İçeriğe geç
MECLİSGenel Kurul'un son durumu içinBugün sayfası →
Yazılı soru önergesi · 7/49943 · 29 Eylül 2026

Bazı portföy yönetim şirketlerince yönetilen fonların tasfiye sürecine ilişkin

Muhatap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

Cevap süresi devam ediyor

Önergenin metni

Aşağıdaki sorularımın, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından Anayasanın 98 ve “TBMM İçtüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gerekçe

Hüseyin OLAN Bitlis Milletvekili Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), 17 Eylül'de aralarında Tera Portföy, Pusula Portföy, Hedef Portföy ve Bulls Portföy'ün de bulunduğu yedi portföy yönetim şirketinin Türkiye Elektronik Fon Dağıtım Platformu'nda (TEFAS) işlem gören fonlarının işleme kapatılmasına ve bazı fonların tasfiyesine katar vermiştir. SPK'nın açıklamasına göre soruşturma 131 fonun tasfiyesine uzanmış ve bu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunmaktadır. TEFAS verilerine dayanan bir hesaba göre 131 fonda 297 milyar lira olan büyüklük Eylül 2026'da 800 milyar lirayı aşmıştır. SPK, 2025'in son çeyreğinden itibaren bazı fonlarda ekonomik gerçeklerle ve şirketlerin temel göstergeleriyle açıklanamayan fiyat hareketleri tespit ettiğini, konunun 2 Aralık 2025'te Finansal İstikrar Komitesi'nde ele alındığını açıklamıştır. Yani kurumların bu tarihten itibaren sorunun farkında olduğu kamuoyuna yansımıştır. Buna rağınen fon büyüklüğü artmaya, yatırımcı sayısı çoğalmaya devam etmiştir. Mali Suçları Araştırma Kurulu'nun (MASAK) basına yansıyan raporuna göre Tera Fon'un TEFAS'a açılmadan önceki dönemde, 31 Aralık 2024 itibarıyla 11 yatırımcısı vardı ve payın yüzde 99,38'i iki Tera şirketindeydi. Aynı rapordaki tabloda Tezmen ailesiyle bağlantılı olduğu belirtilen isimler ve Tera Portföy Yönetim Kurulu Başkan Vekili de yatırımcılar arasında görünmektedir. Kamuoyunda ise fon kapalıyken 12 kişinin, sonradan da 159 kişinin fona girdiği ve bunlar arasında iktidar partisi ile devlet bürokrasisinden bazı isimlerin ya da bunların yakınlarının bulunduğunun iddia edildiği bilinmektedir. Bu sayılar arasındaki fark açıklığa kavuşturulmamıştır. Adalet Bakanı, 1 Temmuz—16 Eylül arasındaki fon çıkışlarının en yüksek tutardan başlanarak incelendiğini, 46 tüzel kişi, 18 fon ve 42 gerçek kişinin malvarlığının dondurulduğunu, 37 “şüpheli hakkında yurt dışına çıkış yasağı uygulandığını ve tutuklu sayısının 51'e yükseldiğini açıklamıştır. Öte yandan Pusula Portföy fonlarından 28 Ağustos'tan sonra yaklaşık 132,7 milyar liralık çıkış talebi geldiği belirtilmektedir. MASAK''ın dört şirketin 117 yöneticisinin finansal hareketlerini inceleyip Başsavcılığa iki analiz raporu gönderdiği bildirilmiştir. Basına yansıyan bilgilere göre Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı'na ait beş lüks araç 7-8 Eylül'de dört kişiye toplam 26 bin 280 lira karşılığında devredilmiştir. AKP'nin eski Genel Başkan Yardımcısı Fatma Betül Sayan Kaya ve eşinin yaklaşık 163 milyon liralık Özata Denizcilik hissesi aldığı, dört ay sonra bu hisselerden 2,2 milyar lirayı aşan tutarda para çektiği iddia edilmiş, Kaya, iddialar üzerine AKP'deki görevlerinden ayrıldığını “açıklamıştır. Rakamlar farklı kaynaklarda farklı dile getirilmektedir. SPK'nın 25 Eylül tarihli OZATD kararında Kaya çiftinin adının bulunmadığı da belirtilmektedir. Bu iddiaların doğrulanması ya da çürütülmesi yalnızca resmi kayıtlar ve yargısal inceleme ile mümkündür.

Sorular

  1. SPK'nın açıkladığı, 2025 son çeyrekten itibaren tespit edilen açıklanamayan fiyat hareketleri hangi fonlarda ve hangi hisselerde görülmüştür?
  2. Finansal İstikrar Komitesi toplantısında hangi kararlar alınmıştır?
  3. Bu tarihten 17 Eylül 2026'ya kadar SPK ve Borsa İstanbul tarafından ilgili fon ve portföy şirketlerine yönelik hangi inceleme, uyarı ve yaptırımlar uygulanmıştır?
  4. Bu süre boyunca fonların TEFAS'ta yatırımcıya açık kalmasına ve büyüklüğünün artmasına neden izin verilmiştir?
  5. SPK'nın ağustos sonunda aldığı kararların içeriği, kamuoyuna açıklanmadan önce şirketlerin yöneticileri ya da üçüncü kişilerce öğrenilmiş midir?
  6. Karar tarihi öncesinde ve sonrasında fonlardan çıkış yapanlar arasında SPK, MASAK, Borsa İstanbul, Bakanlık, bankalar ve aracı kurumların çalışanlarının ya da yakınlarının bulunup bulunmadığı incelenmiş midir?
  7. TLY/Tera fonunun kapalı olduğu dönemdeki yatırımcılar arasında kamu görevlisi, bakan, milletvekili, siyasi parti yöneticisi ya da bunların birinci derece yakınları var mıdır?
  8. Varsa kimlik bilgilerinin kamuoyundan gizlenmesinin hukuki dayanağı nedir?
  9. TLY/Tera yatırımcıları ve birinci dereceden yakınları ile akrabalarının mal varlıkları araştırılmakta mıdır?
  10. Araştırıldıysa şüpheli işlemleri gerçekleştiren kişi veya kişiler kimlerdir?
  11. Yatırımcıların bahse konu olan dönemde HGS kayıtları, mesajlaşma ve e-mail trafiği incelenmiş midir?
  12. Bu yatırımcıların fon kapalıyken ve TEFAS'a açıldıktan sonra elde ettiği kâr ile çıkış tutarları ve tarihleri nedir?
  13. MASAK'ın hazırladığı iki analiz raporunun tarihleri nelerdir?
  14. İlgili şirketlerle ilgili MASAK'a ilk şüpheli işlem bildirimi hangi tarihte ulaşmıştır ve o tarihten itibaren ne işlem yapılmıştır?
  15. Adalet Bakanı'nın açıkladığı inceleme 1 Temmuz-16 Eylül dönemini kapsamaktadır. SPK'nın 2025 son çeyrekten itibaren açıklanamayan fiyat hareketleri tespit ettiği dikkate alındığında, | Temmuz öncesindeki dönemde (2025 son çeyrek-30 Haziran 2026) fonlardan gerçekleşen çıkışlar ve bu çıkışları yapanlar MASAK tarafından incelenmiş midir?
  16. İncelenmediyse gerekçesi nedir?
  17. Dondurulan malvarlığının toplam tutarı, aynı dönemdeki toplam çıkış tutarının yüzde kaçıdır?
  18. Pusula Portföy yönetim kurulu başkanına ait araçların 7-8 Eylül'de düşük bedelle devredilmesinden önce bu kişiler hakkında SPK ya da MASAK'ta herhangi bir inceleme bilgisi mevcut muydu?
  19. Şüphelilerin soruşturmadan önceden haberdar edilip edilmediğine dair kurum içi bir araştırma var mıdır?
  20. Bu şirketlerle ve ilgili hisse işlemleriyle bağlantısı olan SPK, MASAK ve Borsa İstanbul üst yöneticileri, denetçileri ve çalışanları hakkında Bakanlık müfettişleri eliyle ya da başka yolla inceleme başlatılmış mıdır?
  21. Bu kurumlarda görev yapmış kişilerin ilgili şirketlerde çalışıp çalışmadığı tespit edilmiş midir?
  22. Bakanlar, eski bakanlar, bakan yardımcıları, milletvekilleri, parti yöneticileri ve bürokratlar ile bunların yakınlarının, 1.dereceden akrabalarının ilgili fon ve hisselerdeki (Özata Denizcilik dahil) işlemleri MASAK ve SPK tarafından listelenmiş midir?
  23. Böyle * bir liste varsa bu kişiler kimlerdir, hangi işlemleri yapmışlardır, bu kişilerin birbiriyle bağlantıları var mıdır?
  24. Fatma Betül Sayan Kaya ve eşinin işlemlerine ilişkin iddialar SPK veya MASAK tarafından incelendiyse ayrıntılı olarak sonuç nedir?
  25. Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi yatırım amacıyla toplamda 163 milyon TL'lik yüklü miktardaki parayı nereden ve nasıl bulmuştur?
  26. Konuyla ilgili ailenin banka hesapları, HGS kayıtları, mesajlaşma ve e-mail trafiği incelenmiş midir?
  27. Cumhurbaşkanı, 24 Eylül'de sorunun sermaye piyasalarının sınırlı bir alanında ve belirli sayıdaki fonda ortaya çıktığını söylemiştir. Bakanlığınızın 455.758 yatırımcıyı ve 800 milyar liranın üzerindeki büyüklüğü kapsayan bu tablo için toplam mağduriyet tutarı tahmini nedir?
  28. Bu mağduriyetlerin giderilmesi için kamu kaynağı kullanılacak mıdır?
  29. Borsa İstanbul Pay Piyasası'nda uygulanan hisse ve endeks bazlı devre kesici, fiyat marjı ve işlem durdurma mekanizmalarının kriterleri, eşik değerleri, süreleri ve hukuki dayanağı nelerdir?
  30. Bu sistemlerin devreye girmesi için gerekli "anormallik"in resmi tanımı var mıdır?
  31. Varsa nedir, yoksa neden yoktur?
  32. Hangi fiyat, hacim ve emir davranışları anormal sayılmaktadır?
  33. Bu mekanizmalar, halka açıklık oranı ve işlem hacmi düşük hisselerde fiyatın uzun süre kademeli olarak yükseltilmesi gibi durumları algılayacak şekilde tasarlanmış mıdır?
  34. Algoritmaların öngöremediği durumların olabileceği kabul ediliyor mu?
  35. Sistemin bağımsız test, doğrulama ve denetimi yapılmış mıdır, yapıldıysa ne zaman yapılmıştır?
  36. 2025 son çeyrekten bugüne ilgili hisselerde (Özata Denizcilik dahil) kaç kez devre kesici ya da işlem durdurma devreye girmiştir?
  37. Girmemişse bunun teknik gerekçesi nedir?
  38. Borsa İstanbul gözetim sisteminin bu hisselerle ilgili ürettiği uyarı sayısı nedir, bunlar SPK'ya iletilmiş midir ve sonuç ne olmuştur?
  39. Bu skandalın içinde bankalar ve aracı kurumların kullanmış olduğu yazılımlar incelenmiş midir?
  40. Buralarda çalışan portföy yöneticilerinin, uzmanların vb. çalışanların hesap hareketleri ve bağlantıları araştırılmakta mıdır?

Metin TBMM'deki taranmış önergeden otomatik okunmuş (OCR) ve bölümlere ayrılmıştır; küçük okuma hataları olabilir. Asıl belge: önerge PDF'i ↗.

Benzer sorular

Kaynak: TBMM önerge kaydı ↗. Hata bildir