamında yapılacak ara ödemelerin para piyasası fonlarından başlamak üzere, en düşük fon katılım payı sahibinden en çok olana doğru olacak ve en fazla sayıda yatırımcının ödeme almasını sağlayacak şekilde sürdürüleceği açıklanmıştır.
SPK, borsadaki olağandışı fiyat ve işlem hareketlerini görevi gereği takip etmektedir. Bir aykırılık görülmesi durumunda ise SPK tarafından inceleme başlatılmakta ve mevzuat uyarınca gerekli tedbirler alınmaktadır.
Bununla birlikte, SPK'da yatırım fonlarının fiyat veya yatırımcı sayısına ilişkin bir erken uyarı sistemi bulunmamaktadır. Bunun nedeni, fon katılım payı alım ve satımlarının birincil piyasa işlemleri olarak, yani fondan alım ve fona iade şeklinde gerçekleşmesidir. Erken uyarı sistemleri ise ikincil piyasalarda, yani yatırımcıların birbirleriyle alım satım yaptığı ve fiyatın bu işlemlerle oluşup tescil edildiği piyasalarda, borsalar ve gözetim yapan kurumlar tarafından kullanılan sistemlerdir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgsoruonerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr
16 Eylül ve öncesinde tasfiye kapsamındaki fonlardan yapılan çıkışlar SPK tarafından inceleme kapsamına alınmıştır. Bu amaçla SPK, 23-30 Eylül tarihlerinde 7 portföy yönetim şirketinde yerinde denetim yapmış ve bu incelemelerde haksız kazanç elde ettiği belirlenen yatırımcılar tasfiye kapsamı dışında bırakılmıştır. Suç unsuru tespit edilenler hakkında ise gereken yasal işlemler yapılacaktır.
Tasfiye sürecinde piyasa dolandırıcılığı fiillerini gerçekleştirdiği tespit edilen kişiler hakkında SPK tarafından Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurularında bulunulmakta olup ilgili şahıslara işlem yasağı getirilmekte ve lisansları iptal edilmektedir.
Öte yandan, konuya ilişkin adli süreç Adalet Bakanlığı tarafından titizlikle yürütülmekte olup idari açıdan sorumluluğu bulunan kurumların ve kişilerin tespitine yönelik olarak da Cumhurbaşkanlığı Devlet Denetleme Kurulu tarafından gerekli incelemelere gecikmeksizin başlanmıştır.
Sorular
- şüphelilerin malvarlıklarına gerekli durumlarda tedbir konulmakta olup, 7596 sayılı Kanun bu varlıkların TMSF'ye devredilmesini ve hızla nakde çevrilerek mağdur yatırımcılara ödenmesini amaçlamaktadır. Soruşturmaya konu işlemlere ilişkin kişi ve tutar bilgilerini değerlendirmek ise yargının görev alanına girmektedir. Konuya ilişkin detaylı açıklamalar "https://spk.gov.tr/duyurular/basin-duyurulari/2026" internet adresinden erişilebilmektedir. Diğer taraftan, MASAK, finansal işlemleri gerçekleşmeden önce onaylayan ya da durduran bir kurum değildir. Suç gelirlerinin tespiti ve bu gelirlerin aklanmasıyla mücadele Türkiye'de de dünyanın her yerinde olduğu gibi "müşterini tanı" ilkesine dayanmaktadır. Bu sistemde bankalar, aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri gibi yükümlüler, müşterilerinin işlemlerini izlemekte profile uymayan ve yasa dışılık şüphesi taşıyan bir işlem görüldüğünde MASAK'a şüpheli işlem bildiriminde bulunmaktadırlar. Bu bildirimle söz konusu işlem otomatik olarak durdurulmamaktadır. Şüpheli işlemin gerçekleştirilmeden askıya alınması ise ancak işlem erteleme talebinde bulunulmasıyla gerçekleşmektedir.
- 16 Eylül 2026 döneminde, soruşturmaya konu 7 şirket ve 131 fonla ilgili olarak yükümlülerden MASAK'a erteleme talepli herhangi bir şüpheli işlem bildirimi ulaşmamıştır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgboruonerleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr İlgili finansal kuruluşların bu bağlamda ihlallerinin olup olmadığını tespite ve gerekli cezai işlemleri gerçekleştirmeye yönelik denetim faaliyetleri ise devam etmektedir. Bundan sonraki süreçte önceliğimiz benzer sorunların yaşanmaması adına kalıcı düzenlemelerin hayata geçirilmesidir. Bu kapsamda yapısal adımları içerecek şekilde 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nda değişiklik yapılmasına ilişkin çalışmalar sürdürülmekte olup temel düzenleme alanlarına aşağıda yer verilmektedir:
- Fon malvarlığının hukuka aykırı biçimde azaltılması sorununa karşı zarara uğrayan fonlar için Kurul kararıyla olağanüstü tasfiye ve hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılması mekanizması. - Fonu zarara uğratanların gerektiğinde şahsen sorumlu tutulması, piyasa suiistimallerinde sorumluların netleştirilmesi. - İdari ve adli cezaların ağırlaştırılarak caydırıcılığının artırılması. - Yatırımcı Tazmin Merkezinin teşkilatının, yetkilerinin ve gelir kaynaklarının güçlendirilmesi. - Merkezi takas kuruluşları için kurtarma ve tasfiye çerçevesi oluşturularak, sermaye piyasasında risk merkezi işlevine yasal dayanak sağlanması. - İhraç süreçlerinin sadeleştirilmesi ve sürdürülebilirlik alanında Kurula düzenleme yetkisi verilmesi. - Sermaye piyasası kurumlarının itibarını zedeleyen asılsız yayınların suç olarak düzenlenmesi. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon: (312)415 12 09 Faks: (312)415 26 80 e-posta: sgsoruonergeleri@hmb.gov.tr Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr
Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.