İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/49831 · 30 Eylül 2026

18 yaşından önce ebeveynlerine ait iş yerinde geçen çalışma sürelerinin sigortalılıktan sayılması talebine ilişkin

Muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

OE Ecz. Gamze TAŞCIER Ankara Milletvekili Hukuk devletinde idarenin görevi yalnız bireysel uyuşmazlıklarda verilen kararları yerine getirmek değil, aynı hukuki sorunun sürekli ve tekrarlanan uyuşmazlıklara dönüşmesini önleyecek idari düzenlemeleri de yapmaktır. Ana veya babasına ait işyerinde 18 yaşından önce çalışan kişilerin sigortalılığına ilişkin uyuşmazlıklar Kamu Denetçiliği Kurumunun önüne birden fazla kez gelmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu kararlarında, ana veya babaya ait işyerinde geçen çalışma sürelerinin sosyal sigorta hukuku bakımından değerlendirilmesi ve fiili çalışmanın sonuçlarının dikkate alınması gerektiği yönünde değerlendirmeler bulunmaktadır. Örneğin 2022 yılında verilen bir tavsiye kararında uyuşmazlık doğrudan babaya ait işyerindeki 18 yaş altı çalışmanın sigortalılık kapsamında değerlendirilmesine ilişkindir. Benzer biçimde daha sonraki başvurularda da SGK'nın 2013/11 sayılı Genelge hükmüne dayanarak hizmetleri kabul etmediği görülmektedir. 2026 yılında TBMM'de yapılan görüşmelerde SGK temsilcisi Kamu Denetçiliği Kurumu tavsiye kararının neden uygulanabilir görülmediğine ilişkin Kurum görüşünü açıklamış ve mevcut uygulamanın sürdürüldüğünü belirtmiştir. Yargı kararlarına ilişkin değerlendirmelerde de 506 ve 5510 sayılı kanunlarda ana veya babaya ait işyerinde çalışan çocukların salt bu nedenle sigortalılık dışında bırakıldığına ilişkin hüküm bulunmadığına dikkat çekilmektedir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 23/2/2023 tarihli E.2023/1400, K.2023/1658 sayılı kararına ilişkin bilimsel değerlendirmelerde de konu TMK m.345 ile sosyal sigorta hukuku arasındaki ilişki yönünden ele alınmaktadır. Aynı hukuki sorunun yıllar boyunca farklı sigortalıları ayrı ayrı dava açmaya veya Kamu Denetçiliği Kurumu'na başvurmaya zorlaması, hukuki güvenlik yanında usul ekonomisi ve iyi yönetim ilkeleri bakımından da değerlendirilmelidir. Bu bağlamda;

Sorular

  1. Ana veya babasına ait işyerinde 18 yaşından önceki çalışmaların değerlendirilmesine ilişkin bugüne kadar SGK aleyhine açılmış toplam dava sayısı kaçtır?
  2. Bunlardan kaçı kesinleşmiş; kesinleşen davaların kaçında sigortalı, kaçında SGK lehine karar verilmiştir?
  3. Tel:0312 420 58 42 Faks: 0312 420 22 18 E-posta: gamze.tascier ©tbmm.gov.tr Adres: TBMM Yeni Halkla İlişkiler Binası B416 Nolu Oda Bakanlıklar- ANKARA 1/2 Ankara Milletvekili Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Başkanvekili . Bakanlığınız, Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin konuya ilişkin kararları sonrasında 2013/11 sayılı Genelgenin ilgili bölümünü yeniden değerlendirmiş midir?
  4. . Kamu Denetçiliği Kurumunun bu konuda SGK'ya yönelttiği toplam tavsiye kararı sayısı kaçtır?
  5. Bunlardan kaçına uyulmuş, kaçına uyulmamıştır?
  6. . Uyulmayan KDK tavsiye kararlarının her biri bakımından SGK'nın hukuki gerekçesi nedir?
  7. . Aynı hukuki durumda olan kişilerin hizmetlerinin geçerli sayılabilmesi için ayrı ayrı dava açmaya veya KDK'ya başvurmaya mecbur kalmasının iyi yönetim, hukuki güvenlik ve eşitlik ilkeleriyle bağdaşmasına ilişkin Bakanlığınızın değerlendirmesi nedir?
  8. Bakanlığınız, yüksek yargı kararları ve KDK tavsiyeleri doğrultusunda uygulama birliğini sağlayacak yeni bir genel düzenleme hazırlamayı planlamakta mıdır?
  9. . Aynı nitelikteki uyuşmazlıkların sürekli yargıya taşınmasının önüne geçmek amacıyla SGK tarafından emsal kararları Kurum genelinde bağlayıcı biçimde değerlendiren bir mekanizma bulunmakta mıdır?
  10. Tel:0312 420 58 42 Faks: 0312 420 22 18 E-posta: gamze.tascier Otbmm.gov.tr Adres: TBMM Yeni Halkla İlişkiler Binası B416 Nolu Oda Bakanlıklar- ANKARA 2/2

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir